Modeli tradicional “08:00 me 17:00” vazhdon të jetë norma për një pjesë të madhe të tregut të punës në Shqipëri, por mënyra se si matet puna po ndryshon gradualisht.
Në profesionet ku rezultati ka më shumë rëndësi se prania fizike, numri i orëve të kaluara në zyrë po humbet peshë përballë cilësisë, objektivave dhe produktivitetit.
Puna hibride, teknologjia dhe kërkesa për më shumë fleksibilitet kanë sjellë një qasje të re, sidomos në profesionet intelektuale. Një punonjës mund të jetë fizikisht në zyrë për tetë orë, por kjo nuk garanton domosdoshmërisht produktivitet. Në të njëjtën kohë, një detyrë komplekse mund të përfundohet në më pak kohë dhe jashtë zyrës.
Megjithatë, kjo nuk do të thotë se orari tradicional po zhduket. Në profesione ku prania fizike është pjesë e shërbimit, koha mbetet një nga mënyrat më praktike për të matur punën. Shitësit, kamerierët, punonjësit e sporteleve dhe shumë profesione të tjera duhet të jenë fizikisht në dispozicion për të ofruar shërbimin.
Debati është bërë më i dukshëm edhe në çështjet e listë-prezencës. Një vendim i Gjykatës së Lartë i vitit 2022 vuri në diskutim besueshmërinë e një liste-prezence të krijuar në mënyrë të njëanshme nga punëdhënësi. Çështja lidhet jo vetëm me praninë në punë, por edhe me mënyrën se si ajo provohet.
Në këtë kuptim, lista e prezencës mbetet një instrument i rëndësishëm për shumë vende pune, por nuk mund të konsiderohet automatikisht si matës i produktivitetit. Për punët intelektuale, kompanitë po orientohen gjithnjë e më shumë drejt objektivave të matshëm, cilësisë së punës, afateve dhe ndikimit të punonjësit.
Edhe puna fleksibël nuk funksionon pa rregulla. Ajo kërkon përgjegjësi, objektiva të qarta, afate dhe sisteme monitorimi. Pra, kontrolli nuk zhduket, por ndryshon formë: nga kontrolli i orarit dhe pranisë, drejt vlerësimit të rezultateve.
Puna hibride po e ndryshon gjithashtu rolin e zyrës. Ajo nuk është më domosdoshmërisht vendi ku duhet të kryhet çdo detyrë, por mbetet e rëndësishme për bashkëpunimin, trajnimin, shkëmbimin e ideve dhe ndërtimin e marrëdhënieve profesionale.
Në fund, tregu i punës duket se po ecën drejt dy modeleve paralelisht. Për disa profesione, ora dhe prania fizike do të vazhdojnë të jenë thelbësore, ndërsa për të tjera rëndësi më të madhe do të kenë rezultatet dhe produktiviteti.
Modeli “08:00 me 17:00” nuk po zhduket, por po humbet gradualisht statusin e matësit universal të performancës. Të jesh në zyrë nuk do të thotë domosdoshmërisht të jesh produktiv, ndërsa puna jashtë saj nuk do të thotë domosdoshmërisht mungesë angazhimi.
