Nga Ylli Pata
Emërimi i një ambasadori “politik” nga Presidenti Amerikan nuk ndodh shpesh, madje shumë rrallë. Megjithatë, nën presidencën Trump ritet e ngurosura të politikës amerikane nuk janë më një totem politik, pasi suprizat e tronditjet po i lënë vendin njëra tjetrës.
Gjithsesi, duhet thënë se emërimi i ambasadorit të ri të SHBA në Tiranë nga kreu i Shtëpisë së Bardhë ishte një lajm, që natyrisht ja vlen të marrë vëmendjen e të kuptohet përseja për të shkuar tek një prognozë, natyrisht relative dhe më shumë hipotetike.
Në historikun diplomatik të dekadave të fundit, presidenti i SHBA emëron ambasadorë “politikë”, do të thotë emra të rëndësishëm jashtë trupit diplomatik të armatës së Departamentit të Shtetit në vende të mëdha, apo në shtete me peshë të rëndësishme për SHBA e posaçërisht për politikën e Presididentit. Të paktën në Ballkanin Perëndimor, SHBA nuk ka pasur një ambasador “politik” në një periudhë të gjatë kohe. Duke përjashtuar rastin e ambasadorit Chris Hill në Serbi, i cili u emërua në një kohë kur ishte tërhequr nga shërbimi diplomatik. Dërgimi i Hill në Beograd ishte një sinjal i rëndësishëm i Presidentit Joe Biden për të kryer një mision special. T’i qëndrojë afër sferës politike më të madhe ruse në Ballkan për ta kontrolluar apo menaxhuar diplomatikisht.
Ndërkaq, Presidenti Donald Trump, qoftë në mandatin e parë, qoftë në të dytin, peshat e rënda të diplomatëve i ka rezervuar për vendet e rëndësishme, si për shembull Charles Kushner, përkatësisht krushkun e tij në Paris, apo Richard Grenell, i cili shërbeu si ambasador në Berlin gjatë mandatit të parë. Ndërkaq, personazhet të besuar brenda rrethit të afërt janë dërguar në vende të rëndësishme si Izraeli apo vendet e tjera aleate të Lindjes së Mesme.
Në rajonin tonë, emërimi që bëri përshtypje së fundmi ishte ai i gazetares Kimberly Ann Guilfoyle, si ambasadore në Athinë.
Kaliforniania Guilfoyle, një personazh i rëndësishëm i MAGA-s dhe rrethit të afërt të Trump ishte edhe në Tiranë së fundmi, ku u takua me kryeministrin Edi Rama. Investimi i fuqishëm i gjigandit ExxonMobile në ujrat e Greqisë është një sinjal i rëndësishëm për këtë emërim. (Një tjetër emër i njohur për ne, përkatësisht Yuri Kim, është një nga drejtuesit e gjigandit amerikan të hidrokarbureve).
Pikërisht, duke u nisur nga kjo logjikë dhe traditë, ka bërë lajm emërimi në Tiranë i një ambasadori që nuk vjen nga shërbimi diplomatik.
Bëhet fjalë për gjenralin lejtnant Eric P. Wendt, dekreti për të cilin ka mbërritur edhe në Senat. Gjenerali Wendt, një ushtarak i nivelit të lartë që ka drejtuar Komandën e Operacioneve Sppeciale të NATO-s, ndër të tjera është i specializuar për çështjet e Lindjes së Mesme, ku ka shërbyer edhe si konsulent për marrëdhëniet ndërmjet Izraelit dhe Autoritetit Palestinez. Në shtatorin e vitit 2020, gjatë mandatit të tij të parë, Presdenti Donald Trump e emëroi gjeneralin Wendt si ambassador në Katar, por kandidatura e tij nuk arrit të shkojë në senat, pasi siç dihet në nëntor të atij viti, Joe Biden fitoi zgjedhjet presidenciale.
Emërimi i gjeneralit që ka shërbyer për 30 vjet në elitën e forcave speciale amerikane, atë të berretave të gjelbra, ka shkaktuar mjaft diskutime e natyrisht hipoteza, pore dhe teori konspirative në rrjeti dhe në emisionet televizive.
Ku janë prodhuar mjaft versione të shkaqeve, pasojave dhe peshës që do të ketë veterani i këmbësorisë së US Force në selinë e Rrugës së Elbasanit.
Megjithatë, fakt është që nuk duket, e nuk ka sit ë jetë një rastësi ky emërim, i cili ka edhe sinjalin, apo peshën e tij specifike. Që do të sqarohet edhe më shumë gjatë hiring-ut që gjenerali Eric Wendt do të ketë në Komitetin e Punëve të Jashtmet ë Senatit Amerikan.
Megjithatë, si për ta ilustruar këtë lajm, me një zhvillim të disa viteve më parë, duket se puzzle merr një formë së paku më të plotësuar.
Bëhet fjalë për Janarin e vitit 2022, përkatësisht më shumë se 4 vjet më parë.
Në atë kohë, Komanda Amerikane e Operacioneve Speciale në Europë (SOCEUR) ka njoftuar se një shtab i saj pararojë do të ngrihet në Shqipëri.
Pas publikimit të këtij lajmi, pati edhe një deklaratë të Kryeministrit Edi Rama në atë kohë, i cili theksoi: “Doli deklarata e Komandës së Forcave Operacionale Speciale të SHBA e cila operon për Europën dhe ka vendosur të ngrejë në Shqipëri një shtab të bazës së forcave operacionale speciale. Venddodhja e selisë në Shqipëri do të sigurojë një ndërveprueshmëri më të madhe me aleatët tanë shqiptarë.
Pjesa më e rëndësishme është që sot kemi marrë një lajm fantastik që kemi disa kohë që punojmë, është shprehje e një besueshmërie shumë të lartë dhe bashkëpunimi shumë të afërt. Falenderoj publikisht që se kam me fort qejf por duhet bërë.
Realisht Yuri Kim duhet falenderuar për lehtësimin që i ka bërë këtij ndërveprimi duke na mundësuar që të jemi në një komunikim më të lartë prej një kohe të qendrueshme dhe pse jo të gjatë. Për ata që qahen, ku i kemi armët, helikopterët, pushkët, etj jemi një vend i NATO-s, dhe tashme kemi shtabin bazë të Forcave Operacionale Speciale të SHBA-ve”, tha Rama, në janarin e 2022.
Gjasat janë që ai angazhim ushtarako-politik i SHBA ka ardhur koha të konkretizohet dhe të menaxhoheet nga një profesionist i dorës së parë, i cili përveç spaletave të gjeneralit do të ketë dhe ato të kryediplomatit amerikan në Shqipëri.
