Njëzet vjet më parë, Ish -Republika Jugosllave e Maqedonisë shmangu një luftë civile dhe NATO po mblidhte armët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës sipas një marrëveshjeje të mbështetur ndërkombëtarisht që synonte të forconte paqen.

Maqedonia ishte në trazira ekonomike dhe sociale dhe ishte bërë titujt kryesorë ndërkombëtarë. Shmangia e një konflikti të ri në Ballkanin e paqëndrueshëm ishte një përparësi strategjike si për Bashkimin Europian ashtu edhe për Shtetet e Bashkuara dhe shefi i politikës së jashtme të BE -së në atë kohë, Javier Solana u tha maqedonasve se “BE -ja do të qëndrojë gjithmonë për ju dhe do të përpiqet t’ju ndihmojë, sepse ne duam që ju të keni një perspektivë europiane”.

Pastaj Kullat Binjake u rrëzuan dhe bashkë me to shumë nga interesi i perëndimit për Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë. Ishte fillimi i një serie dështimesh dhe ndërsa Maqedonia e Veriut – siç njihet tani vendi – iu bashkua aleancës ushtarake të NATO -s, trupat e së cilës dikur me dëshirë i lejoi në territorin e saj, anëtarësimi në Bashkimin Europian ka rezultuar një arrë më e fortë për t’u thyer.

Perspektiva e anëtarësimit në BE është shtytësi kryesor i reformave demokratike dhe ekonomike në Ballkan. Kjo perspektivë solli vende pune dhe pasuri relative në një rajon të varfër. Por 16 vjet pasi u bë një kandidat zyrtar për anëtarësim, mbetet e paqartë kur Maqedonia e Veriut dhe 2 milionë qytetarët e saj do të lejohen të fillojnë bisedimet e pranimit, e lëre më të bashkohen me klubin e pasur të Europës.

Udhëheqësit e BE do të takohen të mërkurën në Slloveni për të shqyrtuar fatin e Maqedonisë së Veriut dhe të Shqipërisë. Por shpresat për përparim të shpejtë janë të ulëta dhe mbetet e paqartë se si vendet do të reagojë ndaj një zhgënjimi tjetër.

Në vitin 2011, një mosmarrëveshje me Greqinë për emrin bllokoi përparimin si në NATO ashtu edhe në BE. Kjo e çoi kryeministrin Nikola Gruevski të fillojë një lëvizje nacionaliste që madje befasoi shumë qytetarë.

Një statujë prej bronzi 22 metra (72 metra) e lartë e Aleksandrit të Madh u ngrit në zemër të Shkupit, në atë që u pa si një sfidë e madhe për pretendimin e Greqisë fqinje mbi heroin e lashtë. Gruevski gjithashtu emërtoi me emra të lashtë grekë aeroportet e vendit, autostradat dhe stadiumet e futbollit.

Në BE, politika e përbashkët e jashtme dhe e sigurisë e së cilës ngjiz nga dështimi i saj për të parandaluar luftërat e përgjakshme në Bosnjë në fillim të viteve 1990 dhe angazhimi i saj për të siguruar që asgjë e tillë të mos ndodhë përsëri në Europë, u rrit frika se Maqedonia kishte humbur mes nacionalizimit ekstrem.

Sidoqoftë, në fund, një skandal përgjimi e rrëzoi Gruevskin dhe vendi dukej se ishte kthyer në rrugën e duhur. Por dy vjet më parë, kur Shkupi kishte tashmë një dritë jeshile nga Brukseli për të vazhduar negociatat, këmbëngulja e Presidentit Francez Emmanuel Macron që procesi i zgjerimit të BE -së duhet të rindërtohet para se më shumë vende të bashkohen pasoi të tjera vonesa.

Kryeministri i Maqedonisë së Veriut Zoran Zaev thirri zgjedhje të parakohshme pasi BE nuk arriti të binte dakord për fillimin përfundimtar të bisedimeve.

“Europa nuk e ka përmbushur atë që ka premtuar. Na është bërë një padrejtësi e madhe”, tha Zaev. “Unë jam i zhgënjyer dhe i zemëruar”. Në fund, Zaev u rizgjodh dhe oferta për anëtarësim vazhdoi. Por kjo nuk ishte fundi i historisë.

Mezi ishte zgjidhur sherri i emrit me Greqinë, kur qeveria e Bullgarisë papritur këmbënguli që Maqedonia e Veriut duhet të pranojë që gjuha e saj ka rrënjë bullgare dhe të largojë atë që ajo thotë se është retorikë anti-bullgare.

Asnjë shenjë nuk ka dalë përpara samitit të së mërkurës se ky bllokim mund të thyhet dhe situata po prek Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë. Mbeten pyetje mbi të ardhmen e dy vendeve kandidate të BE -së dhe çfarë ndikimi mund të ketë çdo refuzim i ri.

Një draft deklaratë e samitit e parë nga Associated Press thotë se “BE rikonfirmon angazhimin e saj ndaj procesit të zgjerimit”. Udhëheqësit premtojnë të “intensifikojnë më tej angazhimin tonë të përbashkët” me Ballkanin. Anëtarësimi, megjithatë, bazohet në “kapacitetin e bllokut për të integruar anëtarë të rinj”.

Drafti mund të ndryshojë, por tani për tani nuk përmban asnjë referencë specifike për Maqedoninë e Veriut, ose Shqipërinë.

Gjatë një vizite në Shkup javën e kaluar, Presidentja e Komisionit Europian Ursula von der Leyen iu lut Maqedonisë së Veriut që të tregonte edhe më shumë durim, duke thënë se ajo mbështet kërkesën e saj për anëtarësim nga “nga zemra”.

Sidoqoftë, janë 27 vendet anëtare që duhet të vendosin njëzëri se kush bashkohet dhe jo dega ekzekutive e BE -së. Zaev u përpoq të hënën të ulë pritshmëritë, duke thënë se takimi nuk ka për qëllim fillimin e negociatave, por është më shumë që udhëheqësit e BE -së të dërgojnë një “mesazh të qartë” se ata do të “përqendrohen maksimalisht në integrimin e Ballkanit Perëndimor në Bashkimin Europian”. Të njëjtën gjë ka bërë kohët e fundit edhe Edi Rama, që ka deklaruar se tashmë procesi nuk varet më nga Shqipëria.

E gjithë kjo situatë absurde, krijon përshtypjen se gjërat ishin disi më të thjeshta 20 vite më parë, edhe pse Ballkani ishte mes konflikteve të trazuara etnike. / Burimi Yahoo News