Sekretari i Shtetit Marco Rubio ka zhvilluar bisedime sekrete me nipin dhe kujdestarin de facto të diktatorit të plakur të Kubës, Raul Castro, ndërsa SHBA-të ushtrojnë presion të paparë mbi regjimin e Havanës, tregojnë tre burime për Axios. Bisedimet midis Rubios dhe Raul Guillermo Rodriguez Castro po anashkalojnë kanalet zyrtare të qeverisë kubane. Ato tregojnë se administrata Trump e sheh revolucionarin 94-vjeçar si vendimmarrësin e vërtetë të ishullit komunist.
“Unë nuk do t’i quaja këto ‘negociata’ aq sa ‘diskutime’ për të ardhmen”, tha një zyrtar i lartë i administratës Trump.
Rubio dhe ekipi i tij e shohin nipin 41-vjeçar dhe rrethin e tij si përfaqësues të kubanezëve të rinj, me mendje biznesi, për të cilët komunizmi revolucionar ka dështuar – dhe që shohin vlerë në afrimin me SHBA-në.
“Pozicioni ynë, qëndrimi i qeverisë amerikane, është se regjimi duhet të largohet”, tha zyrtari i lartë. “Por se si duket saktësisht kjo varet nga [Presidenti Trump] dhe ai ende nuk ka vendosur. Rubio është ende në bisedime me nipin”.
I quajtur “Raulito”, Castro i ri njihet në qarqet politike me nofkën e tij “El Cangrejo” (“Gaforrja”) sepse ka një gisht të deformuar.
Pas 67 vitesh sanksionesh amerikane dhe keqmenaxhimi kubanez, qeveria totalitare duket më afër se kurrë rënies, ndërsa ishulli është në prag të një krize humanitare.
Rrjeti elektrik po dështon. Spitalet po kufizojnë operacionet. Ushqimi dhe karburanti janë gjithnjë e më të pakta. Turizmi po thahet. Mbeturinat e pambledhura po grumbullohen në qoshe rrugësh.
Trazirat u përshkallëzuan pasi Trump urdhëroi rrëmbimin dhe ekstradimin më 3 janar të udhëheqësit socialist të Venezuelës, Nicolas Maduro, i cili në thelb furnizonte Kubën me naftë falas.
Më 29 janar, Trump kërcënoi me sanksione furnizuesin tjetër të madh të naftës së ishullit, Meksikën. Suksesi dhe superioriteti teknik i ushtrisë amerikane në operacionin ndaj Maduros tronditën udhëheqjen e Kubës, pasi forcat amerikane nuk pësuan humbje dhe vranë të paktën 32 zyrtarë të inteligjencës dhe ushtrisë kubaneze që supozohej se ruanin Maduros, thonë zyrtarët amerikanë.
Por vendimi i SHBA-ve për të mbajtur partnerët qeverisës të Maduros në pushtet, veçanërisht zëvendëspresidenten e tij Delcy Rodriguez, e cila tani është presidente në detyrë, u sinjalizoi njerëzve të brendshëm kubanë se Trump dhe Rubio janë të gatshëm të bëjnë marrëveshje me rivalët.
Përpara se Maduro të kapej, Rubio dhe zyrtarë e këshilltarë të tjerë të administratës Trump ishin në kontakt me elitat venezueliane, ashtu siç po bëjnë tani me Kubën, thonë burimet për Axios.
“Ata po kërkojnë Delcy-n e ardhshëm në Kubë”, tha një burim i njohur me bisedimet.
Këshilltarët e Trump kanë folur me kubanë të tjerë me ndikim përveç Castro-s së ri, por ai është parë si figura më e rëndësishme në ishull për t’u kultivuar. “Ai është drita e syrit e gjyshit të tij”, shërbeu si truproja e diktatorit dhe gjithashtu ka aleatë që drejtojnë konglomeratin gjigant ushtarako-biznesor të njohur si GAESA, tha një burim që i përshkroi bisedat Rubio-Castro si “çuditërisht” miqësore.
“Nuk ka debate politike për të kaluarën. Bëhet fjalë për të ardhmen”, tha burimi, duke vënë në dukje trashëgiminë e tyre të përbashkët kubaneze dhe thekset që janë gjuha e përbashkët e Miamit dhe qyteteve përreth.
Ashtu si në Venezuelë, thonë analistët, ata presin që Trump mund të lërë disa zyrtarë në pushtet në Kubë dhe të mos kërkojë një ndryshim të plotë të regjimit për shkak të kujtimeve të de-Baathifikimit katastrofik pas pushtimit të Irakut në vitin 2003.
Disa anëtarë të familjes Castro, përfshirë Raul Castron, mund të mos detyrohen të shkojnë në mërgim sipas një marrëveshjeje me Trump, e cila do të zemëronte mërgimtarët kubanë në Miami.
“Kuba është aktualisht një komb i dështuar dhe ata nuk kanë as karburant për avionët që të ngrihen”, u tha Trump gazetarëve. “Po flasim me Kubën tani… dhe ata duhet të bëjnë absolutisht një marrëveshje”, tha ai.
