Autoritetet greke kanë intensifikuar përpjekjet për të siguruar që Mali Olimp, maja më e lartë e vendit me 2,918 metra mbi nivelin e detit, të marrë statusin e trashëgimisë botërore nga UNESCO.
I përshkruar nga Homeri si “selia e të pavdekshmëve”, Olimpi është i mbushur me mite, histori dhe bukuri natyrore.
Kryetari i bashkisë Dion-Olimp, Evangelos Geroliolios, kujtoi ngjitjen e tij të parë dekada më parë.
“Nuk e kam harruar kurrë atë ndjesi unike atje lart në fronin e Zeusit. Është një vend i jashtëzakonshëm, i shkrirë nga miti, bukuria dhe pesha e historisë.”
Komiteti i Trashëgimisë Botërore pritet të diskutojë nominimin e Greqisë në sesionin e tij të 48-të në Busan, Koreja e Jugut, ndërsa vendimi final pritet më 29 korrik.
Greqia e ka propozuar për herë të parë përfshirjen e malit në listë në vitin 2014, duke theksuar rëndësinë kulturore dhe mjedisore të tij.
Mali Olimp u shpall pyll kombëtar që në vitin 1938, ndërsa në vitin 1981 UNESCO e njohu si rezervë biosfere.
Në vitin 2021, një dekret presidencial e shpalli park kombëtar, duke forcuar mbrojtjen e tij.
Popullariteti i malit është rritur ndjeshëm vitet e fundit, me rreth 500,000 vizitorë të regjistruar vetëm vitin e kaluar.
Ky interes është shtuar edhe pas publikimit të filmit “Odisea” të Christopher Nolan, i frymëzuar nga epopeja e Homerit dhe i xhiruar pjesërisht në Greqi.
Megjithatë, rritja e turizmit sjell rreziqe. Dimitris Pappas, zëvendësdrejtor i agjencisë së menaxhimit të parkut kombëtar, paralajmëroi se kërcënimi më i madh për zonën janë zjarret në pyje të përkeqësuara nga ndryshimet klimatike.
“Ato mund të shmangen me fonde shtesë për masa mbrojtëse, pastrimin e shtigjeve dhe ndërtimin e strehimoreve,” tha ai.
Përveç rëndësisë mitologjike, Olimpi ka edhe vlera fetare. Në një nga majat më të ulëta është zbuluar një vend i shenjtë në ajër të hapur, i përmendur nga Plutarku në shekullin e dytë pas Krishtit, ku kryheshin flijime për Zeusin. Mali është gjithashtu shtëpia e faltores më të lartë në botën ortodokse, me manastire bizantine dhe vende adhurimi të shpërndara në majat e tij.
Turistët e huaj e kanë cilësuar statusin e trashëgimisë botërore si të merituar dhe të vonuar. “Nuk është thjesht një ide e mirë, është ideja më e mirë,” tha Lenka Hotmarova, vizitore nga Republika Çeke.
Megjithatë, organet këshillimore të UNESCO-s kanë kërkuar detaje të mëtejshme, duke sugjeruar që nominimi t’i kthehet Greqisë për plotësim. Kjo ka shtuar shqetësimet për balancën mes turizmit dhe mbrojtjes së mjedisit.
“Kapaciteti mbajtës i Olimpit ka arritur limitin e tij,” tha Geroliolios. “Përcaktimi si vend i trashëgimisë botërore do të vendoste përgjegjësi më të madhe për ne, por edhe nëse nuk ia dalim, nuk ka kohë për të humbur. Duhet të merren masa të mëtejshme mbrojtëse.”
