Nga Ben Andoni/
Pranimi me të drejta të plota i Kroacisë në Bashkimin Evropian dhe shfaqjet e zakonshme të fashizmit në këtë vend nuk mund t’i çudisin aq shumë ballkanasit. Vetëm se, rigjallërimi i fashizmit në shoqëritë e ndryshme të Evropës Lindore, duhet marrë seriozisht, pasi po tregon se kjo ideologji po ringjallet frikshëm, sikur të mos ketë ndodhur asgjë dikur. Mu në zjarrin e kthesës së Ukrainës, imazhet fashiste ishin të gjalla mes protestuesve.
Ashtu si në Kroaci, pak muaj më parë, në valën e zgjedhjeve presidenciale, një meshë e madhe i dedikohej Ante Paveliç, njeriut që themeloi Lëvizjen e Ustashëve, formacionit nacionalist që i ka shkaktuar ish-federatës shumë gjak, por edhe ka inincuar politika represioni kundër njerëzve të pafajshëm. Në këtë të fundit, më i dhimbshëm ishte fakti se në ceremoninë përkujtimore të tij morën pjesë personalitete dhe klerikë të njohur, fakt që tregon se Evropa në sitën e politikave të saj kundër zgjerimit të vet, i ka mbyllur sytë për frymëzimet fashiste. Anipse vula e kroatëve ishte në ndeshjen e përfaqësueses së saj në Split kundër Italisë, kur një svastikë e madhe ishte vizatuar në fushën e stadiumit.
Vallë të mos e dinin autoritetet kroate, kur dihet që stadiumet para ndeshjeve të tilla ruhen në mënyrë shumë të fortë? Vetëm një naiv mund ta besoj këtë, ashtu si ndodhi ironia në Tiranë dhe dashakeqësia e heqjes së emrit të rrugës ”Heronjtë e 4 shkurtit”, kushtuar njerëzve të pafajshëm vrarë nga një kuisling Xhafer Deva. Shfajësimi i autoriteteve shqiptare me emrin e Rugovës (në Kosovë shpjegojnë një lidhje të Xhafer Devës me të), që e zëvendësoi nuk ishte më shumë e as më pak një përdhosje e luftës, për të cilën çuditshëm në Shqipëri kanë frikë të shprehen me zë dhe të Majtët dhe të Djathtët. E megjithatë presidentja e Kroacisë, Kolinda Grabar-Kitaroviç e bëri një Mea Culpa zyrtare, kur dënoi ashpër shfaqjen e kryqit nazist në fushën e stadiumit ”Poljudi” në Split, por duke ua lënë fajin huliganëve!!!
Një gjë që nuk u bë në Shqipëri. Dhe, ashtu, si sot në Kosovë ulja e imazhit të rezistencës në Luftën e Dytë Botërore, është bërë e zakonshme, njësoj si në Serbi po ngjallen aleatët fashistë me çetnikët. Fashizmi tashmë është në porta, por këmbanat e para duhet të bien mbi vetë Brukselin, që në vend të merret me vogëlsira burokratike, duhet ta konfrontojë këtë realitet të rigjallërimit të fashizmit dhe ndjenjave ultranacionaliste, që vërtetë u duk se i mposhti për disa dekada demokracia evropiane, por ato po ringjallen fort, për të zezën e ballkanasve dhe europiano-lindorëve, që inatin e Brukselit dhe kontinentit të plakur, e nxjerrin me ata që vërtetë e dogjën Evropën tonë.
