Borxhi kombëtar i SHBA-së ka arritur në një nivel rekord prej 40 trilionë dollarësh, duke tejkaluar dyfishimin e saj brenda një dekade, sipas të dhënave të Departamentit amerikan të Thesarit.
Rritja pasqyron vite të tëra shpenzimesh të larta gjatë administratave të Donald Trump dhe Joe Biden, si edhe rritjen e pagesave për interesat, të cilat vazhdimisht i janë shtuar borxhit total. Në vitin 2016, borxhi kombëtar ishte pak më pak se 20 trilionë dollarë. Zyra e Buxhetit të Kongresit (CBO) ka parashikuar se borxhi total do të arrinte në 39.6 trilionë dollarë deri në fund të vitit fiskal 2026.
Rritja më e shpejtë se sa pritej ka shtuar shqetësimet lidhur me ritmin me të cilin po rriten nevojat e qeverisë për huamarrje dhe me atë që kjo mund të nënkuptojë për kostot e interesave në të ardhmen.
Ndërsa qeveria federale shpenzon më shumë për të mbuluar deficitin buxhetor, konsumatorët janë përballur me norma më të larta interesi dhe inflacion. Të martën, norma e interesit për obligacionet 30- vjeçare ka arritur në 5.34%, niveli më i lartë në gati 20 vjet. Këto norma, të njohura si rendimente, ndikojnë në shumën që qeveria amerikane, kompanitë dhe konsumatorët duhet të paguajnë për të marrë hua. Ato ndikojnë, ndër të tjera, edhe te hipotekat, kreditë për makina dhe kartat e kreditit.
Rritja e fundit e rendimenteve të obligacioneve është nxitur nga rritja e çmimeve të naftës, e lidhur me luftën SHBA-Iran, ndërsa investitorët shqetësohen për rritjen e inflacionit. Ekzistojnë gjithashtu shqetësime lidhur me borxhin e qeverisë dhe me shumat e mëdha të parave që kompanitë e teknologjisë po marrin hua për zhvillimin e inteligjencës artificiale (AI), ndërkohë që ende nuk është e qartë se kur dhe në çfarë niveli do të jenë kthimet nga këto investime.
Edhe pse njerëzit e zakonshëm nuk kanë gjasa të preken menjëherë, vështirësitë në menaxhimin e borxhit mund të shkaktojnë në të ardhmen probleme me përmasa të ngjashme me krizën financiare të vitit 2008, tha profesori i ekonomisë David Jacks.
Ritmi i rritjes së borxhit amerikan po përshpejtohet dhe, “në një moment, faturat do të duhet të paguhen”, tha Jacks, profesor në Universitetin Kombëtar të Singaporit.
Departamenti amerikan i Thesarit njoftoi të mërkurën se do të rrisë operacionet e tij të riblerjes së obligacioneve me të paktën dyfish, nga 2 miliardë në 4 miliardë dollarë. Masa do të hyjë në fuqi nga 9 shtatori deri më 4 nëntor.
