Presidenti i SHBA-së, Donald Trump ka deklaruar se ai dëshiron që Egjipti dhe Jordania të pranojnë palestinezë nga Gaza. Trump u shpreh se ai i kishte bërë kërkesën Mbretit Abdullah të Jordanisë dhe ka planifikuar të pyesë edhe presidentin e Egjiptit këtë të diel.
Duke e përshkruar Gazën si një vend të shkatërruar, Trump tha se “ju po flisni ndoshta për një milion e gjysmë njerëz dhe ne thjesht e pastrojmë gjithë territorin”
Ai shtoi se lëvizja “mund të jetë e përkohshme ose afatgjatë”.
Hamasi është zotuar të kundërshtojë çdo veprim të tillë dhe komentet ka të ngjarë të zemërojnë palestinezët në Gazë, për të cilët është shtëpia e tyre.
Ministri i Jashtëm i Jordanisë tha se Mbretëria ishte “e vendosur dhe e palëkundur” në refuzimin e saj të zhvendosjes së palestinezëve.
Shumica e dy milionë banorëve të Gazës janë zhvendosur në 15 muajt e luftës me Izraelin, i cili ka rrafshuar pjesën më të madhe të infrastrukturës së Gazës.
Kombet e Bashkuara kanë vlerësuar më parë se 60% e strukturave në të gjithë Gazën janë dëmtuar ose shkatërruar dhe mund të duhen dekada për t’u rindërtuar.
Trump i bëri komentet e tij duke folur me gazetarët në bordin e Air Force One.
“Pothuajse gjithçka është shkatërruar dhe njerëzit po vdesin atje. Kështu që unë preferoj të përfshihem me disa nga kombet arabe dhe të ndërtoj banesa në një vend tjetër ku ndoshta ata mund të jetojnë në paqe për një ndryshim”,
Trump nuk dha detaje të mëtejshme të propozimit dhe tema nuk u referua në thirrjen zyrtare të Shtëpisë së Bardhë.
“Populli ynë palestinez në Rripin e Gazës duroi vdekjen dhe shkatërrimin për 15 muaj… pa lënë vendin e tij. Prandaj, ata nuk do të pranojnë asnjë ofertë apo zgjidhje, edhe nëse duket se janë qëllime të mira nën titullin e rindërtimit, siç njoftoi SHBA. Populli ynë, ashtu siç ka prishur të gjitha planet për shpërngulje dhe një atdhe alternativ gjatë dekadave, gjithashtu do të pengojë projekte të tilla”, tha për BBC, Bassem Naim, anëtar i byrosë politike të Hamasit.
I pyetur për komentet e Trump, Abu Yahya Rashid, një burrë i zhvendosur në qytetin jugor të Khan Younis tha se “ne jemi ata që vendosim për fatin tonë dhe çfarë duam. Kjo tokë është e jona dhe pronë e të parëve tanë gjatë historisë. Ne nuk do ta lëmë atë veçse si kufoma”.
Politika e jashtme amerikane e SHBA-së është angazhuar për dekada për krijimin e një shteti palestinez, me Gazën si një pjesë kryesore. Nga ana tjetër, kryeministri izraelit Benjamin Netanjahu e kundërshton këtë.
SHBA ka thënë më parë se kundërshton çdo zhvendosje të dhunshme të palestinezëve nga Gaza ose Bregu Perëndimor i pushtuar, me Sekretarin e Shtetit të atëhershëm Antony Blinken, i cili u shpreh vitin e kaluar se “ata nuk mund, nuk duhet të detyrohen të largohen nga Gaza”.
Më shumë se dy milionë refugjatë palestinezë, shumica e të cilëve kanë marrë nënshtetësinë, jetojnë në Jordani, sipas OKB-së.
Ata janë pasardhës të disa prej rreth 750,000 palestinezëve që u larguan ose u detyruan të largoheshin nga shtëpitë e tyre në konfliktet rreth formimit të Izraelit në 1948. Mijëra palestinezë kanë ikur në Egjipt që nga fillimi i luftës me Izraelin, por ata nuk njihen atje si refugjatë. Në tetor 2023, presidenti i Egjiptit Abdel Fattah al-Sisi tha se ai kundërshtoi çdo zhvendosje të detyruar të palestinezëve në gadishullin Sinai dhe se zgjidhja e vetme ishte një shtet i pavarur për palestinezët. Disa nga e djathta ekstreme e Izraelit duan të kthehen në Gazë dhe të krijojnë vendbanime atje.
Izraeli urdhëroi një tërheqje të njëanshme në vitin 2005, me 21 vendbanime të çmontuara dhe rreth 9,000 kolonë të evakuuar nga ushtria. Ish-ministri i Sigurisë Kombëtare i ekstremit të djathtë Itamar Ben-Gvir tha se ai e përgëzon Trumpin “për iniciativën për të transferuar banorët nga Gaza në Jordani dhe Egjipt”.
“Një nga kërkesat tona nga kryeministri Benjamin Netanjahu është të promovojë emigracionin vullnetar” shkroi ai në X.
Komentet e Trump erdhën pasi njerëzit e zhvendosur u vonuan të ktheheshin në shtëpitë e tyre në Gazën veriore pasi Izraeli akuzoi Hamasin për shkeljen e kushteve të marrëveshjejes së armëpushimit.
“Nuk ka asgjë atje – nuk ka jetë, gjithçka është shkatërruar. Por prapëseprapë të kthehesh në tokën tënde, në shtëpinë tënde është një gëzim i madh”, tha një burrë për BBC-në.
