Presidenti amerikan Donald Trump dhe Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu njoftuan sot se kanë arritur një marrëveshje mbi një plan paqeje me 20 pika për t’i dhënë fund luftës në Gaza, ndërkohë që lëvizja palestineze Hamas njoftoi se refuzon çdo tutelë të huaj mbi popullin palestinez.
Trump e falënderoi Netanyahun për pranimin e planit, duke shprehur besimin se edhe Hamasi do ta pranonte, ndryshe, Izraeli do të ketë mbështetjen e SHBA-së për të përfunduar “shkatërrimin e kërcënimit të Hamasit”.
Pikat kryesore të planit të Shtëpisë së Bardhë
Shtëpia e Bardhë ka publikuar planin, i cili përcakton se Rripi i Gazës do të jetë një “zonë e deradikalizuar dhe pa terrorizëm”. Plani përfshin dy elemente kritike humanitare dhe qeverisëse:
Shkëmbimi i pengjeve
Nëse plani pranohet, pengjet e mbajtura nga Hamasi do të lirohen brenda 72 orëve. Në këmbim, Izraeli do të lirojë 250 të burgosur palestinezë (duke përfshirë ata me dënime të përjetshme) dhe 1,700 banorë të Gazës të arrestuar pas 7 tetorit 2023.
Qeverisja kalimtare
Gaza do të qeveriset nga një komitet palestinez teknokratik dhe apolitik, i cili do të menaxhojë shërbimet publike. Ky komitet do të mbikëqyret dhe kontrollohet nga një organ i ri ndërkombëtar, “Bordi i Paqes”, i cili do të kryesohet nga Presidenti Trump, me pjesëmarrjen e udhëheqësve të tjerë, përfshirë ish-kryeministrin britanik, Tony Blair.
Reagimi i Izraelit dhe kushtet e Netanyahu-t
Kryeministri Netanyahu konfirmoi se e pranon planin e Trump-it, duke theksuar se ai “është në përputhje me objektivat e Izraelit”. Megjithatë, ai renditi disa kushte kyçe:
Izraeli do të mbajë përgjegjësinë për sigurinë e Gazës pas luftës.
Ai nuk sheh “asnjë rol” për Autoritetin Palestinez (AP) në Gaza pa ndryshime “radikale”, duke përfshirë njohjen e Izraelit si “shtet hebre”.
Reagimi i Hamasit dhe palestinezëve
Menjëherë pas publikimit të planit, një zyrtar i Hamasit deklaroi se “rezistenca e armatosur është e drejtë e popullit palestinez për sa kohë që ekziston pushtimi”.
Palestinezët gjithashtu e refuzuan kategorikisht përfshirjen e Tony Blair-it në bordin mbikëqyrës, duke e cilësuar atë si një “figurë të papranueshme”. Ata theksuan se nuk do të pranojnë “imponimin e tutelës së huaj” mbi popullin e tyre, i cili është “plotësisht i aftë të menaxhojë punët e veta”.
Më herët, një zyrtar i lartë i Hamasit i tha Al-Arabi se grupi është në dijeni të planit vetëm nëpërmjet medias dhe nuk ka marrë pjesë në negociata. Hamasi tha se është gati të lirojë pengjet vetëm si pjesë e një marrëveshjeje gjithëpërfshirëse që i jep fund luftës.
Familjet e pengjeve festojnë si “Marrëveshje Historike”
Forumi i Familjeve të Pengjeve izraelitë e mirëpriti me entuziazëm marrëveshjen, duke e cilësuar atë si një “pikë kthese historike”. Ata falënderuan Presidentin Trump dhe Kryeministrin Netanyahu për pranimin e iniciativës dhe i bënë thirrje menjëherë qeverisë izraelite të urdhërojë ndërprerjen e menjëhershme të luftimeve në Gaza.
Ndërkohë, dhuna vijon. Burime spitalore në Gaza i thanë Al Jazeera-s se të paktën 33 palestinezë janë vrarë nga sulmet izraelite që nga agimi i ditës së sotme.
