Shumë amerikanë zgjodhën të mos besonin atë që po thoshin. A do ta besojmë tani atë që po shohim me sytë tanë?
Për të qenë të qartë, “ata” nuk janë vetëm Donald Trump dhe miliarderi bashkëpilot i tij. Gjatë gjysmë shekulli të fundit, një lëvizje anti-demokratike është bashkuar në Shtetet e Bashkuara. Ajo mbështetet në donatorë super të pasur, ideologë të së djathtës ekstreme, shpërndarës të dezinformimit dhe aktivistë nacionalistë të krishterë. Edhe pse pretendon të nderojë themeluesit dhe Kushtetutën, në thelb ajo refuzon idenë e Amerikës si një demokraci moderne dhe pluraliste.
Tendenca natyrore në një demokraci funksionale është të kërkohet mënyra për të “bashkëpunuar përtej ndasive” dhe për të “rënë dakord të mos biem dakord”. Por tani, pajtimi do të ishte një gabim. Kjo lëvizje anti-demokratike nuk ka asnjë interes për kompromis. Çdo lëshim vetëm do të ndihmojë në konsolidimin e pushtetit të një presidencë të paligjshme dhe në përforcimin e një forme të re qeverisjeje kleptokratike dhe autoritare në Shtetet e Bashkuara.
Kjo është gjithashtu një politikë e keqe. Administrata Trump ka vendosur një kurs për një dështim eventual katastrofik. Ata që përpiqen të bashkëpunojnë me të do të zhduken bashkë me të. Ne duhet të punojmë, në vend të kësaj, për të mbrojtur institucionet tona demokratike, për të komunikuar rrezikun tek ato pjesë të publikut amerikan që ende nuk e kuptojnë dhe për t’u përgatitur për një operacion madhor pastrimi në vitet në vijim.
Sulmi ndaj sistemit të drejtësisë
Demokracia nuk ka të bëjë vetëm me rezultatet e zgjedhjeve më të fundit. Pa një sistem drejtësie që zbatohet njëlloj për të gjithë qytetarët, votimi juaj do të jetë thjesht për despotin e ardhshëm.
Kjo është arsyeja pse liderët e lëvizjes anti-demokratike e bënë të qartë mirë përpara zgjedhjeve – në dokumente si Project 2025 i Heritage Foundation, i cili u përpoq t’i ofronte Trump-it një axhendë të djathtë agresive që ai mund ta zbatonte menjëherë – se ata kishin ndërmend të shkatërronin sistemin e drejtësisë siç e njohim dhe ta zëvendësonin me një formë policimi që i shërben partisë në pushtet dhe liderëve të saj të zgjedhur.
Në dy javët e para të mandatit të tij të dytë, administrata Trump ka përmbushur këtë premtim. Vala e urdhrave ekzekutivë të paligjshëm – për të lehtësuar shkarkimin e zyrtarëve federalë, për të ngrirë shpenzime që presidenti nuk mund t’i ngrijë, për të hequr të drejtat e shtetësisë të shkruara në Kushtetutë, për të përmendur vetëm tre – na tregojnë qartë se kjo administratë nuk ka asnjë synim të respektojë ligjin apo Kushtetutën. (Dhe nëse po ngushëlloheni me idenë se administrata do të respektojë vendimet e gjykatave, ju ftoj të konsideroni sjelljen e fundit të Trump-it në gjykatë.)
Shkarkimet në FBI, përjashtimi i individëve në Departamentin e Drejtësisë dhe mbyllja de facto e agjencisë së ndihmës së huaj USAID i shërbejnë të njëjtit qëllim. Do të thotë se Trump dhe të preferuarit e tij të momentit do ta kenë shumë më të lehtë të veprojnë me një lloj imuniteti që Gjykata e Lartë tashmë ia ka garantuar presidentit.
Më treguesja nga të gjitha është një nga veprimet e para të administratës: falja e përgjithshme për traziraxhinjtë e 6 janarit që sulmuan Kapitolin, madje edhe ata që sulmuan oficerët e Policisë së Kapitolit. Kjo i ofron Trump-it një mjet të fuqishëm për të rekrutuar elementë që mund të dëshirojnë ta mbështesin atë përmes dhunës politike.
Shkatërrimi i administratës publike
Demokracia mbështetet gjithashtu në një qeveri profesionale, të përbërë nga individë që janë subjekt i kufizimeve etike dhe që veprojnë në bazë të arsyes dhe provave, në përputhje me ligjin. Kjo është arsyeja pse liderët e lëvizjes anti-demokratike e kanë shpallur prej kohësh luftë asaj që ata e përqeshin si “shteti administrativ.”
Project 2025 premton një sulm brutal ndaj asaj që pretendon se është një administratë “e armatosur” dhe “woke” që përndjek konservatorët, dhe propozon spastrimet e saj.
Russell Vought, një figurë kyçe pas Project 2025 dhe tani drejtor i Zyrës së Menaxhimit dhe Buxhetit për herë të dytë, premtoi t’i vendosë punonjësit e qeverisë “në gjendje traume.” Intelektualët e së djathtës së re pas lëvizjes anti-demokratike mbështeten shumë në shkrimtarë ekstremistë si Curtis Yarvin, i cili dënon “katedralen” – termi i tij për njerëzit dhe institucionet që mbajnë një shtet modern funksional – dhe hapur mbështet sundimin monarkik.
Çfarë mund të bëjmë?
Tani nuk është koha për të rënë në dëshpërim.
Ne kemi institucione për të mbrojtur, organizata pro-demokracisë për të mbështetur dhe zgjedhje që do të mbahen për më pak se dy vjet.
Ne kemi padi për të ndjekur, korrupsion për të ekspozuar.
Në kohë normale, është detyra e qytetarëve demokratikë të ndihmojnë një president të sapozgjedhur të ketë sukses.
Në rrethanat aktuale, është detyra jonë të mbrojmë republikën tonë demokratike nga një president i paligjshëm dhe lëvizja thellësisht anti-amerikane që ai drejton.
New York Times
*Zonjë Stewart ka raportuar për të djathtën fetare për më shumë se 15 vjet. Libri i saj më i fundit është “Para, Gënjeshtra dhe Zoti: Brenda Lëvizjes për të Shkatërruar Demokracinë Amerikane.”
