Studimi në Shqipëri, gratë nuk duan të lindin më shumë se 2 fëmijë.
Cila është tendenca e lindshmërisë së shqiptarëve dhe si ka ndryshuar ajo vitet e fundit?
Studimi demografik shëndetësor i Shqipërisë i realizuar këtë vit nga UNFPA-ja tregon një përmbysje të një mentalitetit të dekadave të mëparshme ndikuar nga ideologjia e komunizmit, për të lindur sa më shumë fëmijë, për të rritur popullatën.
Gjetjet e studimit tregojnë se, madhësia ideale e familjes në Shqipëri për çiftet e martuara është mesatarisht 2.5 fëmijë. Por studimi tregon se, niveli arsimor i tyre është një tregues i rëndësishëm për numrin e fëmijëve. Sa më të arsimuar të jenë prindërit, më pak fëmijë duan. E thënë me statistika, nga 2.6 fëmijë që kanë gratë me arsim fillor, në 2.2 fëmijë për gratë që kanë mbaruar nivelin e lartë të arsimit. Çiftet midis moshës 15-49 vjeç(76% e grave dhe 78% e meshkujve) që kanë dy fëmijë nuk dëshirojnë të kenë fëmijë tjetër.
Psikologia, Arlinda Selmani e lidh këtë me profesionin dhe karrierën. “Një nga arsyet kryesore që gratë e arsimuara lindin më pak fëmijë është karriera sepse mendojnë që angazhimi për një fëmijë do t’i pengojë në arritjen e objektivave të tyre profesionale.”,- thotë psikologia.
Lindja në moshë të hershme, pra e adoleshenteve mbetet ende në nivele shqetësues, pavarësisht përpjekjeve dhe fushatave ndërgjegjësuese. Raste të tilla sjellin pasoja në ndërprerjen e arsimimit të nënave dhe herë pas here rrjedhojat shkojnë deri në dhunë në familje. Martesat në moshë të hershme, ligjërisht janë të ndaluara në vendin tonë, por shumica e atyre që lidhin kurorë e realizojnë celebrimin kur mbushin moshën madhore. Por pavarësisht kësaj, të dhënat tregojnë që janë konstatuar edhe raste shkeljeje, kur janë lejuar nga institucionet shtetërore.
Studimi i UNFPA,së, tregon se më pak se 4% e adoleshentëve kanë filluar të lindin fëmijë. 2% e tyre janë bërë nëna me 1 fëmijë dhe 1% e tyre ishin shtatzënë në kohën që është bërë studimi (2017-2018).
Studimi demografik e shëndetësor i popullsisë është realizuar në 12 qarqe: Berat, Dibër, Durrës, Elbasan, Fier, Gjirokastër, Korçë, Kukës, Shkodër, Tiranë dhe Vlorë. Raportet e vlerësimit të riprodhimit në shkallë botërore tregojnë se, lindshmëria është përgjysmuar që nga viti 1950, pavarësisht se në disa shtete të dhënat tregojnë ende shkallë të lartë të lindshmërisë.
Të dhënat tregojnë se, numri mesatar i fëmijëve që një grua do të kishte gjatë viteve të saj riprodhuese u ul nga 4.7 lindjet e gjalla në 1950, deri në 2.4 në vitin 2017. Në 33 vende, kryesisht në Evropë popullsia ka rënë ndjeshëm midis viteve 2010-2017. Por një ndër vendet ku ka shqetësim më të madh të rënies së lindshmërisë është Kina.
a.çupaj
