Takova Gjet Gjonin, një njeri me zemër të madhe, historia e familjes së të cilit është e lidhur drejtpërdrejt me të burgosurit e Spaçit. Familja e tij u kujdes për familjarët e të dënuarve, ndau bukën, frikën dhe rrezikun në një kohë kur humanizmi dënohej. Sot, ai është ende aty, jo për lavdi, por nga ndërgjegjja.
Gjeta është roja i Spaçit me shpirt. Njeriun që e ruan këtë vend jo sepse paguhet, por sepse e ndien. Ai bën atë që shteti nuk e bën: përpiqet çdo ditë që Spaçi të mos shkatërrohet më shumë seç është. Është paradoksale dhe e dhimbshme që kujtesa jonë kombëtare varet nga vullneti i një njeriu të vetëm.
Silvana Gega është bija e një të burgosuri politik të Spaçit, i cili vuajti 15 vite burg. Ajo nuk kërkon hakmarrje. Kërkon ndërgjegjësim. Me vullnetin e saj, pa zhurmë, përpiqet të zgjojë një shoqëri që ende fle mbi varret e së vërtetës. Ajo flet për pasojat e komunizmit, për plagët që nuk u shëruan kurrë dhe për domosdoshmërinë që Spaçi të restaurohet, jo vetëm fizikisht, por edhe në kujtesën tonë kolektive.
Shoqëria shqiptare duhet të përballet. Nuk ka demokraci pa të vërtetë. Nuk ka të ardhme pa kujtesë. Spaçi është prova se komunizmi nuk ishte ide, por dhunë. Dhe çdo përpjekje për ta relativizuar, zhvendosur apo lënë në harresë është vazhdim i së njëjtës padrejtësi.
Spaçi nuk ka nevojë për retorikë. Ka nevojë për përgjegjësi. Ne, si shoqëri, kemi nevojë për Spaçin, jo si simbol turistik, por si pasqyrë ku të shohim se çfarë ndodh kur shteti bëhet armik i qytetarit.
