Nga Max Boot/
Po sikur të kishin një luftë dhe vetëm njëra palë u shfaq? Rusia ka luftuar me Perëndim për të paktën 10 vjet, dhe Perëndimi nuk ka qenë e shqetësuar që ta vërej këtë. Kjo nuk është, sigurisht, një luftë konvencionale, me tanket ruse që pushtojnë polakët ose raketat ruse që godasin Pittsburgh-un. Lufta e Moskës është më delikate dhe akoma më efektive – pikërisht sepse nuk detyron një kundërpërgjigje dërrmuese.
Lufta ndoshta filloi në vitin 2008, kur Rusia pushtoi Gjeorgjinë, një vend pro-perëndimor që dërgoi trupa në Irak dhe Afganistan dhe ishte në ankth për t’u bashkuar me NATO-n. Në vend që të dënonte Vladimir Putinin për agresionin e tij, administrata Obama më vonë u përgjigj me një “rivendosje” të marrëdhënieve. Putini ishte i inkurajuar që të reagonte në mënyrë agresive përsëri: Në vitin 2014, “njerëzit e tij të vegjël jeshil” – ushtarë me uniforma ruse por me shenja dalluese të hequra – pushtuan Ukrainën. Ai aneksoi Krimenë dhe shndërroi Ukrainën lindore në një shtet satelit rus. Këtë herë Shtetet e Bashkuara dhe Evropa u përgjigjën me sanksione – por jo aq fort sa për ta bindur atë.
Në vitin 2014, një raketë ruse antiajrore goditi një avion malajzian mbi Ukrainën, duke vrarë 298 njerëz. Në vend që të kërkojë falje dhe të paguajë dëmshpërblimin, Putini përhapi teori të çmendura të konspiracionit që fajësonin për rrëzimin Ukrainën, CIA-n ose ndonjë fajtor tjetër. Në vitin 2015, Putini hyri në luftën civile siriane për të ndihmuar një regjim kriminal të kryente krime lufte kundër popullit të vet. Jo shumë i kënaqur me vrasjen e sirianëve, muajin e kaluar mercenarët rusë sulmuan një bazë që akomodonte forcat amerikane në një përpjekje të dukshme për të përzënë Shtetet e Bashkuara jashtë Sirisë.
Për të parandaluar një përgjigje efektive nga Perëndimi, Putini ndërhyri pa zhurmë në zgjedhjet presidenciale të vitit 2016 për të ndihmuar në mposhtjen e Hillary Clinton, një kritike kundër tij dhe për të zgjedhur Donald Trump, një tifoz të tij. Ai gjithashtu ndërhyj në zgjedhjet evropiane për të ndihmuar kandidatët pro-rusë. Rusët madje nxitën një grusht shteti të pasuksesshëm në përpjekje për të parandaluar Malin e Zi që të hyjë në NATO.
Ndërsa ka ndihmuar përkrahësit e tij, Putini nuk ka hezituar të eliminojë kritikët e tij, si brenda dhe jashtë vendit. BuzzFeed raportoi vitin e kaluar se Putin mund të ketë vrarë 14 persona në Britani dhe të paktën një në Shtetet e Bashkuara. Në vitin 2006, sipas një hetimi britanik, dy agjentë rusë vranë ish-oficerin e inteligjencës ruse Aleksandër Litvinenko duke hedhur në çajin e tij polonium radioaktiv 210. Javën e kaluar, një tjetër ish agjent rus në mërgim, Sergei Skripal dhe vajza e tij, Julia, u helmuan në Britani me një armë tjetër ekzotike – një agjent nervor rus i njohur si Novichok. Fakti që Putini nuk po tregon shumë kujdes për të fshehur “punët e tij të pista” sugjeron që ai dëshiron të dërgojë një mesazh: Kjo është ajo që ndodh kur ju më anashkaloni.
Putin ka pak arsye të ketë frikë nga ndëshkimi sepse ai ka vuajtur shumë pak deri më sot. Pas sulmit të Rusisë në demokracinë e SHBA-ve, Presidenti Barak Obama dëboi 35 diplomatë rusë. Putini u përgjigj duke eliminuar më shumë se 750 vende në postat diplomatike të SHBA-ve në Rusi. Tani kryeministrja britanike Theresa May ka dëbuar 23 diplomatë rusë. Putini do të hakmerret në të njëjtën mënyrë. Por ai nuk mund të kujdeset më pak kësaj here. Ajo që mund të marrë vëmendjen e tij është një përgjigje dërrmuese e udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara.
Administrata Trump tani është bashkuar me Britaninë, Francën dhe Gjermaninë në dënimin e “përdorimit të parë ofensiv të një agjenti nervor” në Evropë që nga Lufta e Dytë Botërore, ndërsa Departamenti i Thesarit ka sanksionuar hakerat rusë të akuzuar nga prokurori special Robert S. Mueller III si pjesë e përmbysjes së zgjedhjeve të vitit 2016 të SHBA-ve dhe sulmeve të tjera kibernetike. Është një fillim, por jo shumë më tepër se kaq.
Presidenti Trump ende nuk ka përmendur personalisht Putin në mënyrën se si ai ka sulmuar të gjithë nga Alec Baldwin deri në gazetaren e New York Times, Maggie Haberman. Trump ka lejuar shitjen e armëve në Ukrainë por nuk po zbaton sanksionet e miratuara nga Kongresi. Në vitin 2012, Kongresi miratoi Aktin Magnitsky për të sanksionuar rusët e përfshirë në abuzimet e të drejtave të njeriut. Obama sanksionoi 44 individë sipas këtij ligji; Trump vetëm pesë.
Mosgatishmëria e Trump për të kritikuar Putin ju bën të pyesni veten se çfarë Kremlini ka në dorë kundër tij; dosja e Steele duket më e besueshme gjatë kalimit të kohës. Por askush nuk po pretendon se May është e komprometuar dhe veprimet e saj janë po aq dashakeqe.
Çfarë do të bënte Perëndimi nëse do të merrte seriozisht agresionin rus? Putin dhe miqtë e tij kanë miliarda dollarë të fshehura në Perëndim. Londra është një vend i preferuar i të mërguarve rusë. Ngrini paratë. Konfiskoni pronat. Lëndohini aty ku ka rëndësi për ata. Shtetet e Bashkuara gjithashtu mund ta caktojnë Rusinë si një sponsor shtetëror të terrorizmit, ashtu si Koreja e Veriut, e cila gjithashtu përdori një agjent nervor për një vrasje jashtë vendit. Mos e trajtoni Rusinë si një shtet të ligjshëm: Putini tashmë është përjashtuar nga mbledhjet e Grupit të 8-ve; ai mund të hiqet edhe nga G-20. Largoni Rusinë nga sistemi SWIFT, duke mohuar bankave ruse të kenë qasje në transfertat ndërkombëtare monetare. Promovoni klauzolën e mbrojtjes kolektive të nenit 5 të NATO-s.
Ka një meny të pasur opsionesh hakmarrëse – asnjëra prej të cilave nuk do të rrezikonte një luftë bërthamore, pavarësisht nga agresiviteti në rritje e Putinit. Fjalët e zbrazëta nuk janë të mjaftueshme. Nevojitet një veprim më i fortë për ta bërë burrin e fuqishëm rus të kuptojë se nuk mund ta fitojë këtë luftë të padeklaruar, pa shkuar në luftë./The Washington Post – Lexo.al/
