Komisioni i Pavarur i Kualifikimit përmbylli procesin e Vettingut për anëtarët e Gjykatës Kushtetuese me shkarkimin e Gani Dizdarit, i cili ishte i fundit në radhë.
Njëri-pas tjetrit, Vettingu “dogji” katër anëtarë të kësaj gjykate, duke konfirmuar vetëm dy në detyrë. Me vetëm dy anëtarë në detyrë, kjo gjykatë është inekzistente pasi nuk shqyrton dot çështjet që mund të paraqiten. Në fakt, gjykata është vënë në kolaps prej muajit Mars të vitit 2018, kur i pari që u shkarkua nga Vettingu ishte gjyqtari Fatos Lulo.
Ai u shkarkua nga KPK pasi nuk justifikonte me burime të ligjshme një pasuri prej 500 mijë dollarësh. Me largimin e tij, Kushtetuesja mbeti me pesë anëtarë, dhe në pamundësi për të shqyrtuar çështjet pasi nuk plotësonte dot kuorumin.
Por, edhe pse gjykata de-fakto ishte e rrëzuar, rrënimi i saj vijoi në muajin Maj me shkarkimin e gjyqtares së dytë nga trupa, Altina Xhoxhajt. Gjatë një seance të mëparshme, Komisioni i Vettingut, që është shkalla e parë, deklaroi se rezultonin të pajustifikuara disa nga pasuritë e gjyqtares kushtetuese, për të cilat Xhoxhaj replikoi duke kërkuar t’i llogariteshin edhe të ardhurat e bashkëjetuesit.
Pas saj, radha i erdhi kolegut Fatmir Hoxha. Njësoj si kolegët, edhe ky gjyqtar karriere nuk mundi të justifikojë pasurinë e tij.
I fundit në radhë ishte Gani Dizdari. Edhe pse fati i Kushtetueses ishte mësuar prej kohësh, simbolika e “të djegurit të fundit” ishte akti i fundit i një procesi që tregoi se kush kanë qenë në majat e sistemit gjyqësor për vite me radhë në Shqipëri.
Sipas KPK, Dizdari nuk justifikonte pasurinë e po ashtu kishte kontakte me person të papërshtatshëm, me precedent penal.
Ai u bë i katërti gjyqtar “i djegur” i kushtetueses. Ndërkohë, ata që mundën të kalojnë procesin ishin vetëm dy. Kreu i saj Bashkim Dedja, i cili pati mjaft vështirësi për të bindur KPK si dhe gjyqtarja tjetër Vitore Tusha.
Ndërkohë, kjo gjykatë kishte tre vende vakante para se të niste procesi i Vettingut. Kujtojmë se para rivlerësimit ishte dorëhequr anëtari tjetër Besnik Imeraj. Ndërkohë, në vitin 2016 ishin larguar pasi u kishte mbaruar mandati edhe Vladimir Kristo e Sokol Berberi.
Gjyqtarët e shkarkuar:
-Fatos Lulo
-Altina Xhoxhaj
-Fatmir Hoxha
-Gani Dizdari
Gjyqtarët konfirmuar:
-Bashkim Dedja
-Vitore Tusha
U dorëhoq para Vettingut:
-Besnik Imeraj
Të larguar në fund të mandatit:
-Vladimir Kristo
-Sokol Berberi
Ngritja e KLGJ dhe politika mbajnë peng zëevendësimin e gjyqtarëve
Procesi i Vettingut ka treguar dy anë medaljeje. Nga njëra anë po pastron sistemin e drejtsisë nga të korruptuarit, nga ana tjetër po vendos në kolaps sistemin. Shembulli i prekshëm është shpërbërja e Gjykatës Kushtetuese e cila tashmë me vetëm dy anëtarë në detyrë, është jashtë funksionit.
Organi që ka në kompetencë emërimin e gjyqtarëve është Këshilli i Lartë Gjyqësor, organ që nuk është ngritur ende pasi kandidatët janë duke iu nënshtruar procesit të Vettingut. Një pjesë e madhe e tyre janë shkarkuar gjatë procesit ndërkohë, pasi kanë kaluar dy vite nga miratimi i reformës në drejtësi, duhet ende kohë për ngritjen e këtij organi.
Në kushtet kur rruga e vetme për zëvendësimin e gjyqtarëve është ndryshimi ligjor, edhe ky duket një mision thuajse i pamundur. Mazhoranca ka çuar në parlament disa ndryshime në ligjin për “statusin e gjyqtarëve dhe prokurorëve”, që u hapin rrugë zëvendësimit të të larguarve, por nevojiten 84 vota të cilat shumica nuk i ka.
Nga ana e saj, opozita nuk ka dhënë konsensus për këto ndryshime ligjore. Pakica politike ka vendosur tre kushte që të ulet në tryezë: largimin e ministrit Fatmir Xhafaj, largimin e Kryeprokurores Arta Marku, si dhe reformën zgjedhore ku konkretisht kërkohet votimi dhe numërimi elektronik.
Në seancën e fundit mazhoranca vendosi shtyrjen e votimit për këto ndryshime ligjore pasi nuk siguroi dot votat. Opozita braktisi sallën nga frika e rrjedhjes së votave.
Tani që Kushtetuesja de fakto është e rrëzuar, pranë kolapsit janë edhe gjykatat e Apelit siç ka paralajmëruar kreu i ILDKPKI, i cili tha se shumica e gjyqtarëve rrezikohen nga Vettingu./JavaNews/Andi Malasi
