Këshilli i Ministrave ka miratuar një paketë të gjerë rregulloresh që bëjnë të detyrueshëm etiketimin e performancës energjetike për një gamë të gjerë produktesh elektroshtëpiake, elektronike dhe industriale. Kjo lëvizje, e cila vjen në zbatim të ligjit të vitit 2024 “Për etiketimin e produkteve me ndikim në energji”, synon të rrisë transparencën në treg, duke i orientuar konsumatorët drejt pajisjeve që kursejnë energji elektrike dhe mbrojnë mjedisin.
Përmes 17 aneks-rregulloreve të miratuara, çdo produkt që importohet ose tregtohet në Republikën e Shqipërisë në këto kategori, duhet të ketë të afishuar qartë etiketën e klasit të energjisë (nga pajisjet me konsumin më të ulët deri tek ato me konsumin më të lartë).
Kategoritë e produkteve që preken nga vendimi
Për të lehtësuar zbatimin e këtij vendimi, produktet për të cilat kërkohet rreptësisht etiketimi energjetik ndahen në katër grupe kryesore.
Pajisjet elektroshtëpiake bazë
Në këtë kategori përfshihen pajisjet që përdoren masivisht në çdo familje, të tilla si:
Makinat larëse dhe makinat larëse-tharëse.
Makinat tharëse të rrobave.
Enëlarëset për përdorim shtëpiak.
Furrat dhe aspiratorët.
Pajisjet frigoriferike për përdorim shtëpiak.
Sistemet e ngrohjes, ftohjes dhe ajrimit
Pajisjet me ndikimin më të lartë në faturën e energjisë do të monitorohen rreptësisht. Rregullorja përfshin kondicionerët dhe njësitë e ventilimit të banesave; pajisjet e ngrohjes lokale dhe ngrohësit e hapësirës (përfshirë sistemet e integruara dhe termostatët); kaldajat me lëndë djegëse të ngurtë; ngrohësit e ujit (bojerët), rezervuarët e ujit të ngrohtë dhe sistemet diellore.
Elektronika dhe pajisjet tregtare
Përtej pajisjeve tradicionale, qeveria ka përfshirë në rregulloren e re edhe teknologjinë e informacionit dhe pajisjet e biznesit si ekranet elektronike (televizorë, monitorë); telefonat inteligjentë (smartphones) dhe tabletat; të gjitha llojet e ndriçuesve; frigoriferët magazinues profesionalë dhe pajisjet frigoriferike me funksion të shitjes direkte (për marketet dhe njësitë tregtare).
Sektori automobilistik
Një risi në këtë paketë është edhe përfshirja e gomave të automjeteve. Ato duhet të etiketohen në lidhje me eficiencën e karburantit dhe parametra të tjerë të sigurisë, duke i lejuar drejtuesve të mjeteve të zgjedhin goma që ulin konsumin e naftës apo benzinës.
Zbatimi dhe kontrolli në treg
Për zbatimin e këtij vendimi dhe garantimin që asnjë produkt pa etiketë energjetike nuk do të depërtojë në treg, Këshilli i Ministrave ka ngarkuar tre institucione kyçe: Ministrinë e Ekonomisë dhe Inovacionit, Drejtorinë e Përgjithshme të Doganave (për kontrollin në pikën e hyrjes) dhe Inspektoratin Shtetëror për Mbikëqyrjen e Tregut (ISHMT), i cili do të verifikojë respektimin e rregullave në dyqane dhe qendra tregtare.
