Vladimir Putin po synon të shfrytëzojë përçarjet mes vendeve perëndimore për të ndryshuar arkitekturën e sigurisë në Europë, duke e zhvendosur vëmendjen përtej luftës në Ukrainë. Pamundësia për të marrë Kievin me forcë, pavarësisht viteve të luftës, duket se e ka shtyrë Kremlinin drejt një strategjie më të gjerë, që synon të negociojë një rend të ri europian pa pjesëmarrjen e vetë vendeve europiane.
Kjo strategji mbështetet edhe te qëndrimi i presidentit amerikan Donald Trump, i cili nuk e konsideron Ukrainën si një çështje prioritare në politikën e tij të jashtme. Moska kërkon të përfitojë nga kjo qasje për të siguruar lëshime të rëndësishme, por koha për të arritur objektivat e saj mund të jetë e kufizuar, veçanërisht pas zgjedhjeve të mesit të mandatit në SHBA.
Sinjalet e para për këtë strategji u shfaqën gjatë bisedimeve të fundit në Abu Dhabi, ku përfaqësuesi rus Sergej Rjabkov deklaroi se diskutimet nuk kishin të bënin vetëm me Ukrainën, por edhe me krijimin e një rendi të ri sigurie, që do të zëvendësonte përshkallëzimin me bashkëjetesën mes fuqive të mëdha.
Deklarata u shfrytëzua nga mediat pranë Kremlinit, të cilat e paraqitën si një hap drejt rishikimit të sigurisë europiane. Ndërkohë, analistë rusë vlerësojnë se Moska po rikthen në tryezë kërkesat e paraqitura në vitin 2021, përpara pushtimit të Ukrainës, kur kërkonte kufizimin e zgjerimit të NATO-s dhe ndryshimin e ekuilibrave ushtarakë në Europë.
Sipas tyre, administrata amerikane duket se po kalon nga politika e frenimit ushtarak të Rusisë drejt një konkurrence strategjike të kontrolluar, që do t’i lejonte Uashingtonit të ulte angazhimin e tij në Europë dhe të përqendrohej në rajone të tjera.
Një tjetër zhvillim që Moska e sheh si mundësi për të avancuar këtë strategji është takimi trepalësh mes SHBA-ve, Rusisë dhe Kinës, i parashikuar më 19 nëntor në Shenzhen. Edhe pse zyrtarisht në fokus do të jenë siguria bërthamore dhe inteligjenca artificiale, përfaqësues rusë e konsiderojnë takimin si një hap drejt krijimit të një arkitekture të re globale, ku fuqitë e mëdha do të përcaktojnë rregullat e marrëdhënieve ndërkombëtare.
Fakti që Europa nuk është pjesë e këtij takimi shihet nga disa zyrtarë rusë si tregues i dobësimit të rendit të deritanishëm ndërkombëtar, të dominuar nga SHBA-të. Ndërkohë, Moska vazhdon të paraqesë kërkesa të forta ndaj Ukrainës, duke përfshirë heqjen dorë nga anëtarësimi në NATO dhe rikthimin në një status kushtetues neutral dhe pa armë bërthamore. Zëvendëskryetari i Këshillit të Federatës ruse, Konstantin Kosachev, ka theksuar se kushtet e marrëveshjes nuk do të përcaktohen vetëm në tryezat diplomatike, por edhe në vijën e frontit.
Megjithatë, jo të gjithë komentatorët rusë e shohin këtë strategji si një sukses të garantuar. Disa prej tyre paralajmërojnë se bisedimet për një rend të ri sigurie mbeten ende abstrakte dhe se Kremlini vazhdon të mbështetet te lodhja e Ukrainës nga lufta dhe te përçarjet mes vendeve perëndimore. Sipas tyre, Moska po zhvillon një lojë afatgjatë, duke pritur që dobësitë e aleancës perëndimore të bëhen më të dukshme.
Në këtë kuadër, synimi i Putinit nuk kufizohet më vetëm te territoret ukrainase, por shtrihet te ndryshimi i marrëdhënieve të fuqisë në të gjithë kontinentin. Edhe nëse nuk arrin të imponojë menjëherë një rend të ri, fakti që diskutimet ndërkombëtare po zhvendosen drejt një marrëveshjeje më të gjerë për sigurinë, jashtë pjesëmarrjes së Europës, përbën një fitore politike për Kremlinin.










