• Kontakt
  • Kreu
  • Rreth Nesh
Sunday, November 8, 2026
  • Login
Javanews
  • Politikë
  • Kronikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Sport
  • Kulturë
  • Opinion
  • Tendencë
  • Të tjera
    • Media në Tranzicion
    • Kosova
    • Editorial
    • Kuriozitete
    • Teknologji
    • Sociale
    • Horoskopi
    • Dossier
    • Shëndetesi
No Result
View All Result
Javanews
Home Kryesoret

Pse shoqëria shqiptare etiketohet si agresive?

Një lexim frojdian i agresivitetit tonë të përditshëm

by Rudina Koromani
20/01/2026 17:37
Shperndaj ne FacebookShperndaj ne Twitter

Nga Rudina KOROMANI, Psikologe Klinike

Jemi shqiptarë dhe vetëetiketohemi shpesh si agresivë: në rrugë, në familje, në politikë, në gjuhën publike. Ky etiketim zakonisht shoqërohet me moralizim të shpejtë: “kemi humbur vlerat”, “jemi popull i dhunshëm”, “nuk dimë të sillemi”. Por kjo mënyrë të menduari mendoj se është sipërfaqësore dhe, paradoksalisht, e pafrytshme teksa përpiqet të shpjegojë një fenomen të thellë psikik me etiketa të lehta kulturore.

Nëse do ta shihnim agresivitetin jo si devijim, por si pjesë të natyrës njerëzore, siç e koncepton Sigmund Frojd, pyetja do të ndryshonte rrënjësisht: pse agresiviteti shqiptar shfaqet kaq hapur, kaq shpesh dhe kaq pak i frenuar?

Ky vetëetiketim nuk është thjesht një akt sinqeriteti; është një formë e brendësuar e fajësimit kolektiv. Ne e themi me ironi, me lodhje, ndonjëherë edhe me krenari të fshehur: “kështu jemi ne”. Në të vërtetë, kjo fjali funksionon si justifikim dhe dorëzim njëkohësisht. Ajo na çliron nga nevoja për të kuptuar pse agresiviteti shfaqet dhe kush përfiton nga kjo gjendje e përhershme tensioni.

Në gjuhën frojdiane, ky është momenti kur agresiviteti nuk jashtբzohet më drejt institucioneve, strukturave, padrejtësive, por kthehet kundër vetes. Vetëetiketimi si “agresivë” bëhet një superego kolektive ndëshkuese, që na bind se problemi jemi ne si popull, jo kushtet që na kanë formësuar. Kështu, agresiviteti nuk shndërrohet në kërkesë për ndryshim, por në fatalizëm shoqëror.

Në vend që të pyesim pse jetojmë në një shoqëri me kaq pak mekanizma rregullimi, ne pranojmë etiketën dhe vazhdojmë të sillemi sipas saj. Dhe këtu qëndron paradoksi: duke e quajtur veten agresivë, ne normalizojmë agresivitetin. Ai pushon së qeni problem dhe kthehet në IDENTITET.

Agresiviteti nuk krijohet nga shoqëria, por menaxhohet prej saj

Frojdi nuk e idealizon njeriun. Përkundrazi, ai e sheh agresivitetin si impuls të lindur, si energji të brendshme që kërkon dalje. Njeriu, sipas tij, nuk është agresiv sepse është i keq, por sepse mban brenda vetes një forcë shkatërruese që ai e quan Thanatos – instinkti i vdekjes, prirja drejt shuarjes së tensionit, dominimit dhe shkatërrimit.

Shoqëritë nuk e zhdukin këtë impuls; ato vetëm e rregullojnë, e kanalizojnë ose e shtypin. Aty ku institucionet, normat dhe autoriteti moral funksionojnë, agresiviteti maskohet: kthehet në konkurrencë, disiplinë, rregull. Aty ku këto struktura janë të brishta, agresiviteti del në sipërfaqe i zhveshur, i papërpunuar, i dhunshëm.

Shoqëria shqiptare: agresivitet i pa-përpunuar, jo agresivitet i shtuar

Problemi i shoqërisë shqiptare nuk është se ka më shumë agresivitet se të tjerët, por se ka më pak mekanizma për ta përpunuar atë.

Historia jonë e gjatë e dhunës strukturore: diktatura, varfëria, pasiguria, rrënimi i besimit te institucionet ka prodhuar individë që nuk i besojnë rregullit, që e përjetojnë autoritetin si kërcënim duke e parë njëri tjetrin si rival, jo si partner shoqëror

Në këtë kontekst, Thanatos nuk kanalizohet, por shpërthen: në gjuhën e ashpër publike, në dhunën familjare, në rrugë, në politikë, në mënyrën si flasim për njëri-tjetrin.

Nga dhuna e jashtme te faji i brendshëm: një shoqëri pa superego të qëndrueshme

Në librin e tij “Civilizimi dhe pakënaqësitë e tij”,1930, Frojd shprehet se civilizimi funksionon kur agresiviteti kthehet nga jashtë drejt brendësisë së individit, duke krijuar superegon, ndjenjën e fajit dhe vetëkontrollin moral. Por kjo kërkon institucione të besueshme dhe norma të qëndrueshme.

Shoqëria shqiptare ka prodhuar ose individë që e shfryjnë agresivitetin hapur,ose individë që e brendësojnë në formë ankthi, depresioni dhe vetëfajësimi. Këto dy forma bashkëjetojnë dhe ushqejnë njëra-tjetrën. Një shoqëri e tensionuar, nervoze, shpërthyese, por edhe thellësisht e lodhur emocionalisht.

Pse na etiketojnën të tjerët si agresivë?

Sepse agresiviteti ynë është i dukshëm, jo i rafinuar. Nuk fshihet pas formalitetit, korrektësisë politike apo burokracisë. Ai del në sy: në ton, në trup, në gjuhë. Dhe shoqëritë që e kanë mësuar ta maskojnë dhunën e tyre e shohin këtë si barbarizëm. Por kjo nuk do të thotë se ato janë më pak agresive. Do të thotë se janë më të sofistikuara në shtypjen e agresivitetit.

Pyetja e vërtetë nuk është pse shqiptarët janë agresivë por  çfarë lloj shoqërie kemi ndërtuar që nuk di ta përpunojë agresivitetin njerëzor?

Pa institucione funksionale, pa besim social, pa drejtësi të besueshme, agresiviteti mbetet forma më e shpejtë e komunikimit. Dhe aty ku dhuna bëhet gjuhë, fjala humbet vlerën e saj.

Etiketimi i shoqërisë shqiptare si agresive është një mënyrë e lehtë për të shmangur analizën e vërtetë. Agresiviteti nuk është turpi ynë kolektiv; mosmenaxhimi i tij është problemi real.

Siç do të thoshte Freudi, “civilizimi nuk matet nga mungesa e instinkteve, por nga aftësia për t’i mbajtur ato nën kontroll pa shkatërruar individin”. Dhe pikërisht këtu, shoqëria shqiptare ka ende shumë për të mësuar.

Next Post
“Reforma zgjedhore dhe territoriale, kyçe për integrimin europian”/ Balla takim me ambasadorin e BE-së

“Reforma zgjedhore dhe territoriale, kyçe për integrimin europian”/ Balla takim me ambasadorin e BE-së

Leave a Reply Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

TË FUNDIT

Drejtuesit politik të PS, Andoni: PD në Fier e ka të vështirë! Me kandidimin jashtë liste, Rama i dha një mësim opozitës

Etnografia absurde e komunikimit Rama-Berisha?!

November 7, 2026
Sherr mes dy grupeve në Vlorë, policia qëllon me armë në ajër për të ndaluar një prej tyre! Shoqërohen të gjithë në Komisariat, s’ka të lënduar

Sherr mes dy grupeve në Vlorë, policia qëllon me armë në ajër për të ndaluar një prej tyre! Shoqërohen të gjithë në Komisariat, s’ka të lënduar

November 7, 2026
Një skandal dhe kapërcim shumë i madh ligjor, etik dhe deantologjik nga prokurorët Dado dhe Dumani

Pa popull me vete dhe shih si zihen…

November 7, 2026
“Të bashkohemi pavarësisht kundërshtive”- Berisha thirrje partive opozitare: E keqja e ka emrin Rama! Studentët dhe qytetarët…

“Të bashkohemi pavarësisht kundërshtive”- Berisha thirrje partive opozitare: E keqja e ka emrin Rama! Studentët dhe qytetarët…

November 7, 2026
“Pesë persona në spital, u tremba se…”- Zjarri në Lezhë, administratori i pallatit: Flakët nisën nga kati i parë, zjarrfikësit erdhën në kohë!

“Pesë persona në spital, u tremba se…”- Zjarri në Lezhë, administratori i pallatit: Flakët nisën nga kati i parë, zjarrfikësit erdhën në kohë!

November 7, 2026
“Nuk ka krim më të shëmtuar, e la vendin pa opozitë”- Avokati Beqiri: Berisha po saboton hyrjen e Shqipërisë në BE!

“Nuk ka krim më të shëmtuar, e la vendin pa opozitë”- Avokati Beqiri: Berisha po saboton hyrjen e Shqipërisë në BE!

November 7, 2026
Superliga/ Tirana fitore në “frymën e fundit” ndaj Teutës!

Superliga/ Tirana fitore në “frymën e fundit” ndaj Teutës!

November 7, 2026
“PD është kthyer në sekt berishian”- Meçe: Nuk mbledh dot as 500 vetë për të protestuar! Agjentura ruse pas dhunës në shesh

“PD është kthyer në sekt berishian”- Meçe: Nuk mbledh dot as 500 vetë për të protestuar! Agjentura ruse pas dhunës në shesh

November 7, 2026
“Islami radikal po copëton Evropën”- Netanyahu sulmon partitë arabe: Një qeveri e varur nga mbështetësit e terrorizmit do shkatërrojë Izraelin

“Islami radikal po copëton Evropën”- Netanyahu sulmon partitë arabe: Një qeveri e varur nga mbështetësit e terrorizmit do shkatërrojë Izraelin

November 7, 2026
“Mbetet krenari”- U la jashtë listës së Kombëtares, reagon Anis Mehmeti: Dua të sqaroj disa gjëra të pavërteta!

“Mbetet krenari”- U la jashtë listës së Kombëtares, reagon Anis Mehmeti: Dua të sqaroj disa gjëra të pavërteta!

November 7, 2026
  • Adresa: Rruga “Mihal Popi”, Pallatet 1 Maji, Shkalla 26, Apartamenti 5, Tiranë
  • Email: javanews.al@gmail.com
  • Kontakt
  • Kreu
  • Rreth Nesh

© 2025 JAVA NEWS - Të drejtat mbi përmbajtjen mbrohen sipas etikës profesionale dhe ligjeve të Republikës së Shqipërisë.

No Result
View All Result
  • Politikë
  • Kronikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Sport
  • Kulturë
  • Opinion
  • Tendencë
  • Të tjera
    • Media në Tranzicion
    • Kosova
    • Editorial
    • Kuriozitete
    • Teknologji
    • Sociale
    • Horoskopi
    • Dossier
    • Shëndetesi

© 2025 JAVA NEWS - Të drejtat mbi përmbajtjen mbrohen sipas etikës profesionale dhe ligjeve të Republikës së Shqipërisë.

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In