Nga Alfred Peza
Ajo që pranohet tashmë nga të gjithë, është fakti se ndryshimet e fundit që Këshilli Kombëtar i bëri Statutit të Partisë Demokratike, pritet të sjellin një përmbysje të madhe. Sepse siç deklaroi edhe Lulzim Basha vetë, këto që u bënë, “janë ndryshimet që e ndajnë historinë e Partisë Demokratike në dy pjesë”.
Eshtë e lehtë të kuptosh se është fjala për pjesën e parë të historisë së PD me Sali Berishën në krye dhe pjesa e dytë tashmë e tutje, atë të Lulzim Bashës. Kaq të thjeshta duken gjërat vërtetë, nëse i sheh vetëm në letër. Por, a kemi të bëjmë me një iluzion politik ku këtë realitet e shohin vetëm ata, të cilëve u pëlqen që e ardhmja të jetë vërtetë kështu? Apo kemi të bëjmë me një realitet që ka nisur të krijojë shtjella dhe rryma aq të forta, sa na bëjnë që të duken re gjithnjë e më të zeza në horizontin e të djathtës shqiptare?!
Shprehja e Lulzim Bashës, e dalë me siguri pa dashje nga nënkoshienca si të ishte duke menduar me zë të lartë, të kujtojnë shprehje të ngjashme kur është fjala për historinë e botës të ndarë në periudhën para dhe pas Krishtit. Apo historinë e Ballkanit, të ndarë në atë para dhe pas betejës së Fushë Kosovës më 1389. E për të ardhur tek historia e shqiptarëve para dhe pas pushtimin Osman apo historia e epokës moderne të Shqipërisë së Rilindjes, e cila mund të ndahet në atë para dhe pas shpalljes së pavarësisë.
E si të mos mjaftonin të gjitha këto, tani kemi edhe një ndarje të re. Ndarjen e historisë së Partisë Demokratike në pjesën e parë të Sali Berishës dhe tani e tutje, në historinë e pjesës së dytë me Lulzim Bashën në krye. Në epokën përpara dhe pas 20 prillit 2018. Në epokën nga 8 dhjetori 1990 e deri të premten e javës që sapo lamë pas. Dhe në epokën nga sot e derisa edhe Lulzim Basha të bëhet 75 vjeç, sa Sali Berisha.
Pyetjet që po shtrohen nga shumë prej aktorëve dhe faktorëve të jetës politiko- shoqërore në Shqipëri, në raport me zhvillimet aktuale në PD, janë të shumta. Por, ato mund të përmblidhen në: A po bëhet më e mirë apo më pak e mirë Partia Demokratike pas ikjes së Sali Berishës? A po bëhet më e hapur, më përbashkuese dhe më demokratike, apo më e mbyllur, më përçarëse dhe më antidemokratike për nga fryma dhe mënyra e funksionimit dhe zbatimit të rregullave të brendshme?
E për të vijuar më pas me pyetjet që sa vijnë dhe bëhen më fondamentale: PD ka nevojë për një kryetar që vetshapllet Mbret duke e çuar atë nga humbja në humbje, apo për alternativa ku vetë demokratët do zgjedhin më të mirin, që ti udhëheqë drejt fitoreve elektorale dhe rikthimit të shpejtë në pushtet?
Sot PD ka nevojë për rregulla të reja si ato që u fiksuan sëfundi në Statutin e saj, apo për një filozofi, frymë dhe stretegji të re opozitare? PD sot ka nevojë për përjashtime apo për bashkimin e të gjithëve dhe lejimin e funksionimit të sistemit të meritokracisë dhe kontributeve reale? E në fund fare, pyetjet kurciale janë: Demokratët kanë nevojë për rithemelimin e partisë? Apo për të shkuar edhe pak më tej, për riogranizimin tërësor të së djathtës shqiptare?
A ndihen të përfaqësuar sot nga PD dhe Lulzim Basha të gjithë ata që vetpërcaktohen si të djathtë dhe ndihen të tillë? A ështe e përfaqësuar e djathta e vjetër tradicionale e konservatore dhe e djathta e re liberale? A ndihen të përfaqësuar ish pronarët, ish të persekutuarit, pronarët e rinj, kapitalistët, punëdhënësit, elita e re e ekonomisë së tregut, të shkolluarit në perëndim që kanë një qasje moderne e perendimore për drejtësinë sociale, lirinë e tregut, politikën e taksave, për shtresën e pasur dhe atë të mesme, për vlerat e së shkuarës, për familjen e traditën?!
Koncepti i të majtës dhe të djathtës që kur ato lindën si të tilla në sistemin politik modern, që nga Revolucioni Francez e deri në ditët tona, bashkë me botën, revolucionin industrial dhe zhvillimet e tjera globale, ka evoluar dhe vijon të evoluojë. Jetojmë në epokën post ideologjike dhe pavarësisht rënies së kufijve të dikurshëm dhe mospasjes së dallimeve të mëdha programore ndërmjet partive, e majta dhe e djathta me sa duket, do të vijojnë të ekzistojnë si nocione, si teori dhe si praktikë politike. Të paktën për aq kohë sa kapitalizmi të jetë gjallë.
A do ti përfaqësojë Lulzim Basha dhe PD e tij e re, të gjitha këto shtresa dhe interesa në Shqipëri, gjatë kësaj pjese të dytë të historisë së saj? Apo e gjitha kjo nuk është gjë tjetër veçse rënia PD siç ne e kemi njohur si të tillë gjatë këtyre 27 viteve? Dhe bashkë me tërheqjen e Sali Berishës dalëngadalë nga skena, do të kemi vërtetë një PD të re, ndryshe dhe me identitet të ri? Një parti e Lulzim Bashës dhe njerëzve të tij?
Pas kësaj, kryepyetja është: A e ka të nevojshme sistemi pluralist e demokratik i vendit, një forcë dhe lidership të ri politik, që do të përfaqësojë të djathtën e vërtetë dhe reale, të epokës post Berisha në Shqipëri?
a.ç
