Luftimet në provincën Taiz të Jemenit po intensifikohen ndërsa qeveria e njohur ndërkombëtarisht dhe rebelët Houthi përplasen për kontrollin e një prej zonave më të rëndësishme strategjike të vendit.
Kreu i Këshillit Presidencial të Udhëheqjes, Rashad al-Alimi, ka njoftuar nisjen e një ofensive të gjerë kundër Houthive, me synimin për të rimarrë territoret e humbura. Kjo pritet të sjellë përshkallëzim të mëtejshëm të luftimeve rreth Taizit, ku përplasjet kanë qenë ndër më të ashprat të periudhës së fundit.
Pse është kaq i rëndësishëm Taizi?
Taizi është provinca më e populluar e Jemenit, me rreth 4.5 milionë banorë. Pozicioni i saj e bën atë të rëndësishëm jo vetëm ushtarakisht, por edhe politikisht dhe ekonomikisht.
Në pjesën perëndimore ndodhet bregdeti i Detit të Kuq, qyteti port i Mocha-s dhe zona pranë ngushticës strategjike Bab al-Mandeb, një nga korridoret kryesore detare ndërkombëtare.
Houthit kanë zgjeruar së fundmi kontrollin e tyre përgjatë bregdetit të Detit të Kuq. Kjo ka rritur shqetësimet për sigurinë e transportit detar dhe ka krijuar presion të ri mbi forcat qeveritare në Taiz.
Qyteti i Taizit vetë ndodhet në një zonë malore dhe kontrollohet nga forcat qeveritare. Ai shërben si një pikë e rëndësishme lidhëse mes veriut të kontrolluar nga Houthit dhe jugut, ku ndodhet Adeni dhe institucionet kryesore të qeverisë.
Beteja për malet rreth qytetit
Një nga pikat kryesore të përplasjes është Jabal Han, një mal që dominon pjesën perëndimore të Taizit.
Kontrolli i tij do t’u jepte forcave që mbajnë një pozicion të rëndësishëm për kontrollin e rrugëve dhe furnizimeve drejt qytetit. Për këtë arsye, zona është kthyer në një nga frontet më të nxehta të konfliktit.
Forcat qeveritare kanë përdorur artileri, dronë dhe sulme ajrore kundër pozicioneve Houthi, ndërsa këta të fundit kanë përdorur artileri, tanke, mortaja dhe raketa për të avancuar drejt qytetit.
Pse luftimet janë veçanërisht të ashpra tani?
Një faktor kryesor është përpjekja e Houthive për të konsoliduar territoret që kanë marrë në bregdetin e Detit të Kuq dhe për të eliminuar pikat e rezistencës rreth tyre.
Nga ana tjetër, për qeverinë jemenase, mbajtja e Taizit është thelbësore për të shmangur izolimin e forcave të saj në jug dhe për të ruajtur një korridor drejt Adenit.
Analistët e shohin betejën si pjesë të një përpjekjeje më të gjerë për të ndryshuar ekuilibrin territorial të luftës civile në Jemen. Për momentin, nuk ka një fitues të qartë dhe fronti mbetet kryesisht i bllokuar, ndërsa intensifikimi i luftimeve po rrit rrezikun për civilët.
Në ditët e fundit janë raportuar edhe viktima civile. Sipas autoriteteve lokale, një predhë goditi një zonë të banuar në Dhubab, duke vrarë një foshnjë 14-ditëshe.
Në terren, forcat qeveritare kanë pretenduar se kanë rimarrë disa pozicione dhe se kanë zmbrapsur sulme nga Houthit pranë Jabal Han dhe zonave të tjera në perëndim të Taizit. Pretendimet për humbjet e palëve nuk janë verifikuar në mënyrë të pavarur.
Në thelb, Taizi është bërë sërish një pikë vendimtare e luftës në Jemen: Houthit synojnë të konsolidojnë kontrollin territorial dhe daljen e tyre në bregdetin e Detit të Kuq, ndërsa qeveria përpiqet të ruajë Taizin si një lidhje strategjike me jugun dhe si një nga qendrat kryesore të pushtetit të saj.
