Në parlamentin maqedonas nisi diskutimin për një projekt-ligj mbi përdorimin e gjuhëve, të cilat fliten nga të paktën 20% e popullatës.
Ky projekt-ligj ka shkaktuar debat midis ligjvenësve, ndërkohë që ekspertët thonë se shqipja nuk do të bëhet gjuhë e dytë zyrtare në Maqedoni.
Ligjvënësit e VMRO-DPMNE-së janë të vendosur që përmes procedurave dhe taktikave politike ta zvarrisin debatin pa u lënë hapësirë të tjerëve të shprehin mendimet dhe vlerësimet për çështjen, e diskutuar prej kohësh.
Ministria e Drejtësisë që ka përgatitur draftin, thotë se me miratimin e tij do të përfitojnë të gjitha komunitetet dhe askush nuk do të dëmtohet nga ligji i ri.
Ministri i Drejtësisë, Bilen Saliji tha se në këtë mënyrë Maqedonia do të zhvillohet në një shoqëri me qytetarë të barabartë.
“Me projekt-ligjin parshikohet që në të gjithë territorin e vendit dhe në marrëdhëniet ndër-fqinjësore, përveç gjuhës maqedonase dhe alfabetit të saj cirilik, gjuhë zyrtare është edhe gjuha të cilën e flasin të paktën njëzet përqind e qytetarëve . Në të gjitha organet e autoriteteve shtetërore, institucionet qendrore, ndërmarrjet publike, agjencitë, drejtoritë, zyrat dhe organizatat, komisionet, personat juridikë që kryejnë autorizime publike dhe në institucione të tjera, karahas maqedonishtes, gjuhë zyrtare është edhe gjuha të cilën e flasin të paktën 20 përqind e qytetarëve dhe alfabeti i saj. Për përdorimin e gjuhës të cilët e flasin më pak se 20 përqind e qytetarëve në njësitë e vetëqeverisjes lokale, vendosin organet e njësisë së pushtetit lokal”, tha ministri Saliji.
Por, VMRO-DPMNE vlerëson se projekt-ligji është kundër-kushtetues, se partitë e pushtetit e kanë vendosur atë joligjërisht në procedurë parlamentare me projektet me përparësi që kërkohen nga Bashkimi Evropian dhe se më këtë dëmtohen komunitetet e tjera më të vogla etnike.
“Ligji është në frymën e Marrëveshjes së Ohrit, është në funksion të ndërtimit të mirëbesimit mes komuniteteve, ligji e ndërton kohezionin ndëretnik në Maqedoni dhe në radhë të parë i bën qytetarët shqiptarë të ndihen më të baranartë se sa deri më tani”, tha deputeti i BDI-së, Xhevat Ademi.
Eksperti Osman Kadriu vlerëson se propozim-ligji bën avancimin por jo zyrtarizimin e shqipes në Maqedoni dhe zbatimi i këtij ligji të ri do të jetë edhe më i vështirë.
“Në propozim ligjin në fjalë, në qoftë se miratohet, me të gjitha ato risi, nuk garantohet se gjuha shqipe do të jetë gjuhë zyrtare në nivel të shtetit. Nuk kemi dygjuhësi në Maqedoni dhe me këtë ligj nuk kemi barazim të gjuhës shqipe me gjuhën maqedonase. Por, çka fitohet? Një cilësi e rëndësishme që ka të bëjë me statusin apo avancmin e statusit të gjuhës shqipe, meqenëse në propozim ligj parashikohen institucionet, ndërmarrjet, të gjitha ato që kanë status të personit juridik, duke përfshirë edhe organet e pushtetit në nivel të shtetit në të cilat do të përdoret gjuha shqipe në një nivel të caktuar. Ajo që është risi, edhe do të jetë shumë rëndë për ta zbatuar është procedura gjyqësore, penale, civile, administrative dhe drejtimi i procedurës që të sigurohet në gjuhën shqipe”, shprehet Kadriu.
