Në një varrezë të Srebrenicës, mijëra boshnjakë por edhe delegacione të huaja, shënuan 30 vjetorin e masakrës më të rëndë në Europë që prej luftës së dytë botërore, ku më shumë se 8 mijë burra e djem myslimanë u ekzekutuan nga forcat serbo-boshnjake gjatë luftës së viteve 1992-1995.
Familjarët varrosën mbetjet e 7 viktimave të identifikuara rishtazi, një prej të cilave grua, pranë 6750 të tjerëve që prehen atje. Zyrtarë lokale e të huaj vendosën kurora lulesh në memorialin ku janë të gdhendur në gur emrat e viktimave.
Rreth 1 mijë persona mbeten ende të pagjetur, ndërsa gjenocidi vijon të përndjekë 3 milion banorët e Bosnje dhe Hercegovinës.
“Çfarë mund të them. Bëhet më keq çdo vit për ne. Ecja, i gjithë stresi. Mendojmë se do të kalojë , domethënë se jeta do të përmirësohet por kjo nuk duhet të ndodhë kurrë më.”
“Është shumë e trishtë pasi shumë prej tyre janë ende të humbur. Mbetjet duhet të gjenden në mënyrë që familjarët të paktën ta dinë ku janë.”
Të mbijetuar dhe familjarë, në këmbë ose të ulur përgjatë rreshtave me varre të bardha, u bashkuan në një lutje kolektive për të vdekurit para varrimit.
Antonio Costa, i pranishëm në ceremoni tha se zotoheshin për ta mbajtur kujtimin ta gjallë. “Nuk ka vend në Europë apo kudo tjetër për gjenocidin, mohimin apo glorifikimin e përgjegjësve për këto krime”, tha Costa.
Fjalëve të tij u bëri jehonë edhe Mbreti Charles në një mesazh për të mbijetuarit.
Masakra ndodhi pasi Srebrenica, e përcaktuar si zonë e sigurt nga OKB për civilët në luftën e Bosnjës pas shpërbërjes së ish-Jugosllavisë, u mësy nga forcat nacionaliste serbo-boshnjake.
Ndërsa gratë u strehuan në një kompleks të OKB burrat u përpoqën të arratiseshin përmes pyjeve ku shumica u kapën. Disa u qëlluan menjëherë ndërsa të tjerë u shoqëruan në shkolla e magazina, ku u vranë gjatë ditëve në vijim.
Gjenerali Ratko Mlladiç, komandant i forcave serbo-boshnjake u dënua për gjenocide nga një gjykatë për krimet e luftës së OKB në Hagë bashkë më liderin serb Radovan Karaxhiç.
Vitin e kaluar Asambleja e Përgjithshme e OKB e shpalli 1 korrikun ditën ndërkombëtare të kujtesës së gjenocidit në Srebrenicë dhe shumë vende kanë organizuar ceremoni përkujtimore gjatë këtij viti.
