I vetmi politikan që ishte president, kryeministër dhe kryetar i parlamentit në Republikën e Kroacisë, Stipe Mesiç, ka folur për ndikimin e Rusisë në Ballkan pas pushtimit të Ukrainës, nëse Serbia mund t’i kthehet vërtet Perëndimit e të distancohet nga Rusia, por ai u dërgoi edhe disa mesazhe autoriteteve të Kosovës se çfarë duhet të bëjnë për ta bërë Kosovën edhe më të njohur.
Ai tha për Geopost se duhet të dialogohet me Rusinë, të bëhen negociata, jo me armë, por me argumente, siç tha ai.
Mesiç vlerësoi gjithashtu se Ukraina ka marrë mjaftueshëm armë në Perëndim dhe se mund të bëjë rezistencë shumë të mirë në luftën me Rusinë, por ai është i mendimit se sot asnjë mosmarrëveshje nuk mund të zgjidhet me armë.
Intervista e plotë:
Si e shihni ndikimin rus në Ballkan pas Luftës së Dytë Botërore deri më sot?
Epo, ai ndikim nuk ishte shumë i madh. Rusët kanë pasur gjithmonë aspirata për të arritur në detin e ngrohtë. Nga Rusia cariste kanë mbetur ende pamje të tilla për detin e ngrohtë, por vetë Rusia, domethënë Bashkimi Sovjetik, nuk kishte aq shumë ndikim. Bashkimi Sovjetik nuk e sulmoi Jugosllavinë, ndikimi nuk ishte aq i madh, më pas ndodhi një rimëkëmbje, ku fillimisht ishte konflikti Tito-Stalin, dhe më pas ishte një situatë qetësuese dhe në atë kohë Jugosllavia u shpërbë por edhe Bashkimi Sovjetik. Rusia është rimëkëmbur dhe sot është sërish një fuqi e madhe. Amerika e kuptoi zhdukjen e Bashkimit Sovjetik si një fitore për Perëndimin, megjithatë, Bashkimi Sovjetik u shemb për shkak të keqkuptimeve të brendshme.
Rusia është forcuar dhe tani duhet të dialogojmë me të, jo me armë, por me argumente. Rusia vështirë se mund të pranonte raketat perëndimore me kokë bërthamore që vinin në kufirin rus, kështu që negociatat duhej të zhvilloheshin. Pse këmbëngulën që Ukraina duhet të anëtarësohet si në OKB ashtu edhe në paktin e NATO-s, kur kjo është objektivisht e pamundur, sepse Rusia nuk do ta pranojë kurrë NATO-n.
Si e sheh Kroacia agresionin rus në Ukrainë?
Të gjithë akuzojnë për agresion, sepse nuk duhej të ndodhte. Ukraina po mbrohet, kishte një pjesë të mirë të ushtrisë së saj, megjithatë, mori aq shumë armë në Perëndim sa Ukraina mund të mbrohet sot, por asgjë nuk zgjidhet me armë. Ato çështje që ishin të pazgjidhura, mbeten ende, ndaj duhet të ulen sërish në tavolinë, ashtu siç çdo luftë ka përfunduar në paqe, ashtu do të jetë edhe kjo.
A mund të ndikojë kriza në Ukrainë në problemet ekzistuese në Ballkan, pra në Kosovë, Bosnjë dhe Hercegovinë, Republika Srpska? Si e shihni këtë?
Ajo krizë, në thelb, nuk mund të shkaktojë një konflikt në ish-Jugosllavi, por ka nga ato koka të nxehta në Serbi dhe Republika Srpska në Bosnje dhe Hercegovinë që mendojnë se mund ta mposhtin botën përsëri. Kur vdiqën njëqind mijë qytetarë në luftën për të shpërbërë BeH-në, BeH nuk mbeti e ndarë, ajo u bashkua, ashtu si Kosova që pati shumë viktima dhe Kroacia, ishin viktima të luftës, por Kosova mbeti brenda kufijve të saj dhe Kroacia mbeti brenda kufijve të saj. Ata që flasin “botën serbe” përsëri bëjnë thirrje për ndryshim kufijsh, por Aca (Aleksandar) Vuçiç nuk mund të bëjë asgjë atje, as Milorad Dodik në BeH, por mund të krijojnë pengesa, keqkuptime. Ata janë një faktor përçarës dhe Europa dhe Amerika duhet ta kuptojnë këtë. Nuk mjafton të thuash “Dodikut ia ndalojmë të shkojë në Amerikë”, “do ia ndalojmë Vuçiçit të shkojë në Amerikë”, ata as nuk do të shkonin në Amerikë. Pra, çfarë do të thotë kjo për ta? Ata duhet të ndiqen penalisht sepse kanë grabitur qytetarët e tyre, atëherë do të ishte efektive.
A jeni optimist se Serbia më në fund mund t’i kthejë shpinën Putinit dhe Rusisë dhe t’i kthehet Perëndimit, apo Rusia do ta përdorë Serbinë gjithmonë si një faktor destabiliteti në Ballkan?
Derisa kjo qeveri është në Serbi, do të mundohen të ulen në dy karrige, njëra karrige do të jetë e kthyer nga Putini dhe tjetra drejt Evropës dhe Amerikës. E cila do të mbizotërojë, në fund të fundit, nuk ka shumë rëndësi, sepse Serbia nuk ishte faktori vendimtar në politikën evropiane.
A keni një mesazh për Kosovën?
Duhet të dërgohet një delegacion për të vizituar vendet e Amerikës së Jugut, Azisë, Afrikës, por kushton shumë, por ajo që mund ta përballojë Kosova është që një delegacion serioz të vizitojë misionet e të gjitha vendeve në Kombet e Bashkuara me letra drejtuar shefave të tyre dhe qeverive. Pra, vizitoni përfaqësuesit e secilit shtet, më të voglin dhe më të madhin dhe sqarojini pse duhet njohur Kosova. Duhet të bëhet një fushatë me propozime serioze që ata do t’i kuptojnë, sepse të shkosh veç ashtu në një vend, nuk do të ketë dobi. Secili përfaqësues në OKB do t’ia dorëzojë letrën Qeverisë së vendit të tij dhe kreut të vendit të tij.
/e.d
