Kancelari gjerman ‘shigjeton’ Orbanin: Po sillet keq! BE t’i pezullojë fondet!

Qeveria e ardhshme e Gjermanisë thotë se do t’i bëjë presion Bashkimit Evropian, që më në fund t’i shtojë pak ndëshkimet për vendet që sillen keq – në një referencë të fshehtë për Hungarinë e Viktor Orbanit.

Konservatorët e kancelarit të ardhshëm Friedrich Merz dhe partneri i tyre i mundshëm i koalicionit të qendrës së majtë, Partia Social Demokrate (SPD), kanë rënë dakord të kërkojnë që blloku të ndalojë fondet dhe të pezullojë të drejtat e votës nga vendet që shkelin parimet kryesore si sundimi i ligjit, sipas një projekt-marrëveshjeje koalicioni të parë nga POLITICO.

Ndërsa Hungaria nuk u përmend me emër, draft-marrëveshja i referohet qartazi shkelësit më të keq të BE-së, i cili prej vitesh është akuzuar për shkatërrimin e normave demokratike, duke kufizuar lirinë e shtypit dhe duke kufizuar pavarësinë e gjyqtarëve.

Partitë gjermane – fituesit e Merz-it dhe SPD-ja që udhëhoqi qeverinë e fundit – janë aktualisht duke negociuar për të formuar një koalicion dhe duhet të bien dakord mbi parimet themelore përpara se të marrin detyrën.

Një marrëveshje për t’i bërë presion BE-së që të ndjekë vende si Hungaria, është pjesë e një sërë marrëveshjesh të përkohshme që mbulojnë çështje të ndryshme si politika e migracionit, heqja graduale e qymyrit dhe shpenzimet e mirëqenies.

“Instrumentet ekzistuese mbrojtëse, nga procedurat e shkeljes dhe mbajtja e fondeve të BE-së deri te pezullimi i të drejtave të anëtarësimit, si të drejtat e votës në Këshillin e BE-së, duhet të zbatohen shumë më konsistente se më parë”, shkruanin negociatorët nga blloku konservator i Merz-it dhe SPD në një projekt-marrëveshje koalicioni mbi politikën e BE-së.

Parlamenti Evropian nisi fazën e parë të procedurës së Nenit 7 – e njohur gjithashtu si “opsioni bërthamor” – kundër Hungarisë në vitin 2018 për “shkelje të rënda” të dyshuara të vlerave thelbësore dhe të drejtave themelore të bllokut. Por procesi, i cili mund të çojë në pezullimin e të drejtave të votimit të Hungarisë, ka ngecur për shkak të ndarjeve politike midis vendeve anëtare.

Në vitin 2022, Komisioni Evropian vendosi të bllokojë rreth 22 miliardë euro para të gatshme të BE-së të destinuara për Hungarinë mes shqetësimeve për të drejtat e njeriut dhe pavarësinë e gjyqësorit. Komisioni përfundimisht shkriu më shumë se 10 miliardë euro vitin e kaluar, duke shkaktuar një reagim të ashpër.

Një tjetër pikë mosmarrëveshjeje midis BE-së dhe qeverisë së Hungarisë ka qenë miqësia e Orbanit ndaj Moskës, me Budapestin duke përdorur vazhdimisht të drejtën e vetos për të bllokuar sanksionet ndaj oligarkëve dhe shefave ushtarakë rusë.

Për të anashkaluar këtë të drejtë vetoje, qeveria gjermane e ardhshme dëshiron të “mbrojt një zgjerim të votimit të shumicës së cilësuar në Këshillin e BE-së, veçanërisht për disa çështje të Politikës së Përbashkët të Jashtme dhe të Sigurisë (CFSP), siç është vendosja e sanksioneve. Kjo do të mundësonte marrjen e vendimeve pa nevojën e miratimit hungarez.