Shefja e politikës së jashtme të Bashkimit Evropian, Kaja Kallas, u takua me ministrin e Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju Jork, ku diskutuan rrugët diplomatike për përfundimin e konfliktit mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit dhe rikthimin e lundrimit të lirë në Ngushticën e Hormuzit.
Pas takimit, Kallas deklaroi në rrjetin social X se anijet nuk duhet të paguajnë për kalimin nëpër Hormuz pas përfundimit të konfliktit. Ajo theksoi se para luftës nuk aplikoheshin tarifa të tilla dhe kërkoi që lundrimi të jetë “i lirë dhe i papenguar” si në Ngushticën e Hormuzit, ashtu edhe në Ngushticën Bab al-Mandab në jug të Detit të Kuq.
Kallas tha gjithashtu se gjatë takimit ngriti shqetësimet e BE-së për situatën e të drejtave të njeriut në Iran, duke iu referuar rritjes së ekzekutimeve dhe dënimeve me vdekje.
Takimi u zhvillua ndërsa përfaqësues amerikanë dhe iranianë po zhvillonin bisedime indirekte në Nju Jork. Delegacioni amerikan përfshinte të dërguarit Steve Witkoff dhe Jared Kushner, ndërsa pala iraniane drejtohej nga Araghchi. Witkoff deklaroi se palët kishin përfunduar një raund diskutimesh dhe se një tjetër pritej së shpejti.
Presidenti amerikan Donald Trump, duke folur në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, tha se përballet me një “vendim të madh” lidhur me mundësinë e arritjes së një marrëveshjeje me Iranin. Megjithatë, dallimet mes dy palëve mbeten të konsiderueshme.
Në Iran, parlamenti ka miratuar rregulla që parashikojnë gjoba për anijet që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit pa autorizim, një masë që bie ndesh me kërkesën e Kallas për lundrim pa pagesa dhe pengesa.
Ndërkohë, forcat Huthi të mbështetura nga Irani kanë intensifikuar sulmet ndaj Arabisë Saudite, duke shtuar një tjetër dimension të konfliktit rajonal.
Shërbimi Evropian i Veprimit të Jashtëm ka përsëritur se qëndrimi i BE-së në Nju Jork bazohet në respektimin e së drejtës ndërkombëtare dhe Kartës së OKB-së, si dhe në mbrojtjen e sovranitetit dhe integritetit territorial të shteteve.
