Albumi monografik me rastin e 55-vjetorit të lindjes: “Azem Hajdari dhe Tropoja”. “Azemi shprehu gatishmërinë për të luftuar me armë në Kosovë”.
RAMIZ LUSHAJ
Botimi i posaçëm “Azem Hajdari dhe Tropoja”– albumi monografik i formatit A4 me 100 faqe me ngjyra, vjen në 55-vjetorin e lindjes së tij (1963-11 mars- 2018) si mirënjohje misionare e kohës, si përplotësim dokumentar me të dhëna të tjera të reja për figurën e veprimtaritë e këtij heroi të lirisë e demokracisë.
Azem Hajdarin, si asnjëherë tjetër, nëpërmjet ravijëzimeve historike, me foto e tekst, me thënie e vlerësime nga të tjerët, e shohim mjaft të lidhur me vendlindjen e tij, Tropojën, prej nga erdhi në Lëvizjen Studentore të Dhjetorit ’90, etj.. E veçanta është, se me anë të pemës së tij gjenealogjike jepen lidhjet e tij të gjakut në 9 breza me Haxhi Zekë Byberajn e Lidhjes së Pejës dhe me Heroin e Popullit Bajram Curri, ndërsa në 10 breza me Heroin e Popullit Mic Sokoli dhe prijtarin e pleqnarin e madh, Binak Alia i Krasniqes – një ndër anëtarët e Komitetit Drejtues të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.
Azem Hajdari – “Pishtar i Demokracisë”, dëshmor e hero i demokracisë e kombit, siç thuhet në këtë botim, i ka pesë “Dëshmorë të Atdheut”: gjyshin e tij – Tahir Niman Hajdaraj, dy kushërinjtë e tij të gjakut e pragut: Syl Ram Hajdaraj e Sokol Ram Hajdaraj si dhe dy dajat e tij nga Luzha e Tropojës: Kadri Miftar Neziraj dhe Bek Miftar Neziraj. Azem Hajdari vjen në faqet e këtij botimi si një punëtor i madh, i cili ngriti me kontributet e tij një shtë- pi dykatëshe në qytetin alpin të Bajram Currit, që tashmë është shpallur “Monument Kulture i Kategorisë së Parë” dhe pret të ketë një rikonstruksion të saj, të jetë një Shtëpi Muze.
Ai vjen dhe si një gjimnazist me notë mesatare të lartë, mbi 9 (nëntë), çka i mundësoi ndjekjen e studimeve të larta në Universitetin e Tiranës, ku u diplomua për Shkenca Politike (1991) e Juridik (1994). Ai ishte i dhënë pas sporteve si, futbollit, notit, etj., por edhe në veprimtari kulturore e artistike.
Në vitin 1981, në moshën 18-vjeçare Azem Hajdari u ngjit në skenën e Pallatit të Kulturës “Dardania” në qytetin Bajram Curri, ku luajti rolin e personazhit Maliqi, te drama “Familja e Peshkatarit” të dramaturgut S. Pitarka, vënë në skenë nga regjisori profesionist S. Doçi. Në këtë album monografik pasqyrohet roli e veprimtaria e Azem Hajdarit si lider i Lëvizjes Studentore të Dhjetorit ’90, si kryetar i Komisionit Nismëtar të PD-së, si një nga figurat e shquara të pluralizmit, demokracisë e nacionalizmit shqiptar.
Aty gjenden fakte se më 3 janar 1991, në shtëpinë e Azem Hajdarit u themelua dega e PD-së së Tropojës, një nga degët e para të PD-së në Shqipëri; pjesë- marrja e Azem Hajdarit e lidershipit të PD-së së Tiranës e Tropojës në mitingun e 10 janarit 1991 në qytetin Bajram Curri; kontributet e Azem Hajdarit si deputet i Tropojës, për lirinë e Kosovës, etj..
Aty gjejmë faktin se si Azem Hajdari e shprehu publikisht gatishmërinë për të shkuar për të luftuar me armë në dorë në luftën e Kosovës, por për shkak të pozicionit të tij politik në Shqipëri nuk iu lejua ndërmarrja konkrete e një akti të tillë. Një vend të veçantë zënë, kontributi i Azem Hajdarit për ngritjen e Tyrbes së Dervishit të Luzhës – Nderi i Kombit e idhulli i tij shpirtëror dhe të shtatores së tij në Luzhë të Tropojës.
parë të PD, 15 shkurt 1991
Azem Hajdari në këtë botim paraqitet në takime e biseda me personalitete ndërkombëtare, miq të Shqipërisë e të Kosovës, si në institucionet euro-atlantike në Europë, në Senatin e Kongresin Amerikan, etj., ku ishte kontribuues në ndërkombëtarizimin e Lëvizjes Studentore të Dhjetorit ’90, të zhvillimeve demokratike e ekonomike në Shqipëri, për lirinë e pavarësinë e Kosovës, etj.. Një hapësirë të dukshme në këtë botim merr ngritja e shtatores së Azem Hajdarit në Tropojë, nismë e cila nisi vite më parë nga dy biznesmenët atdhetarë shqiptaroamerikanë Harry Bajraktari – Nderi i Kombit, e Rrustem Gecaj – Nderi i Kombit, nga Besnik Dushaj – kryetari i sotëm i Bashkisë së Tropojës dhe av. Rasim Hasanaj – vëllai i Azem Hajdarit, ish-kryetar i Komitetit Shtetëror të Kulteve të Shqipërisë.
Aty botohen përshëndetjet e fjalët e mbajtura në ditën e përurimit të shtatores më 27 tetor 2017 nga Presidenti i Shqipërisë, Ilir Meta; nga kryetari i PD-së, Lulzim Basha, ish-Kryeministri Sali Berisha; deputeti i Kuvendit të Kosovës, Daut Haradinaj; nënkryetari i Parlamentit të Malit të Zi, Genci Nimanbegu, kryetari i Bashkisë të Tropojës, Besnik Dushaj; Federata Panshqiptare “Vatra” e Amerikës; nga deputetja Rudina Hajdari e Azem A. Hajdari – dy fëmijët e Azem Hajdarit, etj..
Ky botim përmbyllet me vlerësimet e larta ndaj figurës e kontributeve të Azem Hajdarit, si nderimi nga Presidenti i Shqipërisë me dekoratën më të lartë “Urdhri i Flamurit”(2013), me dekoratën e lartë “Medalja e Artë e Lidhjes së Prizrenit” dhënë nga Presidenti i Kosovës, dr. Ibrahim Rugova (2003), me Urdhrin “Gjergj Kastrioti – Skënderbeu” (2008); me titullin e lartë “Nderi i Kombit” (2002) dhe “Pishtar i Demokracisë” (1993), si dhe me dhjetëra tituj “Qytetar Nderi” nga komuna e bashki në të gjithë Shqipërinë, si në Tropojë, Tiranë, Durrës, Shkodër, Vlorë, Kavajë, Berat, etj.. “Azem Hajdari dhe Tropoja” – është një kontribut më shumë në pasqyrimin e lartësimin e emrit e personalitetit shumëdimensional të Azem Hajdarit – hero i lirisë, demokracisë e nacionalizmit shqiptar.
Titulli origjinal i autorit: Në 55-vjetorin e Lindjes, “AZEM HAJDARI DHE TROPOJA”
