Komisioni Evropian ka sqaruar se migrantët që kanë hyrë në mënyrë të parregullt në enklavën spanjolle të Ceutës nuk do të kenë mundësi të udhëtojnë drejt pjesës kontinentale të Evropës. Deklarata vjen mes tensioneve të krijuara nga vala e madhe e mbërritjeve dhe kritikave që disa shtete anëtare i kanë drejtuar Spanjës për menaxhimin e kufijve të jashtëm të Bashkimit Evropian.
Sipas Komisionit Evropian, deri më tani asnjë person që ka hyrë ilegalisht në Ceuta nuk është transferuar drejt territorit kontinental të BE-së. Institucionet evropiane theksojnë se kontrollet kufitare mbeten në fuqi dhe se hyrja e parregullt në enklavë nuk u jep migrantëve të drejtën për të lëvizur lirshëm në vendet e tjera të Unionit.
Kriza migratore në Ceuta ka hapur një debat të gjerë në Evropë mbi funksionimin e zonës Shengen dhe mbrojtjen e kufijve të jashtëm. Disa qeveri, përfshirë Italinë, Finlandën dhe Danimarkën, kanë kritikuar Madridin, duke e akuzuar se nuk ka garantuar kontroll efektiv të kufirit evropian.
Një zyrtar i Komisionit Evropian deklaroi se “aktualisht nuk ka lëvizje të mëtejshme drejt kontinentit evropian”, duke hedhur poshtë pretendimet se migrantët mund të shpërndahen lirshëm në shtetet e tjera anëtare.
Sipas të dhënave, rreth 60 mijë migrantë, shumica shtetas të Marokut, hynë në Ceuta gjatë së enjtes, në atë që konsiderohet vala më e madhe e hyrjeve të parregullta të regjistruar ndonjëherë në një territor të Bashkimit Evropian.
Megjithëse Ceuta është territor spanjoll, ajo trajtohet si kufi i jashtëm i Bashkimit Evropian për qëllimet e sistemit Shengen. Për këtë arsye, çdo person që largohet nga Ceuta drejt Spanjës kontinentale i nënshtrohet kontrolleve të identitetit dhe nuk mund të udhëtojë lirshëm me traget apo avion pa autorizimin e autoriteteve.
Në rastet kur migrantët paraqesin kërkesë për azil, ata i nënshtrohen procedurave të përshpejtuara të shqyrtimit. Deri në përfundimin e procesit, nuk lejohen të largohen nga Spanja dhe, nëse gjenden në një shtet tjetër të BE-së, mund të rikthehen në vendin ku janë identifikuar fillimisht.
Vetëm personat që përfitojnë mbrojtje ndërkombëtare kanë të drejtën e lëvizjes brenda zonës Shengen. Ndërkohë, duke qenë se Maroku konsiderohet nga BE një “vend i sigurt origjine”, shtetasit e tij kanë mundësi të kufizuara për të përfituar azil. Sipas Agjencisë së Bashkimit Evropian për Azilin, vetëm rreth 6% e kërkesave të qytetarëve marokenë pranohen, ndërsa shumica pritet të përballen me procedurat e kthimit në vendin e origjinës.
Autoritetet spanjolle bëjnë me dije se pothuajse gjysma e migrantëve që hynë në Ceuta janë rikthyer vullnetarisht në Marok.
