Nga Rob Mudge / DW
Që prej kësaj kohe, raporti midis britanikëve dhe BE karakterizohet njëkohësisht nga dashuria dhe urrejtja. Megjithatë: shumë dashuri, veçanërisht në Bruksel nuk sheh. Në sipërfaqe atje shikon vërtet skërmitje dhëmbësh për referendumin dhe frikë për pasojat e një Brexit për BE. Sepse për fuqinë rrezatuese ndërkombëtare të projektit evropian dhe për vizionin e një superfuqie politike dhe ekonomike Evropë, dalja e Britanisë së Madhe nga BE do të ishte një katastrofë.
A kemi nevojë vërtet për britanikët?
Por po të gërmosh pak më thellë, vë re se shqetësimet duken artificiale. Francezët, siç e kanë zakon, demonstrojnë qendrimin e tyre moskokëçarës: në rast dyshimi, ata preferojnë të shpëtojnë më mirë sot se nesër nga britanikët e bezdisshëm, për t’i çimentuar pretendimet e tyre për pushtet brenda BE dhe për ta vënë sërish në lëvizje motorin gjermano-francez që punon me defekte.
Përsa i përket Gjermanisë: si drejtuese faktike e Evropës, Merkeli duhet ta mbështesë të paktën formalisht planin e David Cameronit për ta reformuar monstrën burokratike në Bruksel. Por a nuk është kjo më tepër një manovër mashtrimi? Gjermanisë i duhet Britania e Madhe për t’i theksuar ambiciet e saj në Bruksel po kaq pak sa i duhet Berlinit dikush tjetër në BE – të paktën po kaq pak sa i beson dikujt tjetër – për ta zgjidhur çështjen e refugjatëve sipas kuptimit të saj (Të gjithë ne e dimë se të kujt ishin ideja dhe iniciativa për të bërë marrëveshjen me Turqinë).
Cameroni e di se me referendumin, në vend që të vinte vetulla nxorri sytë, si për vete ashtu edhe për vendin e tij. Ky ndërgjegjësim i erdhi ngadalë dhe ka bërë që javët e fundit ai të përpiqet si i marrosur ta mbajë në kontroll gogolin dhe që mundësisht ta kthejë pas skenarin “duam të mbetemi jashtë”.
Taktikat e Cameronit
Para pak ditësh ai shkroi një koment si i ftuar në “Daily Telegraph”, ku përshkruan me hollësi dhe me detaje se pse një Brexit “do të ishte i panevojshëm dhe i rrezikshëm”. Kur lexon këtë e pyet veten se pse nuk luftoi që para disa vitesh me kaq angazhim dhe përkushtim për qëndrimin në BE Cameroni.
A qenë këto të gjitha taktika, për të qetësuar anëtarët e partisë së tij që ngrenë krye? Në këtë rast i bie që Cameroni të ketë pozitë shumë të dobët në partinë e tij, që i hyn një rreziku të tillë. Veç kësaj: sjellja e tij ngurruese dhe kursi me zikzake në aferën e Panama Papers e kanë dëmtuar edhe më shumë besueshmërinë dhe prestigjin e tij.
Askush nuk është ishull
Për fat të mirë, shumica e britanikëve tregohen më tepër të arsyeshëm, se sa beson Cameroni dhe nuk e ndjekin atë pas. Vërtet, përparësia është e vogël – por në shumicën e sondazheve mbështetësit e BE janë përpara.
Mbretëria e Bashkuar është krenare për ekzistencën e saj si ishull, krenare për aftësinë për t’u treguar gjoksin rrethanave të vështira, krenare për rolin e personit të jashtëm në Evropë. Dhe ka çdo të drejtë për këtë, pavarësisht ironisë, me të cilën britanikët përballen në Bruksel, kur gjërat ecin ters. Por këtu qendron vështirësia, siç e kuptoi atë në shekullin e 17-të shkrimtari John Donne, i cili shkroi “Askush nuk është ishull”. Gati më të rëndësishme janë fjalët që pasojnë:”…në vetvete krejtësisht; çdo njeri është pjesë e kontinentit. Kur një copë e merr deti, Evropa bëhet më e pakët.”
