Nga Robert Reich
(Newsweek, përgatiti JavaNews)
Askush nuk e priste seriozisht që Senati të rrokullisej, sepse demokratët duhej të mbronin 26 vende në atë dhomë, krahasuar me vetëm nëntë të mbajtura nga republikanët. Beteja e vërtetë ishte Shtëpia, ku demokratët duhej të arrinin një fitore prej 23 vendesh për të marrë 218 të nevojshmet për të krijuar shumicën.
Dhe ata e bënë.
Trump nuk ishte në fletën e votimit, por i bëri zgjedhjet si një referendum për veten e tij. Pra, amerikanët u kthyen kundër republikanëve të Shtëpisë që duhet të kishin vepruar si një kontroll mbi të, por nuk bënë asgjë – në shumë raste duke i zmadhuar fyerjet e tij.
Kombi e ka hedhur poshte Trumpin, por mos besoni asnjë moment se makthi jonë mori fund. Ai e mban ende të pushtuar Shtëpinë e Bardhë, dhe me gjasë do të jetë atje për dy vite të tjera.
Partia Republikane vazhdon ta kontrollojë Senatin.
Fox Neës është ende ministria e propagandës së Trump. Lidhja mes tyre është e qartë. Populli amerikan do t’i nënshtrohet më shumë gënjeshtrave dhe urrejtjes së Trump, që përforcohen nga republikanët e Senatit dhe Fox Neës.
Trump mund të dënojë cilindo demokrat të Dhomës për çdo gjë që shkon keq. Politika amerikane pothuajse me siguri do të bëhet edhe më e dendur, më e ashpër dhe më e shëmtuar. Ne do të përçahemi thellë prej zemërimit.
Më shqetësuese është se Amerika ende nuk do t’i përgjigjet kërcënimeve reale që vazhdojnë të rriten, të cilat Trump i ka përkeqësuar – ndryshimet klimatike, ndërhyrja e huaj në zgjedhje, sistemi i shtrenjtë shëndetësor e të tjera.
Amerika do ta kapërcejë dhe do ta ndryshojë Trumpizmin. Sfida më e vështirë do të jetë ndryshimi i pushtetit të Trumpit. Disa fajësojnë racizmin dhe nativizmin. Por këto toksina kanë helmuar Amerikën që nga themelimi i Republikës. Ajo që është e re, është rrëshqitja e gjatë ekonomike e dhjetëra milionë amerikanëve që punojnë, shumica e tyre të bardhë dhe pa diploma universitare.
Ata dikur ishin themeli i Partisë Demokrate, shumë prej tyre anëtarë sindikatash.
Ndërkohë, shumica e fitimeve ekonomike kanë shkuar në nivelin më të lartë prej 1 për qind, pasuria e të cilës tani është më e madhe se pasuria e kombinuar e 90 për qind të fundit – duke u dhënë atyre muskuj të mjaftueshëm politik për të kërkuar shkurtime taksash, subvencione korporative dhe rregullim rregullativ . Këta nga ana e tyre kanë krijuar edhe më shumë pasuri.
Të gjitha ishin trende përpara Trump. Megjithatë, demokratët nuk arritën t’i ndryshonin ato, edhe pse demokratët e pushtuan Shtëpinë e Bardhë shumicën e këtyre viteve (dhe gjatë katër prej tyre kontrolluan të dyja shtëpitë e Kongresit).
Trump e ka përkeqësuar duke ulur taksat mbi korporatat e pasura.
Vendet e punës mund të rikthehen, por ata paguajnë, veçanërisht krahasuar me kostot në rritje të strehimit, kujdesit shëndetësor dhe arsimit. Dhe ata janë më pak të sigurtë se kurrë. Një në pesë tani punon me kontratë por pa asnjë sigurim të papunësisë, pushim mjekësor, apo kursim të pensionit.
E cila me sa duket është arsyeja pse Trump vendosi ta fokusojë ligjëratën në urrejtje dhe frikë dhe jo në ekonomi.
Ai në këtë mënyrë krijoi një hapje të madhe për demokratët që synonin vitin 2020. Ata mund të bëhen partia e 90 përqindëshit të fundit duke krijuar një koalicion multi-racor dhe multi-etnik për të hequr kontrollin e ekonomisë dhe demokracisë.
Ata do të përqëndrohen në dy gjëra të mëdha: së pari, rritjen e fuqisë blerëse të 90 përqindëshit përmes sindikatave më të forta, një subvencion më të madh të pagave (duke filluar me një taksë më të madhe të fitimit të të ardhurave) dhe kujdes shëndetësor për të gjithë.
Së dyti, të marrin para nga politika përmes financimit publik të zgjedhjeve, zbulimi i plotë i të gjitha burimeve të financimit politik
Demokratët nuk duhet të provojnë të lëvizin në “qendër”. Qendra nuk ekziston më, sepse shumica e amerikanëve nuk janë më të “djathtë” apo të “majtë”.
Shumica dërrmuese e amerikanëve tani janë anti-estabilishment, dhe kjo kuptohet.
Zgjedhja praktike është ose populizmi autoritar i Trump-it, i mbështetur nga interesat e parave, ose nga një populizëm i ri demokratik i mbështetur nga pjesa tjetër.
Drejtimi nuk mund të ishte më i qartë. Është ora e demokratëve.
Perktheu Ardit Rada
Javanews.al
