Ditë historike për shqiptarët dhe Shqipërinë. Më në fund, ora e llogaridhënies për gjyqtarët dhe prokurorët shqiptarë, ka trokitur. Sot, procesi i Vetingut, një prej elementëve më të rëndësishëm të Reformës në Drejtësi, hyn në fazën më vendimtare, atë të nisjes së pastrimit radikal të drejtësisë nga prokurorët dhe gjyqtarët e korruptuar.
Pas 125 ditësh hetimesh dhe verifikimesh, brenda dhe jashtë Shqipërisë, nga përfaqësues të organeve ligjzbatuese shqiptare dhe ekspertë të Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Bashkimit Evropian, sot do të nisë maratona e seancave dëgjimore me gjyqtarët dhe prokurorët e parë, të cilët po i nënshtrohen Vetingut.
Llogaridhënia publike për ligjshmërinë e pasurive, kontaktet e mundshme me krimin dhe aftësitë profesionale nis sot në orën 11:00, në Pallatin e Koncerteve, me anëtarët e Gjykatës Kushtetuese. Konkretisht, para trupës gjykuese së Vetingut sot do të paraqitet anëtari i Gjykatës Kushtetuese, Fatos Lulo, për t’u hapur radhën në ditët në vijim kolegëve të tij në këtë gjykatë si dhe anëtarëve të Gjykatës së Lartë.
Lulo do të paraqitet para trupës gjykuese të përbërë nga Genta Tafa (Bungo), Brunilda Bekteshi dhe Etleda Çiftja. Lulo, pak para zgjedhjeve të 2013, pikërisht në muajin maj, u emëruar anëtar i Gjykatës Kushtetuese, ku më parë mbante pozicionin e anëtarit të Gjykatës së Lartë që nga viti 2005. Lulo u propozuar nga ish-Presidenti i Bujar Nishani, ndërsa u votuar nga Parlamenti i kontrolluar nga Partia Demokratike dhe Sali Berisha, pa konsensusin e opozitës së atëhershme.
Përfaqësuesit e SHBA-BE do bëjnë pyetje
Shqiptarja.com ka mësuar se gjatë seancës dëgjimore, gjyqtari Fatos Lulo, do të pyetet rreth veprimtarisë së tij edhe nga gjyqtarët dhe prokurorët e SHBA-BE, pjesë e ekipit të Operacionit Ndërkombëtar të Monitorimit, që po asiston në procesin e Vetingut. Gjyqtarët dhe prokurorët ndërkombëtarë janë Theo Jacobs, Ferdinando Buatier de Mongeot, Elka Ermenkova, Branko Hrvatin, Hans Kijlstra, John S. Leonardo, Mia Roessingh-Bakels dhe Marie Tuma.
Këta do t’i drejtojnë pyetje gjyqtarit rreth të dhënave që kanë mbledhur ata vetë dhe përfaqësuesit shqiptarë rreth pasurisë së gjyqtarit dhe kontakteve të mundshme me botën e krimit. Vëzhguesit ndërkombëtarë janë njoftuar prej disa ditësh për zhvillimin e kësaj seance dëgjimore. Kjo praktikë do të ndiqet për çdo gjyqtar apo prokuror që do të merret në pyetje. Gjyqtari apo prokurori ka të drejtë të mos i përgjigjet asnjë pyetje, por kjo mund të konsiderohet mungesë bashkëpunimi dhe për rrjedhojë, kjo sjellje, rëndon më tej pozitat e tij.
Vendimi për gjyqtarin e parë, afati
Pas seancës së sotme dëgjimore, Komisioni i Vlerësimit do të marrë një vendim për gjyqtarin Fatos Lulo, nëse duhet të përjashtohet nga drejtësia, duhet të shërbejë në sistem apo të vazhdojë shkollën e riedukimit. Vendimi do të merret brenda 30 ditëve pas përfundimit të seancës dëgjimore, ndërsa do të publikohet në faqen zyrtare të Komisionit, bashkë me arsyet përkatëse.
Vendimi do të bazohet në gjetjet që kanë dalë gjatë hetimit administrativ. Në përfundim të procesit, Komisioni duhet të vendosë mes tre opsioneve, shkarkimin nga detyra, konfirmimin në detyrë ose pezullim nga detyra për një periudhë 1-vjeçare dhe detyrimin për të ndjekur programin e trajnimit, sipas kurikulave të miratuara nga Shkolla e Magjistraturës.
Rastet e shkarkimit nga detyra
Një gjyqtar apo prokuror do të shkarkohet nga detyra në rastet kur rezulton se ka deklaruar më shumë se dyfishi i pasurisë së ligjshme gjatë vlerësimit të pasurisë, përfshirë edhe personat e lidhur me të. Vendimi për shkarkim merret edhe kur rezulton me probleme serioze gjatë kontrollit të figurës, sepse ka kontakte të papërshtatshme me personat e përfshirë në krimin e organizuar që bën të pamundur vazhdimin e detyrës.
Subjekti shkarkohet edhe kur ka bërë deklarim të pamjaftueshëm për kriterin e kontrollit të figurës dhe pasurisë si dhe kur rezulton si i papërshtatshëm nga vlerësimi i aftësive profesionale. Gjithashtu, prokurori apo gjyqtari do të shkarkohet nga detyra në rast se nga vlerësimi tërësor, ka cenuar besimin e publikut te sistemi i drejtësisë dhe ndodhet në kushtet e pamundësisë për plotësimin e mangësive nëpërmjet programit të trajnimit./Shqiptarja/a.m.
