Deputetja dhe sekretarja e Reformës për Drejtësi shprehet te JAVAnews për ndryshimet kushtetuese dhe çfarë po rishihet në lidhje me legjislacionin për komunitetin e LGBT-ve. Pse ajo mendon që duhen bërë ndryshimet dhe me çfarë realitetesh po përballet ky komunitet…
Intervistoi Ben Andoni
Sekretarja e Komisionit special të Reformës për Drejtësi tregon te JAVAnews ndryshimet kushtetuese që po bëhen mu ato që prekin edhe komunitetin LGBT. Aktivistja e njohur e të drejtave të njeriut dhe një nga zërat e pakët e mbrojtjes së të drejtave të tyre në parlament sqaron ndryshimin e Nenit 18, pika 2 e Kushtetutës, që sipas saj ndryshon në kuadër të Ndryshimeve Kushtetuese që po bëhen për Reformën në Drejtësi. Në fakt, propozimet janë bërë nga grupi i ekspertëve të nivelit të lartë të Reformës në Drejtësi.
Pak ditë më parë, çështja e këtyre ndryshimeve u bë nga deputetja Doda, që ka bërë apel publik, në rrjetet sociale në ato që ajo i ka quajtur si atentat. Ajo jo vetëm ka dalë hapur kundër draftit të qeverisë për “Kodin e Familjes”, ku parashikohet edhe lejimi i bashkëjetesës për partnerët e të njëjtit seks, por ka gjetur rast të kritikojë hapur edhe propozimet dhe deklaratën e Avokatit te Popullit, Igli Totozani, “i cili kërkon të fusë bashkëjetesën gay në kodin e familjes si edhe përkufizime të reja të identitetit gjinor”. Por, nuk është i këtij mendimi Hysi, që mendon se komuniteti i LBGT-ve ende diskriminohet dhe ndryshimet po bëhen që të përshtatemi me standardet evropiane. “Ndryshimet përmbajnë një zgjerim të shkaqeve për të cilat mund të diskriminohet një person, përfshirë identitetin gjinor dhe orientimet seksual. Në fakt, motive të tilla diskriminuese janë parashikuar edhe më parë në Kodin Penal, Kodin e Punës dhe në Ligjin për Mbrojtjen nga Format e Diskriminimit. Kodin për Procedurat Administrative.
Përafrimi i legjislacionit shqiptar me atë evropian kërkon përmirësime në Kushtetutë dhe në ligje. Nga ana tjetër, realiteti shqiptar tregon se personat e komunitetit LGBT diskriminohen”.
Në fakt, në Shqipëri ekziston një mendim se ndryshimet po ndodhin si pasojë e një lobimi të fuqishëm politik pro-gay ekzistues, por shumë nga deputetet shumë kur u duhet të shprehen hapur, mundohen të kamuflohen pas deklaratave plot ekuivoke.
Vasilika Hysi ka marrë përsipër shpesh të rrezikojë por edhe të shprehet hapur, paçka se në këtë intervistë mundohet të jetë shumë e kujdesshme me këtë komunitet: “Jo vetëm në shoqëritë tradicionale, por edhe ato moderne, komuniteti LGBT përballet në forma të ndryshme të diskriminimit. Duke mbajtur parasysh se shoqëria shqiptare ka qenë dhe vazhdon të jetë tradicionale, për një pjesë të saj parashikimi i të drejtave të komunitetit LGBT mund të duken të avancuara. Unë mendoj se me ligj po mbrohen të drejtat e një komuniteti që tashmë ekziston dhe që janë qenie humane që duhet të gëzojnë të drejtat e tyre siç do qenie humane tjetër”, shprehet ajo për Javanews.
Ju keni paraqitur ndryshimet në kuadër të Reformës për Drejtësi në ndryshimin e nenit 18 të Kushtetutës, që lidhen me të ardhmen e statusit të komunitetit LGBT? Çfarë përmban në thelb ky ligj?
“Neni 18, pika 2 e Kushtetutës ndryshon në kuadër të Ndryshimeve Kushtetuese që po bëhen për Reformën në Drejtësi. Propozimet janë bërë nga grupi i ekspertëve të nivelit të lartë të Reformës në Drejtësi. Ndryshimet përmbajnë një zgjerim të shkaqeve për të cilat mund të diskriminohet një person, përfshirë identitetin gjinor dhe orientimet seksual. Në fakt, motive të tilla diskriminuese janë parashikuar edhe më parë në Kodin Penal, Kodin e Punës dhe në Ligjin për Mbrojtjen nga Format e Diskriminimit. Kodin për Procedurat Administrative.
Përafrimi i legjislacionit shqiptar me atë evropian kërkon përmirësime në Kushtetutë dhe në ligje. Nga ana tjetër, realiteti shqiptar tregon se personat e komunitetit LGBT diskriminohen”.
Jemi shume të avancuar sa i përket të drejtave të këtij komunitetit me miratimin e këtij ligj apo thjesht po mundohemi të jemi bashkëkohës?
“Jo vetëm në shoqëritë tradicionale, por edhe ato moderne, komuniteti LGBT përballet në forma të ndryshme të diskriminimit. Duke mbajtur parasysh se shoqëria shqiptare ka qenë dhe vazhdon të jetë tradicionale, për një pjesë të saj parashikimi i të drejtave të komunitetit LGBT mund të duken të avancuara. Unë mendoj se me ligj po mbrohen të drejtat e një komuniteti që tashmë ekziston dhe që janë qenie humane që duhet të gëzojnë të drejtat e tyre siç do qënie humane tjetër”.
A preket dhe a duhet amenduar Kodi i Familjes nga këto ndryshime?
“Gjatë viteve të fundit, legjislacioni shqiptar ka ndryshuar dhe është përmirësuar. Ky legjislacion përfshirë edhe Kodin e Familjes ka nevojë për përmirësime në shumë aspekte. Një pjesë e ndryshimeve diktohen nga nevoja që ka nxjerrë praktika, të tjera nga nevoja për të përafruar legjislacionin shqiptar me standardet evropiane”.
