Një trajtim eksperimental kundër melanomës, i bazuar në teknologjinë mRNA, ka shënuar një hap të rëndësishëm paraprak pasi ka dhënë rezultate pozitive në një provë klinike të fazës së tretë. Rezultatet e njoftuara nga kompanitë farmaceutike “Moderna” dhe “Merck” po vlerësohen nga ekspertët si një moment historik për zhvillimin e vaksinave të personalizuara kundër kancerit.
Terapia, e pagëzuar si intismeran autogene, synon të parandalojë rikthimin e melanomës — formës më agresive të kancerit të lëkurës — pas ndërhyrjes kirurgjikale për heqjen e tumorit.
Si funksionon vaksina e personalizuar?
Në studimin e fundit të fazës së tretë morën pjesë mbi 1 100 pacientë, të cilëve trajtimi iu dha në kombinim me imunoterapinë Keytruda. Sipas të dhënave paraprake nga prodhuesit, kombinimi përmbushi objektivat kryesore, duke përmirësuar ndjeshëm mbijetesën pa rikthim të sëmundjes dhe pa metastaza në distancë.
Kjo teknologji ndërtohet në mënyrë unike për çdo pacient përmes një procesi të personalizuar:
Analiza gjenetike: Bëhet krahasimi i tumorit me qelizat normale për të identifikuar mutacionet specifike.
Përzgjedhja e shënjestrave: Një algoritëm kompjuterik përzgjedh deri në 34 proteina anormale që nxisin një përgjigje të fortë imunitare.
Prodhimi i vaksinës: Krijohet molekula mRNA e cila i jep sistemit imunitar udhëzimet e duhura për të njohur dhe shkatërruar qelizat kancerogjene.
Perspektiva dhe hapat e ardhshëm
Megjithëse rezultatet konsiderohen premtuese, kompanitë nuk i kanë publikuar ende të gjitha të dhënat e plota të studimit dhe ato nuk janë shqyrtuar ende në mënyrë të pavarur nga komuniteti shkencor. Pritet që të dhënat e detajuara të paraqiten në takimet e ardhshme shkencore.
Ekspertët theksojnë se kjo nuk është një vaksinë universale që shëron apo parandalon të gjitha format e kancerit, por një terapi e individualizuar. Përvoja e fituar nga zhvillimi i vaksinave të ngjashme gjatë pandemisë COVID-19 ka përshpejtuar kërkimet në këtë fushë.
Nëse faza e mëtejshme konfirmon suksesin dhe trajtimi merr miratimin rregullator, intismeran autogene mund të bëhet terapia e parë kundër kancerit e bazuar në mRNA me përdorim të gjerë. Ndërkohë, studiuesit po testojnë vaksina të ngjashme edhe kundër kancerit të mushkërive, veshkave, fshikëzës urinare dhe tumoreve të tjera.
