Rusia është gati të dhurojë 1 miliard dollarë nga asetet shtetërore ruse të ngrira në Shtetet e Bashkuara për “Këshillin e Paqes” të Donald Trump, tha Vladimir Putin, duke vënë në dukje në të njëjtën kohë se Moska është e përgatitur të angazhojë një shumë të papërcaktuar për restaurimin e Ukrainës.
Këto deklarata vijnë ndërsa presidenti rus thuhet se po shqyrton një ftesë nga presidenti amerikan për të marrë pjesë në Këshillin e Paqes, e cila u është dërguar dhjetëra udhëheqësve, përfshirë Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky.
Sipas Reuters, Donald Trump e nisi iniciativën me disa udhëheqës sot, duke thënë se do të pasojnë edhe shumë të tjerë. Ideja u propozua për herë të parë në shtator, kur Trump njoftoi një plan për t’i dhënë fund luftës në Gaza dhe më pas për të zgjeruar mandatin e saj për të mbuluar “konfliktet në mbarë botën”. Karta përcakton që anëtarët e përhershëm duhet të kontribuojnë 1 miliard dollarë në financimin e organit.
Putin thuhet se bëri propozimin për të përdorur 1 miliard dollarët nga fondet e ngrira ruse në një bisedë me udhëheqësin palestinez Mahmoud Abbas të enjten.
Sipas Kremlinit, presidenti rus tha se Rusia mund t’i ndajë paratë për iniciativën për shkak të “marrëdhënies speciale” të Rusisë me popullin palestinez.
Në sfondin e këtyre lëvizjeve, Putin pritet të takohet me të dërguarit amerikanë, Steve Witkoff dhe Jared Kushner sot, teksa Kremlini nënvizon rëndësinë e marrëdhënieve ekonomike dypalëshe dhe tregtisë në bisedimet në vazhdim.
Sa fonde ruse janë bllokuar?
I njëjti raport ofron të dhëna mbi madhësinë e rezervave të Rusisë dhe shkallën e angazhimit të tyre ndaj Perëndimit.
Banka Qendrore e Rusisë, në raportin e saj të fundit gjithëpërfshirës mbi strukturën e rezervave të saj nga fillimi i vitit 2022, tha se rreth 11% e 613 miliardë dollarëve të saj në rezerva ari dhe valutore, ose rreth 67 miliardë dollarë, ishin në dollarë. Asetet në dollarë mund të mbahen vetëm në depozita me bazë në SHBA.
Vetë Banka Qendrore vlerëson se një total prej rreth 300 miliardë dollarësh në fonde shtetërore ruse janë “ngrirë” nga vendet perëndimore, me pjesën më të madhe të tyre të vendosura në Evropë dhe të mbajtura në kujdestarin belg Euroclear. Nga ana e tij, grupi i punës REPO (Elitat, Përfaqësuesit dhe Oligarkët Rusë) – i krijuar nga G7, Bashkimi Evropian dhe Australia në vitin 2023, vlerësoi asetet e ngrira shtetërore ruse në 280 miliardë dollarë.
Në të njëjtën kohë, Axios raportoi në shtator 2023 se vetëm 5 miliardë dollarë në fonde shtetërore ruse ishin gjetur të “ngrira” në SHBA, ndërsa guvernatorja e Bankës Qendrore, Elvira Nabiullina, kishte refuzuar të komentonte mbi shpërndarjen gjeografike të aseteve të ngrira.
Si do të funksiononte transferimi i fondeve?
Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, tha sot se një veprim i tillë do të kërkonte “zhbllokimin” e aseteve nga autoritetet amerikane, teksa Moska ende e quan ngrirjen të paligjshme. “Është ende e paqartë se si do të strukturohet ligjërisht. E gjithë kjo duhet të diskutohet”, tha ai.
Ndërkohë, Banka Qendrore e Rusisë ngriti një padi në Moskë dhjetorin e kaluar, duke kërkuar 230 miliardë dollarë dëmshpërblim nga Euroclear, në përgjigje të lëvizjes së BE-së për të bërë ngrirjen e fondeve për një kohë të pacaktuar dhe propozimeve për t’i sekuestruar ato për financimin e Ukrainës.
Së fundmi, burime të cituara nga Reuters raportuan vitin e kaluar se Rusia është e hapur ndaj idesë së përdorimit të fondeve shtetërore të ngrira për rindërtimin në Ukrainë si pjesë e një marrëveshjeje paqeje, me Moskën që këmbëngul që një pjesë e parave duhet të shpenzohet edhe në territoret që ajo kontrollon.
Draftet e rrjedhura të një plani paqeje përmendin gjithashtu një propozim për të drejtuar një të tretën e totalit të fondeve të ngrira ruse në iniciativat e rindërtimit dhe investimeve të SHBA-së në Ukrainë, ndërsa pjesa tjetër do të drejtohej në një fond investimesh SHBA-Rusi.
