Avokati i Popullit dhe Prezenca e OSBE-së në Shqipëri organizuan sot një tryezë për situatën e të drejtave të njeriut të personave të privuar nga liria në institucionet shtetërore, në vitin 2015. Zëvendëskryetari i Prezencës, Robert Wilton, tha se, gjatë viteve të fundit, mbrojtja e të drejtave të njeriut të të burgosurve në Shqipëri është përmirësuar ndjeshëm, falë edhe punës së pandalshme të Avokatit të Popullit.
Megjithatë, tha ai, mbipopullimi mbetet një shqetësim, i cili vë në vështirësi administratën e burgjeve; kërcënon të drejtat e personave të privuar nga liria; mund të çojë në trajtim të papërshtatshëm të të burgosurve; si dhe dobëson së tepërmi mundësinë e rehabilitimit.
Ai shtoi se një tjetër shqetësim i veçantë, ngritur nga Prezenca e OSBE-së, është trajtimi i të burgosurve me probleme të shëndetit mendor. “Është shumë e rëndësishme që ata të trajtohen jashtë sistemit të burgjeve, sikurse përcaktohet nga legjislacioni vendas dhe ai ndërkombëtar”, tha Wilton. Ai tha se shpresonte që përpjekjet e qeverisë për të ndërtuar një spital të ri për personat me problem të shëndetit mendor që kanë kryer krime dhe që me vendim gjykate janë të detyruar t’i nënshtrohen trajtimit të japin fryte së shpejti.
Avokati i Popullit, Igli totozani, u ndal, gjithashtu, te çështjet e mbipopullimit dhe të të burgosurve me probleme të shëndetit mendor. Ai tha se megjithë hapjen e institucioneve të ekzekutimit të vendimeve penale në Fier dhe Berat, si dhe rikonstruksionin e institucionit “Jordan Misja”, mesatarja vjetore e mbipopullimit është 25% mbi kapacitet, një realitet që, sipas tij, duhet ndryshuar patjetër.
“Mbetet akoma një shkelje flagrante e të drejtave të njeriut dhe e ligjit për shëndetin mendor trajtimi i personave për të cilët nga gjykatat është vendosur masa “mjekim i detyruar” dhe “shtrim i përkohshëm” në Institucione penitenciare e Spitale Psikiatrike. Ligji për shëndetin mendor e ka parashikuar qartë në nenin 28 të tij, ngritjen e Institucionit të Posaçëm Mjekësor për të cilin pati edhe një Marrëveshje ndërmjet Ministrisë së Drejtësisë dhe asaj të Shëndetësisë në 2014, por që nuk u zbatua asnjëherë,” tha ai.
Totozani vlerësoi bashkëpunimin me ministrin e Drejtësisë, Ylli Manjani, duke theksuar se, ndryshe nga më parë, ka një vullnet pozitiv për zgjidhjen dhe kapërcimin e problemeve të konstatuara./a.m.
