Të “punojmë dhe jetojmë si në rrethim”… e kishim harruar!

Nga Artur Ajazi

Dikur, ose më mirë 31 vjet më parë, në shkolla, qendra pune dhe prodhimi, në institucione dhe këshilla lagjesh, mësohej dhe ripërsëritej shpesh thënia e ish-udhëheqësit komunist “të punojmë dhe jetojmë si në rrethim”. Prej asaj kohe kanë kaluar mbi 3 dekada. Kanë ndodhur përmbysje të mëdha politike, sociale, ekonomike, kanë ndryshuar mentalitetet dhe mënyrat e jetesës për shqiptarët, duke e harruar fare se, vjen një ditë dhe ndodhin ca gjëra, që nuk i kishim menduar, madje as imagjinuar. Ndryshimi (apo përmbysja siç e quan ish-lideri historik) e sistemit politik në Shqipëri 31 vjet më parë, tregoi mllefe dhe dukuri të jashtëzakonshme, që kishin mbajtur të ndrydhur natyrën e vërtetë të shqiptarëve.

Gjëja e parë që bëri Partia Demokratike në fushatën elektorale të para Marsit 1992, ishte thirrja “prishini gjithçka që i përket diktaturës, sharroni grurin, misrin, portokallet, mollët, shembni objektet kominuste”. Këtë thirrje e bënte Sali Berisha, Azem Hajdari, dhe bixhukët e tyre në çdo qytet të vendit, në çdo fshat e çdo skaj. Një miku im tregon se “kur Azem Hajdari erdhi në Mollas të Kolonjës, u tha fshatarëve, shkulini këto pemë, nuk kemi më nevojë për mollët e Enverit, do të kemi prodhim nga rrënjët dhe fidanët e Europës dhe Amerikës”. Dhe pa kaluar 24 orë nga ikja e tij, fshatarët nisën ti prisnin drurët frutorë për dru zjarri, dhe mbetën me gishtin në gojë, duke marrë rrugën e kurbetit”. Por ashtu si në Mollas, eksponentët euforikë të Partisë Demokratike, Berisha, Hajdari, Pashko (çeku i bardhë) etj, bënin thirrje edhe në himarë, Vlorë, Korçë, e kudo, duke nxitur bujqit të prisnin “pemët e Enverit” sepse do të vinin “pemët e Europës”. Nuk mungonin as thirrjet “mos mbillni më grurë, misër, do të vijnë nga jashtë”.

Thirrje të tilla antikombëtare, natyrisht bënë efektin e tyre. Vendi u betonizua në shumicën e sipërfaqes, aq sa nga ajri, duket sikur ato fusha të mbjella dikur nuk kanë ekzistuar fare. “Koha rrjedh si lumë” thonë, dhe gjithçka ka ndodhur në ato vite, na është kthyer sot në boomerang. Ministria e Bujqësisë, po bën thirrje sot “mbillni fushat me grurë, misër e thekër”, por çmimi  dhe kostoja e atyre proceseve vlen më shumë se blerja e grurit nga jashtë. Për 30 e ca  vjet, shqiptarët jetuan me “mëndjen fjetur”, se “grurin e blejmë, misrin e blejmë, urenë e blejmë, dapin e blejmë, makineritë i blejmë, fidanët i blejmë, gozhdën e blejmë, traktorin e blejmë”, dhe nuk e kishin menduar se do të vinte një ditë, që hambarët do të rrezikonin të mbeteshin bosh. Asnjë prej atyre që kanë qenë dhe janë në pushtet në 31 vjet, nuk ka menduar për tokën, për bukën, grurin, misrin, plehrat organike dhe industriale, asnjë prej tyre nuk ka menduar se, duke betonuar tokën fshatari po humbet identitetin, dhe vendi sigurinë ekonomike. Para ligjit, duhet të shkojnë gjithë ish-kryeministrat dhe ish-ministrat e Bujqësisë që kanë drejtuar vendin, si shkaktarët realë të një situate të tillë. Çdo qeveri e pas 1992, ka përgjegjësinë e saj për tolerimin dhe më keq akoma,legalizimin e mijëra objekteve të betonit të ndërtuara mbi toka buke, mbi troje që dikur mbilleshin, prodhonin, dhe mbushnin depot  me drithëra. Në 3 dekada e ca, këtij vendi i janë bërë makabritete të padëgjuara. I janë betonuar tokat, i janë betonuar lumenjtë, liqenet, deti, kalatë mijëravjeçare, duke nxitur dhe rritur babëzinë për para.

Në Bullgari, kanë akoma rafineritë, uzinat, fabrikat e prodhimit të produkteve ushqimore të ndërtuara prej 1980 dhe të rinovuara në teknologji. Në fshatrat e Bullgarisë, mbjellin grurin dhe misrin, dhe më e veçanta janë plantacionet me arra mijëra hektarëshe, dhe dru frutorë të mbjella qysh nga koha e komunizmit. Politikat ekonomike atje (por dhe në shumë vende të tjera ish-komuniste) nuk kanë prekur sektorët e zhvillimit stradegjik të vendit,  ashtu siç u veprua nga delenxhinjtë e politikës shqiptare pas “përmbysjes” së regjimit komunist. Nën petkun e “liderit” duke etiketuar vehten si “përmbysës i komunizmit dhe njeriut që solli demokracinë”, Sali Berisha shembi dhe eleminoi me dhunën e turmave të veta, gjithçka ishte ndërtuar, edhe pse shumica e tyre prodhonin, mbanin tregun  dhe mijëra njerëz me paga mujore.

Qeverisja e tij e zhveshi vendin nga gjithçka origjinale dhe tradicionale, duke shkatërruar përfundimisht,linjat dhe industrinë e prodhimit të drithërave. Shqipëria në kohën e tij, u kthye në batak parazitësh, sidomos në periudhën e piramidave. Dikush duhet të përgjigjet, dikush duhet të shkojë prapa hekurave për situatën alarmante në të cilën ndodhet sot bujqësia në Shqipëri. Le ta nisin nga ai dhe ata, që dikur talleshin me  “kohën e diktatorit” (por që i shërbyen denjësisht) dhe postulatin e tij “të punojmë dhe jetojmë si në rrethim”.