KOLUMBI- Shtatë ditë pasigurie, kërcënime, negociata dhe prapaskena. Shtatë ditë, mbi të gjitha, pritjeje e brishtë dhe dyfytyrësi. A do të mundet avokatja Delcy Rodríguez, e fuqishme, por jo popullore dhe shumë larg karizmatikes, liderja e re e Karakasit, të çojë përpara “momentin e ri politik”, siç e ka quajtur, dhe të përballojë planin në tre faza të Trump-it për “rirregullimin” e Venezuelës, pa rrëzuar regjimin?
Nuk ishte e sigurt që pas sulmit të menjëhershëm, presidenti amerikan do të mbështetej tek Rodriguez, numri dy i regjimit, 56-vjeçare, e shkolluar në Francë dhe Britani, ish-ministre e Komunikimit, Ekonomisë, Punëve të Jashtme, Financave dhe Hidrokarbureve, gjithmonë në hije nga Nicolás Maduro, kur ai ishte në pushtet. Një raport i CIA-s, që paralajmëronte rreziqet e paqëndrueshmërisë nëse liderja e opozitës, María Corina Machado, do të merrte pushtetin, bëri Sekretarin e Shtetit Amerikan Marco Rubio të jetë i vendosur për zgjedhjen se kush duhet të qeveriste Venezuelën pas kapjes së Maduro-s. Delcy, nga ana e saj, ishte një emër i njohur në Uashington dhe mes këshilltarëve të Trump-it. Ajo në 2017, për të zbutur marrëdhëniet me SHBA-të, i kishte dhuruar 500,000 dollarë inaugurimit të parë presidencial të Trump-it përmes Citgo Petroleum, atëherë një nën/kompani amerikane e Pdvsa-së.
Vetëm 48 orë pas sulmit amerikan në 3 janar dhe kapjes së Maduro-s, Delcy Rodríguez betohet si presidente e përkohshme në ditën e parë të punës së Asamblesë së re të Përgjithshme, e kryesuar nga vëllai Jorge. Ky është një Parlament praktikisht monokrom, i zgjedhur në maj 2025 me një numër të vogël opozitarësh. “Flas me dhimbje për vuajtjet e shkaktuara popullit venezuelian, pas një agresioni ushtarak të paligjshëm kundër atdheut tonë. Flas me dhimbje për rrëmbimin e dy heronjve që mbahen peng në Shtetet e Bashkuara të Amerikës”, tha liderja e re. Por më pas shtoi se është e nderuar si presidente. “Vij me dhimbje, por duhet të them se vij edhe me nder për këtë betim solemn”.
Tani fillon epoka e motrës dhe vëllait Rodríguez, çifti i pushtetit që për vite menaxhoi sektorë të gjerë të ekonomisë (dhe financat përkatëse) të vendit. Sipas informacioneve të brendshme, motra, avokate, është më e fortë dhe vendimtare mes të dyve. Kjo është gruaja, që guxoi të tregonte gishtin ndaj diplomatëve amerikanë dhe evropianë për të mbrojtur shtypjen e vitit 2014 kundër “terroristëve”, që në fakt ishin kryesisht të rinj që protestonin kundër regjimit dhe me dhjetëra u vranë ose u arrestuan. Ish-ministrja hyri në takime ndërkombëtare, ku nuk ishte ftuar.
“Taktikat e saj luftarake e ndihmuan shumë, ndërsa ngjitej në hierarkinë e një qeverie të dominuar nga burrat”. Ushtarakë ose ish-ushtarakë, kryesisht, si ministri i Mbrojtjes Vladimir Padrino ose ministri i Brendshëm Diosdado Cabello, dy kujdestarët e Revolucionit që drejtojnë respektivisht forcat e armatosura dhe famozët ‘Colectivos’ më 5 janar, e mbështetën presidenten e re. Dhe kështu, djali i Maduro-s në seancë deklaroi se atdheu është në duar të sigurta.
Nata e mistereve
Paqja zgjati pak. Pushteti i Rodriguez mbetet i brishtë. Pas disa orësh pasi ajo u zgjodh presidente, administrata Trump ndërhyri përmes ndërmjetësve për të paralajmëruar se “nëse ajo nuk bashkëpunon, do të përfundojë si Maduro”. Një kërcënim i ngjashëm iu dërgua që nga fillimi edhe Delcy-t.
Muaji i mjaltit
Që atëherë filloi muaji i mjaltit mes Uashingtonit dhe Karakasit. Që të dielën në mbrëmje, Rodríguez ftoi Trump-in se duhet “të punojmë së bashku për një program bashkëpunimi, i orientuar drejt zhvillimit të përbashkët”. Më 7 janar, një njoftim i kompanisë shtetërore të naftës së Venezuelës, Pdvsa, konfirmoi nisjen e negociatave me Shtetet e Bashkuara mbi furnizimet e naftës, “një transaksion strikt komercial, në respekt të parimeve të ligjshmërisë, transparencës dhe përfitimit të ndërsjellë”.
Më 9 janar, Rodríguez priti zyrtarë të Departamentit të Shtetit për të diskutuar rihapjen e ambasadës amerikane në Karakas. Nuk do të jetë një rrugë e lehtë. Sfida më komplekse për Rodríguez do të jetë menaxhimi i lidhjeve të thella të Venezuelës me Kinën, Rusinë, Iranin dhe Kubën, duke bashkëpunuar njëkohësisht me Trump-in.
“First gentleman”
Ish-revolucionarja e shndërruar në teknokrate, që ka mbijetuar pas intrigave të pafundme dhe ‘luftërave’ nëntokësore të hierarkëve të tjerë të regjimit, ka dhënë tashmë prova të balancimit të politikës. Tani duhet të plotësojë kërkesat e Uashingtonit, duke shmangur një grusht shteti të brendshëm. Kështu, gjatë vizitës së djeshme në një komunitet në Sucre, ajo riafirmoi besnikërinë ndaj Maduro-s dhe zonjës së pare Cilia Flores (“Nuk do të ndalemi një minutë derisa t’i kemi në atdhe përsëri”), por disa orë më vonë konfirmoi negociatat me autoritetet amerikane për rihapjen e ambasadave përkatëse.
E ngushtuar mes vullnetit të Trump-it, i cili kërkon të qeverisë Venezuelën “për vitet që vijnë”, dhe forcave të panumërta centrifugale në pallatet e Karakasit, duhet të stabilizojë institucionet dhe të mbajë gjallë një ekonomi të lëkundur. Kjo ndodh, në pritje të “mrekullisë” së premtuar nga Shtëpia e Bardhë.
Delcy, nga ana tjetër, di si të menaxhojë paratë dhe favoret. Ka joshur investitorë të huaj dhe sipërmarrës venezuelianë. Ka frenuar hiperinflacionin dhe ka rifilluar rritjen ekonomike. Dhe gjërat nuk shkojnë keq as në familje. Partneri i saj me origjinë libaneze, Yussef Abou Nassif Smaili, është një nga biznesmenët më të pasur të Venezuelës. 36-vjeçari, sipas gazetës meksikane Reporte Índigo, ka grumbulluar një pasuri prej 500 milionë eurosh nën hijen e regjimit. Ndoshta edhe njerëzit e Trump do e vlerësojnë këtë gjë.
Analizë nga Sara Gandolfi, Corriere della Sera
