Bota e medias dhe e letrave shqipe është në zi, pas lajmit të hidhur për ndarjen e parakohshme nga jeta të gazetares, poetes dhe shkrimtares së njohur, Rezarta Reçi.
E njohur për publikun e gjerë jo vetëm përmes zërit të saj në valët e Radio Trianës, por edhe për ndjeshmërinë e lartë artistike në krijimtarinë letrare, Reçi mbylli sytë përgjithmonë në moshën 64-vjeçare duke lënë pas trishtim por edhe një trashëgimi të vyer.
Në valët e Radio Tiranës, aty ku zëri i saj u bë shtëpi për mijëra dëgjues, kolegët e kujtojnë me lot në sy. Për emisionin “Në Radio” të Andri Xhahut, Ermenita Stafa, kryeredaktore e Radio Tiranës, e përshkruan miken e saj si një ikonë të përkushtimit.
“Rezi ishte model i profesionalizmit dhe përkushtimit. Dallohej për seriozitetin, për korrektësinë, për dëshirën dhe dashurinë me të cilën përgatitej për mikrofonin e radios. Kishte një timbrikë dhe një vibrim unik në zërin e saj. Ishte një zë i butë. Kisht një komunikim njerëzor dhe shumë ndjeshmëri”.
Sipas Stafës, Rezarta kishte një dhunti të rrallë: ajo “nuhaste sensibilitetin publik”. Nuk kërkonte sensacionin e momentit, por atë që përcillte ndjesi të vërtetë dhe, mbi të gjitha, “dinte se si kurohej ajo që dhimbte”.
Përtej radios, Rezarta Reçi shkëlqeu edhe në ekran, duke i ofruar kulturës shqiptare një galeri të pasur që sot mbetet si trashëgimi. Formimi i saj ishte i rrënjosur te dashuria për leximin. “Nuk mund ta kuptoje Rezin pa librin. Këtu është thelbi i përmbajtjes së saj”, tregon Ermenita. “Kur fliste, ajo analizonte çdo gjë me një kulturë të gjerë, duke qenë gjithmonë selektive për ‘fjalën e bukur’”.
Një detaj rrëqethës që tregon anën njerëzore të Rezartës është dhurata që ajo u linte mikeshave të saj: një kolanë e vogël me rruaza të kuqe. Ky ishte “filli i kuq” që bashkonte grupin e saj të miqve.
“Kjo kolanë e vogël rruazash të kuqe u bë pjesë e imja në një nga ditëlindjet e fundit. Rezi nuk harronte kurrë të ishte e pranishme në gëzimet familjare. Përpiqej të gjente me shumë elegancë një mënyrë për të të uruar. Në këtë ditëlindje më thotë që ti je pjesë e grupit të miqve të Rezit dhe kjo është ajo që mbajnë të gjitha mikeshat e mia. Mbrëmë në pipëpjekjen e fundit me Rezin, që sapo kishte ikur nga kjo botë, pashë që aty shumë nga njerëzit e dashur të saj e kishin këtë fill të kuq që ndoshta gjatë do të rrijë për të kujtuar Rezin”.
Jeta e Rezit ishte një udhëtim mes qyteteve dhe angazhimeve. Ndonëse mbaroi Ekonomi Politike, thirrja e saj e vërtetë ishte gazetaria, të cilën e nisi në vitin 1992 në Radio Tirana me emisionin “Tema dhe dilema”. Suksesi i saj ishte i menjëhershëm me programin “Fletë nga ditari im”.
“Mund të them që ishte ndër emisionet që shënoi rekord për pjesëmarrjen dhe angazhimin e publikut. Njerëzit sillnin histori jete. Në atë kohë teknologjia nuk ishte në nivelet që është sot. Por letrat vinin fizikisht me thasë, të cilat lexoheshin dhe përjetoheshin në shumë emocion”.
Mes Shkodrës, Tiranës dhe Durrësit, vitet e fundit i kaloi pranë detit që e donte aq shumë dhe pranë së bijës, Ivës, si një “mundësi kompensimi për gjithë vitet e distancës ndaj saj”.
Kur në prill të vitit 2020 u përball me diagnozën e rëndë, Rezarta nuk u dorëzua. Ajo sfidoi mjekësinë me forcën e saj emocionale. Edhe kur pafuqia fizike ishte e madhe, ajo vinte në radio në orët e vona të mbrëmjes.
“Më 19 prill 2020 Rezi bëri prezent situatën e vet shëndetësore me një mesazh, që në fillim ishte si një vendim për t’u shkëputur nga radio. Por përpjekja jonë e përbashkët, e miqve dhe familjarëve, ishte që secili të gjente një motiv që Rezi të kuptonte se kjo nuk ishte një situatë e jashtëzakonshme por ta përjetojmë si një gjë të zakonshme dhe ta luftojmë. Që nga ai moment edhe pse mund t’i kishte bërë programet e montuara, Rezi vinte në radio, madje programi i saj ishte në orët e vona të mbrëmjes, dhe ashtu me një përballje të jashtëzakonshme me pafuqinë fizike kërkonte me doemos që të ishte e pranishme”.
Po ku e gjente forcën Rezarta Reçi?
“Stafi i mjekëve që e ndiqnin dhe i studiuesve të fushës erdhën me pretendimin që Rezi po sfidonte mjekësinë. Arriti, që me një fuqi të jashtëzakonshme emocionale, prezencën e miqve dhe me gjetjen e motive e të forta për të cilat duhet jetuar, të mposhtte atë që bën zakonisht ‘sëmundja e shekullit’. Ajo kuptoi thelbin e jetës. Vendosi që t’i bëhej shok të përditshmes që gëzojnë njerëzit, të qeshurës, një kafeje me miqtë, bisedave të zakonshme, takimeve me publikun, bërjen e fotove”.
Edhe në ditët e saj më të vështira, mendja e Rezit udhëtonte. Shqetësimi i saj i vetëm ishte: “Pse s’po më binden më këmbët!”.
“Kur i rikthehem mesazheve të fundit guxova dhe e pyeta se çfarë thotë mjekja që ofroi formulën. Më tha: ‘Të jemi të lumtur që je mes nesh’. Pengu i Rezit është që nuk mjafton për të qenë brenda mureve të shtëpisë për të ekzistuar. Ishte shpirt i lirë dhe donte ta jetonte jetën atje ku ishin njerëzit dhe e përditshmja e saj”, rrëfen Ermenita.
“Sot, në heshtjen që ka lënë pas Rezarta Reçi, ka vetëm dritë. Në mungesën e saj ka kujtime që nuk plaken”, siç u shpreh mes lotësh mikja e saj, Ermenita Stafa.
“Fjala e saj do të vijojë të jetojë sepse e la bukur në radio dhe ekran. Ai zë i butë nuk do shuhet kurrë. Le të prehet në paqe në lëndinën e Zotit dhe le të duhemi sa jemi gjallë, siç thoshte ajo.”
U prehsh në paqe, Rezi! Trashëgimia jote do të jetë gjithmonë një “fill i kuq” që na lidh me të bukurën dhe njerëzoren.
