“Dritëroi i majtë që nuk reshti së këshilluari socialistët dhe jo vetëm”.
Kështu shprehet kolegu, miku dhe mjeku personal i Dritëro Agollit, teksa tregon për përplasjet që Dritëroi nuk rreshti së bëri bashkëpartiakëve në vitet e para të pluralizmit, por dhe më vonë.
Ndërsa kritikave për majtizmin e theksuar të Dritëroi, ai thotë për “Shekulli” se kultura e pakufishme prej një të majti e bën atë të jetë i gjithsecilit.
Si e keni njohur shkrimtarin Dritëro Agolli dhe cilat kanë qenë raportet tuaja me të gjatë kohës kur ishit të dy deputetë në Parlamentin e Shqipërisë?
Unë kam qenë mik dhe mjek i Dritëro Agollit. Unë e kam njohur para ’90-ës, por momentet kulmore të miqësisë me të kanë qenë ngjarjet e vitit ’91 dhe me një pafundësi takimesh dhe turesh nëpër gjithë Shqipërinë. E kemi shëtitur bashkë pëllëmbë më pëllëmbë Shqipërinë në misionin tonë politik që kishim në Partinë Socialiste. Që nga legjislatura e parë dhe derisa ishte në Kuvend në 2001-shin, ne ishim të pandashëm.
Kur flasim si politikan, çfarë e bënte të veçantë Dritëroin në raport me të tjerët?
E bënte të veçantë dhe të pakrahasueshëm mendimi i kualifikuar dhe i pavarur. Ishte zëri më i papërsëritshëm, mendimi më i pjekur dhe më i veçanti i atij parlamenti.
Përmendët vitet e vështira të ’90-ës. Si i kujtoni momentet kur kërkoi hapjen e partisë dhe anëtarët e PPSH-së e fishkëllyen dhe akuzuan rëndë? A ju ka folur për ato çaste aspak të këndshme ?
Absolutisht i kam bashkëndarë dhe i kam bashkëjetuar. Në kongresin e ‘91 Dritëroi tregoi se sa largpamës ishte. Të them të drejtën, ai gjithmonë ka qenë sistemi referues i yni, por dhe i kombit shqiptar. Në momentet më të vështira ne përplaseshim te ai, shikonim se çmendonte Dritëroi. E kërkonim me ngulm nga Dritëroi qëndrimin e tij, pasi ishte përherë mbi partinë. Vlerësimi që jepte ai për ne ishte busull. Edhe kur kishte mendim të ndryshëm, siç ishte rasti i periudhës së mocionit, e cila ishte një ndarje e rëndësishme opinionesh, ishte Dritëroi ai që e orientonte mendimin politik dhe i bashkonte të gjithë zërat.
Edhe në një ditë si kjo nuk e kanë kursyer, duke u munduar t’i japin epitetin e një shkrimtari, ose të themi më mirë, një politikani të majtë. Kujt i përket Dritëroi sipas jush?
Agolli, para së gjithash ishte një shkrimtar. Ishte i majtë, sepse kishte formim të majtë. Karakterin solidar, humanist dhe shoqëror, që janë karakteristika të së majtës, Dritëroi i mishëronte më mirë se çdo njeri tjetër. Në këtë pikëpamje, kualitetet e mëdha njerëzore të së majtës Dritëroiste, ai i dinte më shumë se gjithkush. Por, po të kesh një formim të majtë, të përmasave që kishte ai, pa diskutim në çdo aspekt je i të tërëve. E cila do të ishte ajo shoqëri njerëzore që nuk do ta donte humanizmin dhe virtytet që kishte Dritëroi? Vetëm njerëzit me mendime primitive mund ta klasifikojnë atë si një shkrimtar dhe një politikan vetëm i së majtës.
Unë do të thoja se nëse je një politikan me këto kualitete, aq shumë njerëzore të përsosura si Dritëroi, pavarësisht se je me një parti politike, ti i përket të gjithë kombit. Ne e quajmë krenari, mburrje, që Dritëroi ishte në radhët tona. Ai ishte tek ne, sepse ishte i formuar si i majtë. Kish të tjerë, jo aq të majtë, ose pseudo të majtë, që ishin në Partinë Socialiste, kurse Dritëroi ishte deri në qelizë i majtë, i majtë me cilësi që gjithë njerëzimi me kohë i ka pasur synim t’i realizojë.
Është sulmuar se i ka bërë shërbim regjimit para ’90-ës me krijimtarinë letrare edhe pse bumin krijues e ka pasur gjatë asaj periudhe…
Dritëroi ka shkruajtur vetëm xhevahire. Unë nuk e ndaj dot Dritëroin e para dhe pas ’90-ës. Flasin njerëzit, por Dritëroi është ai që ndriçon përherë, me të njëjtin intensitet. Madje ai, do të thosha unë, i nxori bllof, ‘out’ ata që thoshin që sistemi i diktaturës nuk të linte të shkruante. Pikërisht ata që ankoheshin, ata nuk shkruanin, pikërisht në ’90-ën, kur Dritëroi nxori florinj si përherë. Në çdo kohë përmasa e tij ishte e paarritshme. Edhe në një sistem që kishte censurën e tij, krijuesi i madh i gjen shtigjet të sjellë kryevepra dhe vlera. Dritëroi arriti në një pozicion të atillë që ta jep vetëm brumi Dritëro dhe mosha Dritëro. Nuk mori rol partiako-strikt, Dritëroi e shikonte Shqipërinë dhe shqiptarët në një mal ku fliste për të gjithë dhe gjykonte për të gjithë, nuk i ndante.
