I botuar fillimisht në Prishtinë më ’91, libri u sekuestrua dhe u dogj nga serbët pa mbërritur ende në librari. 24 vjet më pas, botimet “Poeteka” sjellin për lexuesin shqiptar përmbledhjen me poezi të Luan Starovës… Në vitin 1991, miku i tij, poeti Ali Podrimja botoi në Prishtinë të vetmen përmbledhje poetike të shkrimtarit Luan Starova “Kartagjena nuk mposhtet”. Titulli metaforik i së cilës, duke pasur parasysh kohën dhe kushtet e botimit, të bënte të mendosh se është shkruar pikërisht për Kosovën. Kjo bëri që vepra të mos mbërrinte dot deri te lexuesi. Kopjet e dala nga shtypshkronja u sekuestruan dhe u dogjën nga xhandarmëria serbe. Podrimja arriti të shpëtonte pesë prej tyre…
24 vjet më pas libri ka mbërritur në të gjitha libraritë e Tiranës, nën logon e shtëpisë botuese “Poeteka”. Vetë autori, Luan Starova një vit pas qëndrimit një mujor në kryeqytetin shqiptar si pjesë e projektit “Rezidenca e Shkrimtarëve dhe Përkthyesve letrarë- Tirana in Betëeen” – organizuar nga “Poeteka”, me mbështetjen Ministrisë së Kulturës së Republikës së Shqipërisë dhe e rrjetit letrar Traduki” – ka mbërritur sërish në Tiranë me rastin e botimit të librit të tij me poezi. Në labirintin e Mesdheut, Luan Starova e vështron historinë dhe atë që është përtej saj, udhëtar në vende dhe në kohë, shkruan në parathënien e përmbledhjes poetike “Kartagjena nuk mposhtet” poeti sirian Adonis, disa herë kandidat për Nobelin e Letërsisë.
“Guri, varri, vala, anija, pragu, libri: këto elemente të cilat e përbëjnë, bashkë me elemente të tjera, indin konkret të jetës sonë të përditshme, në poezinë e tij paraqiten si shenja hutimi, pasigurie, shtruarje pyetjesh. Del sheshit, kur lexohet thellë e thellë ky ind, se tek ai e gjejmë vetëm mungesën. Megjithatë, nga ai gufon drita që e nxit njeriun ta zhdukë distancën që e ndan nga gjithësia dhe të shkrihet në të”, –vijon Adonis, i cili e sheh poezinë e Starovës si një det tjetër, të afërt me Mesdheun. Poezi ku gërshetohen trualli i thatë dhe drita vetëtimtare, rërat e shkretëtirës dhe furtunat e detit, alfabeti i shkrimit dhe vullkanet e asgjësimit. Janë ato brigje që e kanë parë lindjen e qytetërimit-nënë dhe, njëherësh, i kanë parë luftërat e mohimit të ndërsjellë dhe të pikëllimit…Poezitë, në pjesën më të madhe janë shkruar në Kartagjenë, prej mesit të ’80 e deri në fund të atij dhjetëvjeçari, ndërsa shërbente në detyra diplomatike në disa vende europiane si edhe arabe.
“S’ka as mposhtje as fitim, ka vetëm durim!” me këtë sentencë të poetit Rainer Maria Rilke, poeti Luan Starova ka përmbledhur pjesën e parë të librit të tij, ndërsa pjesën e dytë të poezive e përshkruan me shprehjen e Abu-Alla All-Ma`ari-it, i cili thotë “Njerëzit janë poema të thëna nga fati!”. Shkrimtari me origjinë shqiptare i lindur në Pogradec, por i rritur dhe i shkolluar në Maqedoni, pasi familja e tij vendosi ta linte pas Shqipërinë e pushtuar nga Italia në vitin 1943, do ta niste karrierën e tij letrare me romanet e parë, në vitin 1971. Disa prej romaneve të tij më të njohur janë “Librat e babait”, “Koha e dhive”, “Muzeu i Ateizmit” – pjesë e të ashtuquajturës “Saga e Ballkanit” –të cilët janë përkthyer në disa gjuhë të huaja si frëngjisht, gjermanisht, italisht, turqisht, rumanisht, greqisht, etj. Starova gjithashtu është përkthyes nga frëngjishtja, ndërsa vetë shkruan në të dy gjuhët; shqip dhe maqedonisht.
Pasi Maqedonia u shpall shtet i pavarur nga Jugosllavia, Starova ka shërbyer si ambasador i vendit në Francë, Spanjë e Portugali. Prej vitesh ai jeton në Francë. Në qytetin e tij të lindjes, Pogradec, u kthye 60 vjet pasi e la kur ish fëmijë 3-vjeçar –për t’u nderuar me titullin “Qytetar nderi”. Ikjen e ka pasqyruar shpesh në veprën e tij letrare, ndërsa qëndrimi një mujor në Rezidencën e shkrimtarit ishte një kthim i madh… Një kthim në shtëpi, që më shumë se 70 vjet prej largimit shënjohet nga botimi i një vepre me histori jo të zakontë, si ai që ka shoqëruar përmbledhjen poetike “ Kartagjena nuk mposhtet”.“Të dy u gëzuam pa masë kur Aliu solli në Shkup kopjet e shpëtuara të librit “Kartagjena nuk mposhtet”. Dhe kishim përse të gëzohemi, sepse Kosova vërtet nuk u mposht…”, kujton autori, i cili me anë të poezisë kërkon të vëllazërohen kufijtë e gjithësisë.
