REL: Të ‘paprekshmit’ e Ballkanit, si i shpëtojnë burgut personat e kërkuar?

Një artikull i Radios Evropa e Lirë (REL) trajton rastet e personave të dënuar ose të kërkuar nga drejtësia, të cilët kanë gjetur strehim në vende të tjera të Ballkanit Perëndimor, duke shfrytëzuar shtetësinë e dyfishtë, mungesën e marrëveshjeve të ekstradimit ose refuzimin e autoriteteve për t’i dorëzuar.

Sipas artikullit, ndonëse disa vende të rajonit kanë nënshkruar marrëveshje për ekstradimin e shtetasve të akuzuar për korrupsion dhe krim të organizuar, zbatimi i tyre mbetet problematik.

Lidhjet politike dhe boshllëqet ligjore shpesh u kanë mundësuar personave të kërkuar t’i shmangen gjykimit ose vuajtjes së dënimit.

REL sjell si shembuj ish-presidentin e Unionit Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi, Svetozar Maroviç, dënimi i të cilit në Mal të Zi u parashkrua pasi Serbia refuzoi ta ekstradonte, si dhe ish-gjeneralin e Ushtrisë së Republikës Sërpska, Novak Gjukiç, i dënuar në Bosnje-Hercegovinë për krime lufte, i cili vazhdon të jetojë i lirë në Serbi.

Në artikull përmenden gjithashtu Millan Radoiçiç, i kërkuar nga autoritetet e Kosovës për sulmin në Banjskë, por që vazhdon të jetojë në Serbi, si dhe persona të tjerë të dënuar ose të akuzuar në Kroaci, të cilët kanë gjetur strehim në Bosnje-Hercegovinë. Mes rasteve të trajtuara janë edhe biznesmenë dhe ish-zyrtarë nga vende të tjera, të cilëve Serbia u ka dhënë azil politik ose shtetësi.

Artikulli ndalet edhe te rasti i Radomir Llabanit, të dënuar në Serbi dhe aktualisht gjyqtar i Gjykatës Kushtetuese të Kosovës, si dhe te ish-kryeministri tajlandez Taksin Shinavatra, i cili kishte marrë shtetësinë malazeze.

Në përfundim, REL vë në dukje se marrëveshjet e ekstradimit nuk kanë arritur gjithmonë të parandalojnë arratisjen nga drejtësia, ndërsa dallimet ligjore mes shteteve, shtetësia e dyfishtë dhe vendimet politike vazhdojnë të krijojnë pengesa për bashkëpunimin gjyqësor në rajon.