Administrata e Trump-it po zhvillon një luftë kulturore ndaj Europës, duke promovuar agresivisht aleatët politikë dhe ideologjikë të lëvizjes MAGA në kontinent dhe duke poshtëruar publikisht BE-në në skenën ndërkombëtare, thuhet në një raport të përbashkët nga Këshilli Europian për Marrëdhënie me Jashtë (ECFR) dhe Fondacioni Europian i Kulturës.
Studimi argumenton se presidenti amerikan po përpiqet në mënyrë aktive të ndërhyjë në zgjedhjet europiane, të transformojë marrëdhëniet transatlantike drejt vlerave konservatore dhe të bashkojë populistët e djathtë të Europës rreth temës së “lirisë së shprehjes”.
Raporti sugjeron se përçarjet, hezitimet dhe qasja “lëvdo, qetëso, shpërqendro” e liderëve të BE-së në përballje me Trump-in, e kanë inkurajuar këtë sjellje. Duke përdorur kërkime dhe sondazhe nga të 27 vendet anëtare të BE-së, raporti argumenton se mjaft prej tyre kanë qeveri pro-europiane – dhe opinioni publik europian është mjaftueshëm i fortë – që blloku të ngrihet dhe të “mbrojë një Europë që shkruan vetë skenarin e saj”.
Raporti e krahason situatën e Europës me atë të personazhit kryesor në filmin The Truman Show, i cili përfundimisht kupton se jeton në një serial televiziv që ka për qëllim vetëm rritjen e audiencës, dhe duhet të vendosë nëse do të largohet nga “komforti” i realitetit të vetëshkruar.
Ai argumenton se liderët e BE-së shpenzojnë shumë energji duke reaguar ndaj krizave të shkruara nga Trump dhe aleatët e tij europianë – si Viktor Orbán në Hungari, Giorgia Meloni në Itali apo Robert Fico në Sllovaki – nga kërcënimet me tarifa dhe debatet për lirinë e shprehjes, te shpenzimet për siguri dhe frika nga emigracioni.
“Në luftën kulturore të Trump-it, vetë Europa është objektivi”, tha Pawel Zerka nga ECFR, duke përmendur akuzën e JD Vance në shkurt 2025, ku tha se Europa po “tërhiqej nga vlerat e përbashkëta themelore”, si momentin kur kjo luftë kulturore u shpall haptazi.
Fjala e Vance në Konferencën për Sigurinë në Mynih tregoi, sipas Zerkas, synimin e Uashingtonit për të ndërhyrë në zgjedhje, për të paraqitur marrëdhëniet SHBA-BE si një “ndarje vlerash” dhe për ta kthyer lirinë e fjalës në thirrje bashkuese për partite, që përqafojnë kauzën MAGA në Europë.
Trump që atëherë “ka zbuluar më tej qëllimin e tij, duke përjashtuar liderët e BE-së nga bisedimet për të ardhmen e Ukrainës, duke sulmuar partitë kryesore politike në kontinent dhe duke shantazhuar institucionet e Brukselit në negociatat tregtar”, shtoi ai.
Raporti përmend Poloninë si shembull të përpjekjes së Trump për të “ndryshuar qendrën ideologjike të politikës europiane” duke pritur kandidatin nacionalist për president, Karol Nawrocki, në Shtëpinë e Bardhë dhe duke e promovuar në rrjetet sociale.
Përmendet gjithashtu edhe thirrja e zyrtarit të Departamentit të Shtetit, Samuel Samson, ndaj “aleatëve civilizues në Europë”, i cili e përshkruan kontinentin si “një vatër të censurës dixhitale, emigracionit masiv, kufizimeve të lirisë fetare dhe sulmeve të tjera ndaj vetëqeverisjes demokratike”.
Zerka argumenton se lufta kulturore po luhet në dy nivele: një konflikt ideologjik mbi vlerat që përbëjnë bazën e politikës europiane, por edhe “një betejë për dinjitetin, besueshmërinë dhe identitetin e Europës si një aktor autonom në skenën globale”.
Brukseli dhe kryeqytetet europiane duhet të “pranojnë se janë në një luftë kulturore – me Europën si objektiv” dhe të veprojnë në përputhje me këtë realitet, tha ai. “Kjo nuk do të thotë që Europa duhet të provokojë Trump-in në çdo hap. Ndonjëherë, blerja e kohës është e nevojshme”.
Por, duke luajtur me pikat e saj të forta, BE-ja mund të “lulëzojë në vend që të vuajë në një rend botëror, që është destabilizuar edhe më shumë nga presidenti amerikan”.
