• Kontakt
  • Kreu
  • Rreth Nesh
Monday, November 9, 2026
  • Login
Javanews
  • Politikë
  • Kronikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Sport
  • Kulturë
  • Opinion
  • Tendencë
  • Të tjera
    • Media në Tranzicion
    • Kosova
    • Editorial
    • Kuriozitete
    • Teknologji
    • Sociale
    • Horoskopi
    • Dossier
    • Shëndetesi
No Result
View All Result
Javanews
Home Bota

Pse po fiton terren krahu i djathtë në Amerikën Latine?

by A R
26/06/2026 08:51
Shperndaj ne FacebookShperndaj ne Twitter

Populistët dhe konservatorët e ekstremit të djathtë po shënojnë rritje politike në Amerikën Latine, duke fituar një sërë zgjedhjesh presidenciale përballë kandidatëve të majtë. Ky ndryshim po përmbys balancat politike në rajon, ku kontrolli qeverisës ka ndryshuar krah në tetë vende që nga viti 2023, ku në gjashtë raste zhvendosja ka qenë nga e majta në të djathtë.

Faktorët kryesorë që po ushqejnë trendin e ri

Sipas ekspertëve të shkencave politike, suksesi i fundit i partive të krahut të djathtë nuk lidhet me një ndryshim të pastër ideologjik të popullatës, por me dështimin e qeverive të mëparshme për të zgjidhur problemet jetike.

“Fitoret e fundit të krahut të djathtë mund të përmblidhen në tre çështje të lidhura ngushtë: Pabarazia ekstreme sociale, shkalla e lartë e krimit dhe mungesa e sundimit të ligjit – dhe fakti që pushtetarët në pushtet kanë dështuar vazhdimisht t’i vënë këto nën kontroll.”, thotë Sabine Kurtenbach, drejtuese e Institutit Gjerman për Studime Globale dhe Rajonale.

Në vende si Kolumbia, presidenti i sapozgjedhur Abelardo de la Espriella fitoi duke premtuar goditjen e bandave dhe guerileve, duke ndjekur atë që studiuesit e quajnë “populizëm ndëshkues” ose “modeli Bukele”, sipas strategjisë së ndjekur në El Salvador.

Kalimi nga “batica rozë” te lavjerrësi politik

Profesorët e shkencave politike kujtojnë se periudha e artë e të majtës në rajon, e njohur si “batica rozë” e fillimit të viteve 2000, përfundoi pas krizës së pandemisë së koronavirusit, duke lënë pas stanjacion ekonomik dhe korrupsion.

“Kthimi djathtas është sigurisht një lëkundje e lavjerrësit – por që është e lidhur me një parim shqetësues. Shkalla në të cilën forcat e krahut të djathtë i vënë hapur në pikëpyetje të drejtat themelore civile dhe njerëzore është e re.”, theksonJonas Wolff, profesor i shkencave politike në Universitetin Goethe.

Ndikimi i politikës së jashtme dhe sfidat e institucioneve

Një rol të rëndësishëm në këtë dinamikë po luan edhe bashkëpunimi ndërmjet forcave të krahut të djathtë në Amerikën e Veriut dhe asaj të Jugut. Administrata e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, ka mbështetur hapur liderë si Javier Milei në Argjentinë dhe familjen Bolsonaro në Brazil, duke përdorur edhe masa të forta diplomatike ndaj qeverive të majta në Kubë dhe Venezuelë.

Megjithatë, ekspertët sugjerojnë se dallimi kryesor në analizën e rajonit nuk duhet bërë thjesht mbi etiketimet ideologjike, por mbi respektimin e shtetit të së drejtës.

“Ka qeveri që e njohin autonominë dhe rolin e institucioneve demokratike. Dhe ka të tjera, pavarësisht nëse janë të djathta apo të majta, që nuk e bëjnë këtë. Ky është një dallim i rëndësishëm.”, thotë Sabine Kurtenbach.

Next Post
“PD të mos flasë në emër të protestës”, deputeti i PS: Partitë politike janë të fundit që duhet të…

“PD të mos flasë në emër të protestës”, deputeti i PS: Partitë politike janë të fundit që duhet të...

Leave a Reply Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

TË FUNDIT

FOTO/ Policia identifikon 17-vjeçarin që dyshohet se hodhi gurë drejt Kryeministrisë

FOTO/ Policia identifikon 17-vjeçarin që dyshohet se hodhi gurë drejt Kryeministrisë

November 8, 2026
Skënderbeu mposht Dinamon 2-0 në Korçë

Skënderbeu mposht Dinamon 2-0 në Korçë

November 8, 2026
Aksident dramatik dhe i i shumëfishtë pranë nyjes lidhëse të autostradës Durrës-Tiranë, makina përmbyset pas përplasjes së tri mjeteve

Aksident tragjik në Durrës, 26-vjeçarja përplas për vdekje këmbësorin

November 8, 2026
“E di se akuzat i ka shumë të rënda”, Minxhozi: Meta po përpiqet ta bëjë historinë e tij sa më të vështirë

Dy protesta që i morën frymën njëra-tjetrës

November 8, 2026
9 elektricistë humbën jetën në punë gjatë vitit 2026, alarm për sigurinë e punonjësve të energjisë

9 elektricistë humbën jetën në punë gjatë vitit 2026, alarm për sigurinë e punonjësve të energjisë

November 8, 2026
Hapja e listave/ “Të gjithë të barabartë”, Kume: Vendimi i Kushtetueses, shuplakë që iu jepet ligjvënësve!

Kume: Të bëhet reformë zgjedhore konkrete, jo të bëjnë sikur punojnë!

November 8, 2026
Rezistenca ndaj antibiotikëve alarmon ekspertët, 35 mijë viktima çdo vit në BE, rrezikohen 39 milionë jetë deri në 2050

Rezistenca ndaj antibiotikëve alarmon ekspertët, 35 mijë viktima çdo vit në BE, rrezikohen 39 milionë jetë deri në 2050

November 8, 2026
Irani i dërgon mesazh SHBA-së: Zgjidhni fundin e luftës ose përballjen ushtarake!

Irani i dërgon mesazh SHBA-së: Zgjidhni fundin e luftës ose përballjen ushtarake!

November 8, 2026
Pr.buxheti 2027/ PBB-ja kalon 30 mld €, ekonomia rritet me 3.9%, të ardhurat për frymë arrijnë në 12,886 € në vit

Pr.buxheti 2027/ PBB-ja kalon 30 mld €, ekonomia rritet me 3.9%, të ardhurat për frymë arrijnë në 12,886 € në vit

November 8, 2026
Të gjithë shpresat tek Erioni

Përse po protestohet anë e kënd Europës?

November 8, 2026
  • Adresa: Rruga “Mihal Popi”, Pallatet 1 Maji, Shkalla 26, Apartamenti 5, Tiranë
  • Email: javanews.al@gmail.com
  • Kontakt
  • Kreu
  • Rreth Nesh

© 2025 JAVA NEWS - Të drejtat mbi përmbajtjen mbrohen sipas etikës profesionale dhe ligjeve të Republikës së Shqipërisë.

No Result
View All Result
  • Politikë
  • Kronikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Sport
  • Kulturë
  • Opinion
  • Tendencë
  • Të tjera
    • Media në Tranzicion
    • Kosova
    • Editorial
    • Kuriozitete
    • Teknologji
    • Sociale
    • Horoskopi
    • Dossier
    • Shëndetesi

© 2025 JAVA NEWS - Të drejtat mbi përmbajtjen mbrohen sipas etikës profesionale dhe ligjeve të Republikës së Shqipërisë.

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In