Rreth 100000 demonstrues në qytetet anembanë Sllovakisë kërkuan që qeveria e tyre të ndalojë flirtimin me Rusinë dhe të respektojë detyrimet e vendit ndaj partnerëve të saj perëndimorë në NATO dhe Bashkimin Evropian.
“Ne jemi këtu për t’ju kujtuar, me mirësjellje, por në mënyrë të qartë, se ne kemi zgjedhur tashmë vite më parë se kujt duam t’i përkasim,” tha aktori Tomáš Maštalír para 60,000 njerëzve në kryeqytetin Bratislavë, duke iu referuar anëtarësimit të Sllovakisë në BE dhe aleanca e mbrojtjes së Atlantikut të Veriut që nga viti 2004.
Maštalír u tall me deklaratat e kryeministrit sllovak Robert Fico, i cili kishte paralajmëruar përpara mitingjeve se shërbimi sekret SIS i vendit kishte gjetur prova të “strukturave” të financuara nga jashtë që kërkonin në mënyrë aktive të përmbysnin qeverinë e tij dhe të keqpërdornin protestat për të krijuar “konflikte”me forcat e sigurisë shtetërore për të përshkallëzuar më tej tensionet.”
“Ne e kuptojmë se udhëheqja politike e këtij vendi nuk mund të imagjinojë se dikush mund të veprojë lirisht dhe në mënyrë të pavarur pa ndonjë lloj përfitimi personal,” tha Maštalír.
Protestat, të cilat u zhvilluan njëkohësisht në më shumë se 30 qytete sllovake , u organizuan nga organizata “Sllovakia është Evropë” në përgjigje të një kthese të mprehtë të politikës së jashtme ndaj Moskës nga qeveria e Ficos që kur ajo mori detyrën në tetor 2023. Përveç kërkesave të tyre për një qeverisje të mirë dhe një politikë të jashtme më transparente, organizatorët i kërkuan dorëheqjes Ficos.
Fico, i cili ishte anëtar i Partisë Komuniste në ish-Çekosllovaki dhe po kryen mandatin e tij të katërt si lider sllovak, më 22 dhjetor u takua me presidentin rus Vladimir Putin në Moskë në një vizitë të rrallë në kryeqytetin rus nga një lider evropian që nga 2022, kohë kur Rusia pushtoi Ukrainën. Fico gjithashtu i ka dhënë fund mbështetjes ushtarake të Sllovakisë për Ukrainën dhe ka bërë fushatë kundër sanksioneve të BE-së ndaj Rusisë.
Një deputet nga partia Smer (Direction) e Fico-s, Tibor Gašpár, i tha transmetuesit publik STVR më 17 janar se “dera duhet të mbetet e hapur për një situatë kur ne mund të konsiderojmë përfundimisht një zgjidhje kaq drastike si largimi nga BE”.
Ndjenja të tilla, deri vonë të paimagjinueshme nga politikanët kryesorë në vend, kanë nxitur sllovakët liberalë dhe me prirje nga perëndimi.
Në Presov në Sllovakinë lindore, rreth 100 kilometra larg kufirit me Ukrainën, Eva Kulová, 84 vjeç, i tha një turme prej 7,000 vetësh se “fantazma e një grushti shteti i përndjek ata [qeverinë e Fico] ditë e natë”.
