Pedagogët politikë, por pa alternativë politike

Nga Ylli Manjani

Nuk dua të merrem me përkatësinë politike të shumicës dërrmuese të pedagogëve që janë rreshtuar në një peticion me një kërkesë të vetme: dorëheqjen e qeverisë! Është e drejta e tyre të kenë bindje, simpati e madje edhe militantizëm politik.

Nuk dua të merrem as me ata, mes tyre, që përfliten për shitje notash e tezash provimesh. Për sa kohë nuk ka akuza të provuara, prezumimi i pafajësisë vlen edhe për pedagogët.

As me ata që mbajnë tituj e grada shkencore me studime plagjiaturë dhe, që askush nuk di të thotë çfarë të reje i kanë sjellë shkencës. Aq më pak me ata që kanë shfrytëzuar studentët për t’u shkruar disertacionet, me të cilat më pas kanë marrë tituj, vende pune dhe paga.

Nuk dua të merrem me këto, por nuk mund të mos i kujtoj. Sepse një pjesë e përgjegjësisë për gjendjen e universiteteve dhe të studentëve shqiptarë gjendet pikërisht këtu.

Natyrisht, jo të gjithë janë të tillë! Ka shumë pedagogë të ndershëm, profesionistë e të përkushtuar, që punojnë me pasion çdo ditë në auditorë.

Por fakti mbetet se universitetet tona ende nuk kanë arritur t’u japin diplomave të tyre vlerën dhe konkurrueshmërinë që duhet të kenë në tregun perëndimor të punës. As për tregun tonë nuk vlejnë, por hajt më. Ky është dështimi i vërtetë që duhet t’i shqetësojë pedagogët!

Por le të kthehemi te sjellja politike e tyre.

Së pari, pedagogët nuk janë punonjës të qeverisë. Universitetet janë institucione autonome, që zgjedhin drejtuesit, punësojnë stafet dhe administrojnë veprimtarinë e tyre. Financimi publik është përgjegjësi e shtetit, por autonomia akademike dhe përgjegjësia për administrimin nuk mund të zhduken sa herë duhet gjetur një fajtor politik.

Së dyti, aq autonomë janë, sa kanë ruajtur struktura dhe oferta akademike që në shumë raste duket sikur i përkasin një epoke tjetër. Ende kemi fakultete e programe që funksionojnë me logjikën e kohës së komunizmit, ndërkohë që teknologjia dhe inteligjenca artificiale po ndryshojnë rrënjësisht tregun e dijes. Kemi fjala vjen, disa fakultete të gjuhëve të huaja, por sa është përshtatur oferta e tyre me një botë ku një program përkthimi në
ChatGPT kushton më pak se një semestër studimi?!

Së treti, përfshirja e pedagogëve në politikë është krejt normale. Por politikën dujet ta bëjnë si qytetarë, si individë, madje edhe si anëtarë partish. Nuk ka pse autoriteti akademik të përdoret si certifikatë shkencore për një kërkesë politike. Një peticion me firma pedagogësh nuk është domosdoshmërisht një argument më i mençur se peticioni i kujtdo tjetër.

Së katërti, pse refuzohet dialogu?!

Çfarë logjike akademike është kjo: Dorëhiqu, pastaj dialogojmë!

Po me kë do të dialogoni pasi të jetë dorëhequr?! Me ish-kryeministrin?! Apo dialogun e konsideroni të suksesshëm vetëm pasi pala tjetër të mos ketë më kompetencë të vendosë?!

Kjo mund të jetë parullë mitingu, por vështirë të quhet arsyetim universitar.

Së pesti, hajde se po i kapërcejmë të gjitha se Shqipëri hesapi, cila është alternativa politike që ofrojnë pedagogët?!

Të sjellin PD-në (të cilës dukshëm i përkasin) në pushtet pa votë?! Të imponojnë një qeveri tranzitore?! Apo të na rikthejnë te eksperimentet politike të tranzicionit, disa prej të cilave janë shoqëruar me kriza të rënda dhe humbje jetësh njerëzore?!

Një pedagog duhet ta dijë se dorëheqja e qeverisë nuk është program qeverisës. Është kërkesë për largim, jo alternativë për drejtim.

Së gjashti, çfarë modeli politik po i sugjerojnë shoqërisë shqiptare?!

Modelin e gurëve, zjarrit dhe shkatërrimit të pronës së përbashkët, që më pas të prodhohen pamje heroike për Instagram?!

Apo modelin e frikës kolektive, ku kushdo që guxon të mendojë ndryshe etiketohet menjëherë patronazhist?!

A është kjo kultura demokratike që duhet të përcjellë universiteti?!

Universiteti, nëse ka një mision përtej diplomës, është të mësojë njeriun të mendojë, të arsyetojë, të kundërshtojë me argumente dhe të pranojë mendimin ndryshe.

Jo të zëvendësojë arsyen me turmën dhe argumentin me gurin.

Në fund, pedagogët kanë të gjithë të drejtën të kërkojnë dorëheqjen e qeverisë. Por nëse zgjedhin të mbështesin edhe metodat e dhunshme të imponimit politik, atëherë kanë detyrimin moral të shpjegojnë se çfarë modeli demokracie po mbrojnë.

E përsëris, të kërkosh rrëzimin e një qeverie nuk do të thotë se ke një alternativë politike. Dhe të kesh një titull shkencor nuk do të thotë se çdo qëndrim politik që mban është shkencërisht i arsyeshëm.

Nuk e di, por pedagogët që kërkojnë demokraci duke legjitimuar dhunën nuk më duken një alternativë për të ardhmen.

Megjithatë, respektin për ta do ta ruaj. Por, respekti për pedagogun nuk më detyron të respektoj edhe logjikën e tij/tyre politike. Sidomos kur ajo mungon.