Nga Alex Soros
Raportet e lajmeve se Fondacionet e Shoqërisë së Hapur (OSF) dhe Soros po ‘largohen nga Evropa’ janë mashtruese. Ne nuk po largohemi. Evropa mbetet e një rëndësie të madhe strategjike për punën e Fondacionin Shoqëria e Hapur, e cila filloi në vitet 1980, kur babai im filloi të financonte mendimtarë të pavarur në Hungarinë e tij të lindjes, atëherë satelit sovjetik në Evropën Lindore komuniste. Dhe sot, me të gjitha gabimet e tij, Bashkimi Evropian qëndron ende si një fener global i vlerave që formësojnë punën tonë.
Megjithatë, kur shikojmë gjendjen e tanishme të Evropës, është e qartë se themeli ynë duhet të ndryshojë – ashtu siç ndodhi pas rënies së Murit të Berlinit, kur përpjekjet tona u përqendruan në pranimin në BE të vendeve të Evropës Qendrore dhe Lindore; dhe ashtu siç ndodhi pas krizës ekonomike të vitit 2008, kur për herë të parë rritëm punën tonë në Bruksel dhe Evropën Perëndimore në shkallë të madhe.
Në terma të gjerë, në Evropë ne jemi dëshmitarë të një zhvendosjeje drejt lindjes. Lufta në Ukrainë do ketë pasoja të patreguara, ndërsa ngritja e Polonisë si një ekonomi udhëheqëse do e bëjë atë përfundimisht një kontribuese neto në BE. E ardhmja e një qeverisjeje të përgjegjshme dhe demokratike në Evropë tani po përcaktohet jo vetëm në Paris dhe Berlin, por edhe në Varshavë, Kiev dhe Pragë.
Pra, ndërsa Fondacioni Soros ripunon mënyrën se si funksionon globalisht, ne po i zhvendosim prioritetet tona në Evropë në përputhje me rrethanat. Po, kjo do të thotë që ne do largohemi nga disa fusha të punës pasi përqendrohemi në sfidat e sotme, si dhe në ato me të cilat do përballemi nesër. Dhe po, ne gjithashtu do zvogëlojmë ndjeshëm numrin tonë të punonjësve, duke kërkuar të sigurojmë që më shumë para të shkojnë atje ku nevojiten më shumë.
Por kjo nuk është një lloj tërheqjeje.
Si fillim, nuk duhet të ketë absolutisht asnjë dyshim se ne do vazhdojmë të mbështesim fondacionin tonë në Ukrainë. Jemi krenarë që rrjeti i grupeve të shoqërisë civile që ka ndihmuar, me mbi 250 milionë dollarë që nga viti 2014, ka luajtur një rol kaq të rëndësishëm në qëndrueshmërinë e Kievit përballë luftës së tmerrshme të agresionit të Rusisë.
Për më tepër, ne do vazhdojmë të mbështesim fondacionet tona në Moldavi dhe në Ballkanin Perëndimor, ndërsa ato vende punojnë drejt pranimit në BE, gjë të cilën – në rastin e Ballkanit – babai im e mbrojti për herë të parë në vitet 1990. Anëtarësimi në BE është jetik për të siguruar unitetin dhe stabilitetin e të gjithë rajonit të Ballkanit për të kundërshtuar përpjekjet për të rindezur konfliktin në Bosnje dhe Kosovë, për shembull, dhe për t’i dhënë Rusisë një hapje. Përveç kësaj, anëtarësimi në BE do forcojë sigurinë evropiane dhe do shmangë krijimin e një vakumi gjeopolitik.
Ne gjithashtu do vazhdojmë – dhe do rrisim në mënyrë dramatike – përpjekjet tona për të siguruar trajtim të barabartë për pakicën më të madhe etnike të Evropës, 12 milionë romët (të cilët kryesisht jetojnë në Evropën Lindore).
Dhe ne mbetemi të përkushtuar ndaj Universitetit të Evropës Qendrore (CEU), i cili u mbyll në Budapest nga kryeministri hungarez Viktor Orbán dhe tani ka gjetur një shtëpi të re në Vjenë, falë bujarisë së babait tim dhe Fondacionit Soros. Gjatë tre dekadave të fundit, CEU ka ofruar arsim të cilësisë së lartë për mijëra të rinj dhe do vazhdojë ta bëjë këtë.
Ne nuk do të braktisim aleatët që mbrojnë të drejtat demokratike përballë autokratëve dhe diktatorëve të mundshëm – as në Evropë dhe as në pjesën tjetër të botës.
Por ne duhet të jemi gati dhe të aftë për t’iu përgjigjur një të ardhmeje të pasigurt dhe të rrezikshme.
Si dikush që shpenzon rreth gjysmën e kohës duke punuar në kontinent dhe mendon se ish-presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump – ose të paktën dikush me politikat e tij izoluese dhe anti-evropiane – do jetë kandidati republikan, unë besoj se një fitore republikane e stilit MAGA në Zgjedhjet presidenciale të vitit të ardhshëm në SHBA mund të jetë, në fund, më keq për BE-në sesa për SHBA-në. Një rezultat i tillë do rrezikojë unitetin evropian dhe do të minojë përparimin e arritur në shumë fronte në përgjigje të luftës në Ukrainë.
Ne po e përshtatim Fondacionin Soros që të jetë në gjendje t’i përgjigjet çdo skenari që mund të shfaqet, në të dy anët e Atlantikut.
Ashtu si babai im, unë e konsideroj BE-në si një nga triumfet më të mëdha të historisë moderne. Ai bashkoi vendet që pothuajse shkatërruan qytetërimin për të krijuar një fat të përbashkët dhe i ndihmoi ish-republikat dhe satelitët sovjetikë të shkëputur të lëviznin drejt demokracisë. Por ka ende punë për të bërë.
Dhe është shpresa ime e madhe që Fondacioni Soros, në formën e tij të rikonfiguruar, do jetë në gjendje të ndihmojë projektin evropian të realizojë premtimin e tij të plotë.
