Territoret e kontestuara dhe garancitë e sigurisë/ Finlanda: Ukraina, Rusia dhe SHBA të zhvillojnë bisedime direkte
Presidenti finlandez Alexander Stubb ka kërkuar negociata të drejtpërdrejta mes Ukrainës, Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara për territoret e kontestuara dhe garancitë e sigurisë, ndërsa i dërguari i posaçëm i presidentit amerikan Donald Trump, Steve Witkoff, u takua me presidentin rus Vladimir Putin në Shën Petersburg ditën e sotme, për të diskutuar propozimet për t’i dhënë fund luftës.
Stubb përshkroi prioritetet e Evropës gjatë një fjalimi në Universitetin e Helsinkit, një ditë pasi mori pjesë në tetë orë diskutimesh në Oslo që përfshinin presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy, kryeministrin norvegjez Jonas Gahr Støre, Witkoff dhe përfaqësues nga NATO dhe Bashkimi Evropian.
Sipas Stubb, takimi i Oslos synonte të lehtësonte tensionet mes Uashingtonit dhe Kievit, të vendoste prioritetet evropiane dhe ukrainase përpara takimit të Witkoff me Putinin, dhe të binin dakord për hapat e ardhshëm drejt negociatave.
Presidenti finlandez tha se objektivi qendror ishte të organizoheshin bisedime bilaterale ose trilaterale që adresonin mosmarrëveshjet territoriale, të cilat mbeten ndër pengesat kryesore për një marrëveshje.
Ai identifikoi garancitë e sigurisë amerikane për Ukrainën dhe aranzhimet e sigurisë së Evropës pas luftës si prioritete të mëtejshme. Negociatorët do të duhej gjithashtu të adresonin monitorimin e armëpushimit, vendndodhjen e vijave të kontaktit ushtarak, sigurinë energjetike, furnizimet ushqimore dhe shkëmbimet e të burgosurve.
Stubb tha se marrëveshja përfundimtare do të përfshinte kompromise lidhur me territorin dhe garancitë e sigurisë, duke përfshirë pyetjen nëse Ukraina merr angazhime bilaterale amerikane apo anëtarësim në NATO.
Duke folur për diskutimet e Oslos, Stubb tha se negociatat prapa dyerve të mbyllura ndryshonin konsiderueshëm nga shkëmbimet publike mes Uashingtonit dhe Kievit.
Witkoff më pas udhëtoi për në Shën Petersburg për takimin e tij të nëntë me Putinin, duke mbartur dokumente që përshkruanin propozimet për një zgjidhje të mundshme paqeje.
“Një gjë që shpresoj të arrij sot është të kemi një bisedë të mirë mes nesh për rifillimin e mundshëm të bisedimeve trilaterale mes Ukrainës, Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara,” i tha Witkoff Putinit, sipas Reuters.
Një zyrtar amerikan i tha Reuters se diskutimet e Oslos kishin prodhuar “progres të rëndësishëm” drejt një qasjeje të koordinuar ndaj Rusisë, duke përfshirë propozime që mbulonin garancitë e sigurisë ukrainase, rindërtimin ekonomik dhe sigurinë evropiane.
Takimi në Rusi përkoi gjithashtu me lirimin e Stephen Hubbard, një mësues amerikan në pension 74-vjeçar, i burgosur në Rusi me akuzën se kishte luftuar si mercenar për Ukrainën.
Sipas The Guardian, Putin urdhëroi lirimin e Hubbard pas një kërkese personale nga Trump. Lirimi nuk përfshiu një shkëmbim të burgosurish.
Trump konfirmoi në Truth Social se Rusia kishte liruar Hubbard pa kërkuar lëshime nga Uashingtoni.
Witkoff lavdëroi Putinin gjatë takimit të tyre, duke e përshkruar si humanitar dhe duke e falënderuar për gestin.
Diskutimet u zhvilluan në mes të tensioneve mes Uashingtonit dhe Kievit, pas marrëveshjes së Trump për të rifilluar importet e naftës dizel ruse dhe ankesave ukrainase për kufizimet në ndarjen e inteligjencës amerikane dhe komunikimet ushtarake satelitore.
