Vetëm disa muaj më parë, ky virus nuk ekzistonte te njerëzit. Deri tani ka mbi 111 mijë të infektuar dhe ka marrë jetën e më shumë se 3 mijë personave në nivel global.
Ekzistojnë disa pyetje, të cilat njerëzit duan t’ia dinë përgjigjen dhe më në fund ka një të tillë.
Pse duhet humbur një test për një person që nuk shfaq simptoma?
Disa njerëz me koronavirus kanë simptoma të buta ose aspak. Dhe në disa raste, simptomat nuk shfaqen deri në 14 ditë pas infeksionit.
Gjatë kësaj periudhe, mund të transmetohet tek të tjerët rastësisht.
Pra, kushdo që ka pasur kontakte të ngushta me dikë që dihet se ka koronavirus, duhet të pyesë një ofrues të kujdesit shëndetësor në lidhje me testimin, thanë Qendrat e SHBA për kontrollin dhe parandalimin e sëmundjeve. Kushdo që ka udhëtuar së fundmi në një vend të botës ku është i përhapur koronavirusi, duhet të bëjë të njëjtën gjë.
Si mund të infektohet dikush kur është asimptomatik? Nëse nuk tështini ose kolliteni, si mund të infektoni të tjerët?
Është e lehtë që njerëzit që nuk shfaqin simptoma të përhapin sëmundjen, tha Dr Anne Rimoin, një profesore e epidemiologjisë në Shkollën e Shëndetit Publik të UCLA.
“Sigurisht, kur flisni, ndonjëherë do të nxirrni pak pështymë. Do të fërkoni hundën. Do të prekni gojën. Do t’i fërkoni sytë. Dhe atëherë do të prekni sipërfaqe të tjera, dhe kështu do të përhapni virusin”, tha ajo.
Mjekët theksojnë se mënyra më e mirë për të parandaluar marrjen e koronavirusit nuk është të vishni maska për fytyrën, pasi shpesh herë shkaktojnë më shumë dëm se sa mbrojnë.
Përkundrazi, njerëzit duhet të lajnë duart e tyre me sapun dhe ujë shpesh për të paktën 20 sekonda dhe të mos prekin fytyrën e tyre.
A mundet që koronavirusi të kalojë nëpër lëkurë dhe në trup?
“Mund të jetë e mundur që një person të marrë COVID-19 duke prekur një sipërfaqe ose objekt që ka virusin në të dhe pastaj të prekë gojën, hundën ose ndoshta sytë, por kjo nuk mendohet se është mënyra kryesore e përhapet virusi”, thotë Qendra e SHBA për kontrollin dhe parandalimin e sëmundjeve.
Më shpesh sesa jo, njerëzit marrin koronavirus përmes pikave të prodhuara kur një person i infektuar kollitet ose tështin.
“Këto pika mund të kalojnë në gojën ose hundën e njerëzve që janë afër ose mund të thithen në mushkëri,” thuhet në njoftim.
Organizata Botërore e Shëndetit rekomandon të qëndroni të paktën 1 metër larg nga kushdo që mund të infektohet.
Nëse një pacient me koronavirus kalon në pneumoni, cilat antibiotikë nëse ka, kanë provuar të jenë efektiv?
Asnjë antibiotik nuk është efektiv kundër koronavirusit, sepse sëmundja është një infeksion viral, jo një infeksion bakterial.
“Sidoqoftë, nëse jeni shtruar në spital për koronavirus, mund të merrni antibiotikë sepse bashkë-infeksioni bakterial është i mundur,” thotë OBSH.
Nuk ka ende një kurë për koronavirusin. Studiuesit po studiojnë nëse “remdesivir” mund të funksionojë dhe kanë nisur testimet.
Tani për tani, pacientët me koronavirus marrin një trajtim “mbështetës”, që nënkupton dhënien e lëngjeve, ilaçet për të ulur ethet dhe në raste të rënda, oksigjenin shtesë.
Shkencëtarët po punojnë për zhvillimin e një vaksine. Por do të duhen muaj përpara se të fillojnë provat klinike dhe më shumë se një vit para se të vihet në dispozicion një vaksionë.
Nëse jeni të infektuar me koronavirus, a mund ta mbijetoni dhe të shëroheni?
Absolutisht. Shumica e njerëzve me koronavirus mbijetojnë.
Javën e kaluar, drejtori i Institutit Kombëtar të Alergjisë dhe Sëmundjeve Infektive vlerësoi se niveli i vdekjes është rreth 2%.
Por shkalla e vërtetë e vdekjes mund të jetë shumë më e ulët, pasi disa të mbijetuar nga koronavirusi mund të mos ishin testuar dhe mund të mos kishin raportuar rastet e tyre.
Pas shërimit nga koronavirusi, a ka pacienti i rikuperuar imunitet ndaj virusit?
Është shumë herët të dish me siguri. Por koronaviruset e tjerë, si ato që shkaktojnë ftohjen e zakonshme, mund të na japin të dhëna.
Me “virusin e ftohjes së zakonshme, ju në të vërtetë nuk keni imunitet që zgjat shumë gjatë, dhe kështu ne nuk e dimë përgjigjen me këtë koronavirus specifik,” tha Dr. Celine Gounder, një profesore e mjekësisë dhe sëmundjeve infektive në Shkollën e Mjekësisë në Universitetin e York-ut.
