Në librin e saj të ri, “Love in Wartime”, gazetarja ukrainase Maryna Kumeda dokumenton mënyrat e ndryshme se si njerëzit gjejnë dhe shprehin dashurinë gjatë luftës.
Nga qytetet më të vogla e deri te Kievi, Kumeda udhëtoi për të takuar njerëz dhe për të parë se si dashuria merr tjetër formë mes bombardimeve dhe pasigurisë së përditshme. Kumeda, 41 vjeçe dhe e lindur në Sumy, u njoh me dashuri të llojeve të ndryshme: për atdheun, mes bashkëluftëtarëve, apo të nënave që iu bashkuan grupeve të mbrojtjes kundër dronëve rusë për të mbrojtur fëmijët e tyre. Pas shkrimit të librit, ajo vendosi t’i bashkohej ushtrisë ukrainase.
Megjithatë, lufta ka nxitur edhe divorce apo ndarje. Pas pushtimit rus në 2022-in, numri i martesave ka rënë çdo vit, ndërsa stresi i vazhdueshëm, vështirësitë ekonomike dhe pasojat e luftës kanë sfiduar marrëdhëniet.
Dashuri e përshpejtuar dhe lidhje të forta
“Lufta tregon të gjitha çarjet: nëse lidhjet janë të forta, nuk i shkatërron, por nëse ekzistojnë probleme, i zgjeron”, tregon Ania, një personazh i intervistuar nga shkrimtarja. Në radhë të parë, shumë martesave janë vënë përballë vendimeve spontane, ndonjëherë edhe brenda 2 orësh, gjatë lejeve të shkurtra të ushtarëve.
Lufta ka ndryshuar mënyrën se si njerëzit e jetojnë dashurinë: nuk ka plane afatgjata, marrëdhëniet shkojnë me ritmin e ditës, dhe teksa disa lidhje forcohen shumë, të tjera shpërbëhen totalisht.
Për ushtarët, marrëdhëniet ndihen më intensive dhe të shpejta për shkak të stresit dhe mungesës së kohës së lirë.
Dashuria…përtej vdekjes
Kumeda dokumenton gjithashtu lidhjet mes qytetarëve dhe ushtarëve, si dhe ato që tejkalojnë kufijtë: romanca mes Lisa-s, një qytetare ruse, dhe Slava, ukrainas, tregon se dashuria mund të sjellë shpresë edhe në kohë tragjedie.
Në rastin e Marta-s, një gruaje që u përpoq të kryente prokreacion (kur një grua përdor embrione të partnerit të ndjerë për të lindur një fëmijë), dashuria nuk mbaron me vdekjen! Ajo e bëri këtë nga dashuria dhe kujdesi për familjen.
Njerëzit gjejnë gjithashtu dashuri te kafshët e shpëtuara nga zonat e shkatërruara.
Siç thotë Oleksandr, “edhe një burrë i rritur ka nevojë të përkëdhelë kokën për pak kohë në heshtje.” Kafshët ofrojnë ngrohtësi dhe çlirojnë oksitocinën, një hormon kyç për lidhjen emocionale.
Lufta ka krijuar një hendek midis përvojave të ushtarëve dhe qytetarëve.
Ushtritë përjetojnë realitete që të tjerët nuk mund t’i kuptojnë plotësisht, duke e komplikuar komunikimin emocional. Shumë lidhje sfidohen nga kjo distancë psikologjike dhe rreziku i përditshëm.
Libri i Kumeda-s tregon se dashuria, pavarësisht nga vështirësitë e luftës, gjen mënyra për të mbijetuar, forcuar lidhjet dhe ndonjëherë edhe për të shkuar përtej vdekjes.
