Kodi Zgjedhor, i miratuar me konsensus mes dy forcave të mëdha politike në vend PS- PD që në vitin 2008, bën të pavlefshëm bojkotin e çdo force politike sado e madhe apo e vogël qoftë, në raport me pjesëmarrjen në zgjedhje. Për rrjedhim edhe bojkoti i zgjedhjeve nga PD-ja së bashku me aleatët e saj të vegjël, ligjërisht nuk sjell asnjë pasojë për procesin zgjedhor. I vetmi dëm është ai moral. Por ligjërisht bojkoti s’ka kurrfarë vlere, konkludon analiza e mëposhtme e Javanews.
Që kur u ulën në tryezë për të negociuar ndryshimet në Kodin Zgjedhor në vitin 2008, në prag të zgjedhjeve të përgjithshme parlamentare të 28 qershorit 2009, ish- kryeministri Berisha, njëkohësisht në atë kohë edhe kryetar i PD-së, bëri kujdes që të mos i përsëritej i njëjti skenar i bojkotit të zgjedhjeve të 28 majit 1996, të cilat u bojkotuan nga opozita e asaj kohe (PS) për shkak të manipulimeve masive të tij dhe të PD-së. Ngaqë ishte “djegur nga qumshti’, në 2008 Berisha bëri kujdes që ti ‘frynte dhe kosit”. Për të parandaluar skemat e bojkotit PD dhe PS ranë dakord për krijimin e mekanizmave ligjor tw cilat bëjn të pavlefshëm bojkotin apo bllokimin e zgjedhjeve nëpërmjet skemws sw bllokimit të Komisioneve Zonale të Administrimit të Zgjedhjeve, duke mos propozuar anëtarët brenda afatit ligjor.
Pse është e dështuar strategjia e bojkotit
Strategjia e bojkotit nga ana e PD nëpërmjet bllokimit nuk mund të funksionojë në rastin e KZAZ-ve, të cilat kanë një rol specifik për administrimin e zgjedhjeve parlamentare. Kodi Zgjedhor, i votuar me konsensusin e të gjitha partive parlamentare, jep zgjidhje nëse PD dhe PR i shkojnë deri në fund aventurës për të mos paraqitur komisionerët. Konkretisht, pika 5 e nenit 29 e Kodit Zgjedhor, parashikon që, nëse partitë politike të opozitës parlamentare, që kanë të drejtë të paraqesin kandidatura për KZAZ, nuk e ushtrojnë këtë të drejtë në afatin e përcaktuar, konkretisht brenda datës 5 mars, kjo e drejtë u kalon automatikisht partive që vijnë në radhë me numër vendesh në Kuvend pas të parave, brenda grupimit përkatës. Në rastin konkret, komisionerët e PD-PR, u kalojnë PDK, LZHK apo PBDNJ.
Por edhe në rrethanat që Ndoka, Shehi dhe Dule mbajnë të njëjtin qëndrim si Basha, pra që propozojnë anëtarë për KZAZ në vend të PD dhe PR, Kodi Zgjedhor sërish parashikon një tjetër mekanizëm për konstituimin e KZAZ. Pika 5 e nenit 29 të Kodit Zgjedhor parashikon që, nëse edhe këto parti nuk propozojnë anëtarë, KQZ-ja emëron kryesisht anëtarët e KZAZ-së deri në plotësimin e numrit të nevojshëm të anëtarëve për vendimmarrje.
Anëtarët e emëruar kryesisht qëndrojnë në detyrë deri në emërimin e anëtarëve të propozuar nga partitë politike. Zëvendësimi duhet të kryhet jo më vonë se 30 ditë nga dita e zgjedhjeve. Pra, KQZ do të emërojë vetë anëtarët, por nga ana tjetër, opozita do të ketë afat deri në datën 18 Maji, për të paraqitur komisionerët. Për të mundësuar bllokimin e zgjedhjeve, opozita mund t’i propozojë komisionerët, për t’i tërhequr më pas ditën e zgjedhjeve, me qëllim për të prishur procesin. Por edhe në rast zbatimi të këtij skenari, Kodi Zgjedhor parashikon zgjidhje.
Bojkoti në ditën e zgjedhjeve
Pika 8 e nenit 29 të Kodit Zgjedhor, parashikon që kur vendi i një anëtari ose sekretarit të KZAZ-së mbetet vakant në ditën e zgjedhjeve, propozimi në KQZ duhet të dorëzohet jo më vonë se 3 orë nga çasti i krijimit të vakancës. Në rast se subjektet me të drejtë propozimi nuk propozojnë kandidaturë në KQZ, kjo e drejtë i kalon partive politike të të njëjtit grupim që vijnë pas tyre në Kuvend për nga numri i vendeve të fituara në Kuvend në zgjedhjet pararendëse. Nëse edhe këto parti nuk propozojnë anëtarë, KQZ-ja emëron kryesisht anëtarët e KZAZ-së deri në plotësimin e numrit të nevojshëm të anëtarëve për vendimmarrje. Siç vihet re nuk ka asnjë pengese ligjore, nëse një parti e caktuar nuk bëhet pjesë e garës elektorale. Bojkoti është thjeshtë çështje e kësaj force politike në raport me zgjedhësit e saj, por nuk përbën asnjë problem ligjor që të bllokojë zgjedhjet me 18 qershor 2017.
Armando Meta
