Risi kuotat 50% dhe 15 kandidatet, negative mungesa e programeve adresuar grave/vajzave
Kur kanë mbetur edhe një ditë nga votimet për zgjedhjen e kryetarëve të rinj të bashkive dhe këshillave të rinj bashkiakë, të dhënat monitoruese mbi pjesëmarrjen e mundshme në zgjedhje tregojnë se një numër ende i madh qytetarësh nuk ka marrë vendim për zgjedhjet. Gjithashtu të dhënat tregojnë se midis kategorive të ndryshme sociale dhe gjinore, gratë e vajzat, të rinjtë sidomos ata që votojnë për herë të parë janë pjesa më e madhe skeptike dhe ende e papërcaktuar për zgjedhjet. Për shkak se partitë raportojnë shumë më tepër mbështetës në grupmoshat dhe gjininë tjetër, është rasti që të kujtojmë se fituesit e zgjedhjeve do të varen kryesisht nga pjesëmarrja në votime e grave dhe rinisë.
ISP mirëpret faktin se në këto zgjedhjet 50% e listave të këshillave bashkiakë janë gra/vajza. Kjo risi kërkon trajtim serioz në mënyrë që praktikat pozitive të kuotës gjinore të shoqërohen me praktikat e përfaqësimit gjinor cilësor edhe në vendimmarrjen politike. ISP vlerëson edhe faktin se 15 kandidate potenciale për të qenë fituese janë gra, një ndryshim me rëndësi dhe pozitiv nga praktikat lokale në të kaluarën. ISP vlerëson edhe faktin se në zonat ku kandidojnë gra, sidomos në rastin e Shkodrës ku dy partitë e mëdha kandidojnë gra, fushata elektorale ka dhënë shenja qytetarie dhe qetësie, duke realizuar për herë të parë dhe të vetme katër debate midis dy kandidateve për problematika të ndryshme komunitare.
Pavarësisht arritjeve kuotat e reja gjinore dhe korrigjimi i sjelljes së partive politike me gratë/vajzat janë vetëm një prej mekanizmave të përfaqësimit. ISP shpreh keqardhjen se partitë më të mëdha politike, me potenciale për të fituar në bashkitë e reja, në shumicën e tyre nuk prezantuan programe konkrete elektorale dedikuar grave dhe vajzave. Ato i trajtuan gjysmën e popullsisë me të njëjtin standard siç trajtuan grupe minore komunitare, duke bërë premtime retorike, pa çështje dhe afate konkrete, pa adresim të saktë dhe pa siguri për ndryshim politikash në të ardhmen.
Pjesë tjetër e rëndësishme dhe madje thelbësore e demokracisë funksionale dhe përfaqësimit cilësor është pjesëmarrja direkte e grave dhe vajzave në zgjedhje. ISP apelon partitë dhe kandidatët potencialë që të shfrytëzojnë kohën e mbetur, përmes deklarimeve direkte ose formave të tjera të komunikimit ti adresojnë grave dhe vajzave ftesën për pjesëmarrje aktive në zgjedhje. Pa përfaqësim asnjë palë nuk fiton, as gratë e vajzat dhe as politika afatgjatë.
Afrim Krasniqi
Drejtor Ekzekutiv
Instituti i Studimeve Politike
