Në ditën e 28 të protestës që u zhvillua në Tiranë, e pranishme ka qenë edhe eurodeputetja italiane Ilaria Salis.
Kjo e fundit, pak para se të bashkohesh në shesh me protestuesit, ku edhe mbajti një fjalë në podiumin e improvizuar para Kryeministrisë, ka pasur një takim me Arlind Qorrin dhe Redi Muçin të Lëvizjes Bashkë.
Për këtë takim ka reaguar edhe ish-sekretarja për marrëdhëniet me publikun në PD, Jola Hysaj.
“Ja urdhëroni, Internacionalja Komuniste në veprim. Kurrë, kurrë, kurrë me këta dhe me asgjë që këta përfaqësojnë… Jo Manipulimit, Jo Hienave Politike”, shkruan ajo krahas fotos.
Salis nuk është një eurodeputete konvencionale. Gjatë dy viteve të fundit, emri i saj është lidhur me një nga çështjet më të diskutueshme politike dhe gjyqësore në Bashkimin Europian, në kryqëzimin e dhunës politike, imunitetit parlamentar dhe përplasjes në rritje midis qeverive konservatore dhe lëvizjeve radikale të krahut të majtë.
Ilaria Salis, ishte e njohur në Itali për aktivizmin e saj antifashist shumë kohë përpara se të hynte në politikën institucionale.
Për vite me radhë, ajo u zhvendos në qarqe radikale të krahut të majtë të lidhura me mobilizimet studentore dhe protestat në rrugë.
Fama e saj ndërkombëtare filloi në shkurt të vitit 2023, kur u arrestua në Budapest, e akuzuar për pjesëmarrje në një seri sulmesh kundër tre personave të identifikuar nga prokurorët hungarezë si simpatizantë të ekstremit të djathtë.
Ngjarjet ndodhën gjatë një tubimi vjetor në Budapest që bashkon grupe radikale të krahut të djathtë, të përshkruara nga disa si ‘neonaziste’, nga e gjithë Evropa.
Sipas prokurorisë, një grup i vogël aktivistësh ‘antifashistë’ të maskuar ndoqën dhe sulmuan disa pjesëmarrës në këtë aktivitet. Anëtarët e grupit rrethuan dhe rrahën me shkopinj dhe çekiçë nëntë persona të pafajshëm, të cilët sulmuesit menduan se “dukeshin si” neonazistë bazuar në zgjedhjen e tyre të veshjeve, në rrugët e Budapestit.
Salis u akuzua për pjesëmarrje në organizimin dhe ekzekutimin e këtyre sulmeve si pjesë e një rrjeti të dhunshëm transnacional të lidhur me qarqe radikale ‘antifashiste’.
Prokurorët argumentuan se operacioni ishte planifikuar dhe mund të përfshihej si pjesë e një strukture të organizuar; ajo gjithmonë e ka mohuar këtë.
Çështja mori një dimension ndërkombëtar muaj më vonë, kur filluan të qarkullonin imazhe të Salisit duke hyrë në gjykatë me pranga, të lidhur në kyçet e këmbëve dhe të lidhur me zinxhir me disa oficerë.
Polemikat u rritën edhe më tej në vitin 2024 , kur të Gjelbrit Italianë dhe Aleanca e Majtë vendosën ta vendosnin atë në listat e tyre për zgjedhjet evropiane. Vendimi u interpretua në dy mënyra krejtësisht të ndryshme. Për të Majtën Italiane, bëhej fjalë për mbrojtjen e një aktivisteje që ata e konsideronin të persekutuar politikisht.
Megjithatë, për shumë vëzhgues, kandidatura kishte gjithashtu qëllimin e përdorimit të imunitetit parlamentar evropian për të ndaluar ose komplikuar procedurat gjyqësore të hapura kundër saj.
Strategjia funksionoi. Salis u zgjodh si eurodeputete në qershor 2024 dhe, disa javë më vonë, mundi të largohej nga Hungaria dhe të kthehej në Itali. Që atëherë, ajo e ka shndërruar çështjen e saj në një ‘flamur’ politik.
Në ndërhyrjet e saj publike, ajo shpesh akuzon qeveritë konservatore evropiane për nxitjen e një prirjeje autoritare dhe ka qenë veçanërisht e ashpër ndaj Hungarisë, Italisë dhe administratave të tjera të krahut të djathtë të cilat, sipas saj, përdorin gjuhën e sigurisë ose sovranitetit kombëtar për të kufizuar liritë.
